Кіріспе

Өздігінен қозғалатын әуе шабуылына қарсы және танкке қарсы зымырандық жүйе.

Oerlikon/Martin Marietta әуе қорғанысы танкке қарсы жүйесі (АҚШ тағайындамасы MIM 146 ADATS) – M113A2 машинасының негізінде құрылған, қысқа қашықтықтағы жер-әуе және танкке қарсы зымырандық екі мақсатты жүйе. ADATS зымыраны – 10 километрлік (6,2 миль) қашықтықтағы лазерлік басқарылатын, теледидар және алға қаратылған инфрақызыл (FLIR) электрооптикалық сенсоры бар, дыбыс жылдамдығынан асып түсетін зымыран. Тасымалдау машинасы 25 километрден асатын тиімді қашықтықта іздеу радарын да қамтиды. ADATS зымырасының алғашқы сынағы 1981 жылдың маусым айында өтті. Канада 1986 жылы M113 шассиінде 36 данадан тұратын жүйеге алғашқы тапсырыс берді. Жүйе одан әрі дамытылып, Квебек облысындағы жаңа зауытта өндірілді. АҚШ армиясы да M2 Bradley шассиінде орнатылған ADATS-ты таңдады, бірақ ол қызметке дайын болған кезде, Суық соғыстың аяқталуы АҚШ армиясын тапсырыстарын тоқтатуға мәжбүр етті, себебі Oerlikon жобаға 1 миллиардтан астам швейцарлық франк инвестициялады. Шағын көлемдегі машиналар, олардың көп бөлігі – дамыту прототиптері, Канада армиясының құрамына енді.

Тарих

ADATS мобильді далалық құралымдарды немесе әуежайлар сияқты бекітілген нысандарды қорғау үшін пайдаланушының қажеттіліктеріне сәйкес әртүрлі платформаларда сынақтан өтті немесе ұсынылды. Канада таңдаған M113A2 гусеницалық машинасынан басқа, ADATS АҚШ армиясы үшін M2 Брэдли шассиіне, швейцариялық MOWAG Shark 8x8 көлігіне де орнатылды және британдық Warrior MICV шассиіне ұсынылды. Автономды пайдалану үшін радары бар немесе орталық атыс басқару орталығымен координация үшін радары жоқ қоршауға орнатылған нұсқасын 4x4 немесе 6x6 әскери жүк көлігіне орнатуға немесе бекітілген орындарға орнатуға болады. Бұл нұсқаны Таиланд сатып алды. Oerlikon Contraves Skyguard атыс басқару жүйесі үшін қолданылатын төрт дөңгелекті тіркемеге орнатылған және радары жоқ нұсқасы, Skyguard және Oerlikon GDF 35 мм зениттік қондырғыларымен интеграциялау мақсатында ұсынылды. Сондай-ақ, "Sea Sprint" деп аталатын теңіздік нұсқасы болды, ол радарсыз стандартты сегіз зымыранды мұнараны пайдаланып, жақын қашықтықтағы әуеге қарсы және зымыранға қарсы өзін-өзі қорғау үшін ұсынылды. Oerlikon сонымен қатар радарсыз арнайы танкке қарсы жүйені ұсынды, соның ішінде ұзын икемді қолға орнатылатын нұсқасы бар, оны ағаштарды немесе жерді аралау үшін көлік үстінен жоғары көтеріп, ал ұшыру машинасы жасырын күйде қалдыруға болатын еді.

Канада

ADATS 1989 жылы Канада армиясының құрамына M113 негізіндегі мобильді жүйе ретінде қабылданды. Алғашқы жүйелер Батыс Германиядағы Канаданың НАТО-ға жасаған үлесінің аясында орналастырылды. 1994 жылға дейін 36 жүйе жеткізілді. 2011 жылдың 31 наурызына қарай ADATS Канада әскерінен алынып тасталды, және оны ауыстыру жоспарланбаған. Канаданың ADATS жүйесін сатып алуы жүйені құрастыруға арналған жерді сатып алуға байланысты дау-жанжалға ұшырады. Бұл жылжымайтын мүлік қысқа мерзім ішінде бірнеше рет сатылып-сатылып, Oerlikon компаниясына сатылар алдында бағасы көтерілді. Бұл жер мәмілесіне тікелей қатысқан көлік министрі Андре Биссоннеттің отставкаға келуіне және бірнеше қылмыстық айыптауларға себеп болды.

АҚШ әскерінің бағалауы

ADATS кең ауқымды бәйгеден пайда болды, оның барысында ол АҚШ Армиясы алдыңғы шептегі әуе қорғанысы (FAAD) бағдарламасы үшін MIM 146 белгісімен таңдалды. АҚШ Армиясы 387 жүйені сатып алуды жоспарлаған. Сенімсіз дереккөз: reason=domain on WP:BLACKLIST

Грекия

1990 жылдардың аяғында Канада артық ADATS жүйелерін Грекия әскеріне, төменгі деңгейдегі әуе қорғанысы бағдарламасы аясында ұсынды. Ұсыныс қарастырылды, бірақ қабылданбады. Грекия соңында ресейлік "Тор" зымырандық кешенін сатып алды.

Жаңғырту бағдарламасы

2005 жылдың қыркүйегінде Канада үкіметі мен Канада Қарулы күштері ADATS және оған байланысты басқару, бақылау және байланыс жүйелерін көп мақсатты тиімді құрылғыға (MMEV) трансформациялайтын жаңғырту бағдарламасын жариялады. MMEV жаңа қауіптерге қарсы тұру үшін ADATS-тің әуе шабуылына қарсы және бронетехникаға қарсы қабілетін (85% немесе одан да жоғары тиімділік деңгейімен) сақтап, күшейтуге, жердегі әскерлерге жанама оттық қолдау көрсетуге және LAV III дөңгелекті бронетехникасына орнатылуы тиіс еді. Ол 3D радарымен, көру қабілетінен тыс зымыранмен (қажетті барлау мен нысананың орналасқан жерін анықтау үшін пилотсыз ұшу аппараттарын (ПҰА) пайдалана отырып, 8 км немесе одан да көп қашықтықта) және төмен құнмен жоғары дәлдікті жою (LCPK) зымыранымен (8 км-ден аса қашықтықта тікелей ату мүмкіндігімен), 2,75 дюймдік ракетаға негізделген және 11/16 байланысын қоса, кеңейтілген шайқас басқару, басқару, байланыс компьютері және ақпарат (BMC41) жүйесімен жабдықталуы тиіс еді, бұл барлау, қадағалау, нысананы табу және тану (ISTAR) мүмкіндіктерін қамтамасыз етеді. 2006 жылдың шілдесінде Канада Қарулы күштерінің құрлық әскерлері MMEV жобасын тоқтатуды ұсынды. Бағдарлама 2006 жылдың қарашасында тоқтатылды. ADATS 2012 жылы Канада әскерінің қатарынан алынып тасталды.