Кіріспе

Гитарада ойнау техникасы

Sweep picking – гитарада ойнау техникасы. Sweep picking орындағанда, гитарашы таңбаны ("pick") "сыпырып" алатын қозғалыспен бір-бірinden кейін келетін ішектерде жеке ноталарды орындайды, ал сол қолымен жылдам әрі ағыншақ дыбыс беретін ноталар тізбегін шығарады. Екі қол да тілеген нәтижеге жету үшін үйлесімді түрде біртұтас қозғалыс жасайды.

Тарих

Бұл әдісті алғаш рет 1950 жылдары джаз гитаристері Лес Пол, Чет Аткинс, Тал Фарлоу және Барни Кессел, сондай-ақ 1970 жылдары рок гитаристері Ян Аккерман, Ричи Блэкмор және Стив Хакетт қолданды және дамытты. 1980 жылдары швейп пикинг шред гитаристерінің қолдануы арқасында кеңінен танымал болды. Джаз-фьюжн гитарисі Фрэнк Гэмбел бұл техника туралы бірнеше кітаптар мен оқулық бейнелер шығарды, олардың ең танымалсы – 1988 жылы жарық көрген Monster Licks & Speed Picking.

Қолдану

Гитарашылар көбінесе арпеджиоларды жоғары жылдамдықпен ойнау үшін осы техниканы қолданады. Көп кездесетін форма – бір немесе екі октавалық үйлесімді үштік. Скала тұрғысынан алғанда, бұл – екі рет ойналатын, ал жоғары бөлігінде қосымша тоник қосылған, скаланың бірінші (тоник), үшінші (медиант) және бесінші (доминант) ноталары. Мысалы, Ля минорындағы үйлесімді үштік – Ля До Ми Ля До Ми Ля. Гитарашы мұндай ноталар тізбесін арпеджио ретінде жылдам ойнағанда, фраза пианино және басқа да осындай арпеджиолармен байланысты аспаптарға тән дыбыс береді. Фортепиано, сырнайлар және көптеген басқа аспаптардан өзгеше, гитарашы бірдей арпеджио формасын тақта бойы жоғары-төмен жылжыту арқылы тональды өзгерте алады. Басқа техникалармен, мысалы, баламалы медиатормен ойнаумен салыстырғанда, сыпыру (sweep picking) аз мөлшерде медиаторлық қозғалыс талап етеді. Дегенмен, кейде гитарашылар медиаторды қолданбай, легато дыбысын шығару үшін хаммер-ондар мен пул-оффтарды қолданады. Бұл, әсіресе, тақталы аспаптың табиғи шектеулеріне байланысты, белгілі бір тартылған ішекте екі нота дыбыстауы қажет болғанда қолданылады. Алайда, барлық гитара техникалары сияқты, әрбір музыкант сыпыруды (sweep picking) өзінің репертуарына енгізе алады және оны жеке стильде қолдана алады. Сондықтан, кейбір гитарашылар легато техникасын пайдаланса, ал басқалары бір ішекте бірнеше нотаны қос медиатормен орындайды. Гитарашы классикалық арпеджиодан тысқары өткіш ноталарды ойнау үшін тақтадағы келесі нотаға шертпелеп, сыпыруды (sweep picking) жалғастыра алады. Сыпыру (sweep picking) тек бірнеше ноталық үлгілермен ғана шектелмейді. Гитарашылар аккордтардың санына дейін көптеген үлгілер құрастыра алады және кез келген идеяға – арпеджиоға немесе басқа нәрсеге – сыпыруды (sweep picking) қолдана алады. Бұл – екі бөлек, бірақ байланысты техникалар, олар легато мен тартылған ноталардың айқын айырмашылықтарын, сондай-ақ бүкіл арпеджионың уақытын өзгертеді. Бұл ойды одан әрі дамыта отырып, негізгі сыпыру үлгісін меңгерген көптеген музыканттар оның тек бір бөлігін ғана қолданады немесе белгілі бір фразаны орындау үшін техниканы өзгертеді. Осы тұрғыдан алғанда, сыпыру (sweep picking) жоғарыда аталған баламалы медиатормен ойнау сияқты нақты әрекет емес, керісінше, барлық музыка жанрларында көптеген қолданылу мүмкіндіктері бар техникалық идея.