Кіріспе

Айнхум (португал тілінен, [айтылуы]), сондай-ақ спонтанды дактилолиз деп те аталады, бесінші саусақтың табанының қатты қысылуымен сипатталады, көбінесе бірнеше жылдан кейін екі жақты спонтанды өздігінен ампутацияға алып келеді.

Белгілері мен симптомдары

Сырқама бесінші саусақтың төменгі және ішкі жағында, әдетте, табан саусақтың бүгілуіне сәйкес басталады. Ойыс біртіндеп тереңдеп, дөңгелек пішінге айналады. Аурудың таралу жылдамдығы өзгеріп отырады, бірнеше айдың ішінде толық айналып кетуі мүмкін, ал кейбір жағдайларда жылдар бойы да толыққанды болмайды. Шамамен 75 пайыз жағдайда екі аяққа да әсер етеді, бірақ көбінесе әртүрлі дәрежеде. Псориаз кезінде де кездеседі, сондай-ақ аяқ саусақтарын, жыныс мүшелерін немесе сосқаларды шаш, жіп немесе талшықтармен орау салдарынан да пайда болуы мүмкін. Псевдо-айнхумды емдеу үшін ауызға қабылданатын ретиноидтар, мысалы, третиноин және транниласт сияқты антифибротикалық препараттар зерттелген.

Алдын алу

Аяқ киім кию арқылы жалаң аяқтан болатын жарақаттардың алдын алу айнхумның таралуын азайтуға көмектеседі. Туа біткен псевдоайнхумның алдын алуға болмайды және ол ауыр туа біткен кемістіктерге алып келуі мүмкін. Айнхум бүкіл әлемде кездеседі, бірақ Сахара асты Африкадан шыққан адамдарда ең көп таралған. Бұл ауру 20 мен 50 жас аралығындағы еркектерде әйелдерге қарағанда екі есе жиі кездеседі (2:1).

Тарих

Айнхумды Батыста алғаш рет ағылшын хирургы Роберт Кларк сипаттаған болып көрінеді. Ол 1860 жылы Лондон эпидемиологиялық қоғамына ұсынған есебінде Алтын жағалауда кең таралған "кішкентай саусақтың құрғақ гангренасы" туралы қысқаша айтқан, бірақ оны жекеленген ауру деп танымады және оның "жасырған сырқаудың" салдары деп ойлады. Айнхумды ерекше ауру ретінде алғаш рет 1867 жылы бразилиялық дәрігер Хосе Франсиско да Сильва Лима (1826–1910) толық сипаттады. "Айнхум" атауы (йоруба тіліндегі ayùn сөзінен, "үрмелеу" немесе "сүртіп тазалау" деген мағынаны білдіреді) Сильва Лима жұмыс істеген Бразилияның Баия штатындағы йоруба тілінде сөйлейтін адамдар бұл ауруды атау үшін қолданды. Айнхумға алғашқы гистологиялық зерттеулерді О. Э. Х. Вучерер жүргізіп, 1872 жылы жариялады, ал алғашқы бейнелеу зерттеулері 1924 жылы жасалды.