Қазақстандағы нацилік концлагерь: Ķeizarmežs тарихы. 1943 жылы құрылған, латыш еврейлерінің және тұтқындардың депортациясы туралы ақпарат. Тарихымен танысыңыз.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Латвиядағы нацистік концлагерь
Nazi concentration camp in Latvia
Кайзервальд (Ķeizarmežs) – қазіргі Латвиядағы Рига қаласының Межапарк ауданының жанында орналасқан нацистік концлагерь. Кайзервальд 1943 жылғы наурыз айында, неміс әскері Латвияны басып алған кезеңде салынды. Лагерьге алғашқы тұтқындар ретінде бірнеше жүз неміс сотталғандары келді. 1943 жылғы маусым айында Рига, Лиепая және Даугавпилс (Двинск) геттолары жойылғаннан кейін, Латвия еврейлерінің қалған бөлігі, сондай-ақ Вильна геттосының жойылғаннан кейін аман қалған көптеген адамдар Кайзервальдқа депортацияланды. 1944 жылдың басында Рига маңындағы бірнеше кіші лагерьлер Кайзервальд лагерінің басқаруына берілді. Германия Венгрияны басып алғаннан кейін, венгрлік еврейлер, сондай-ақ Польшаның Лодзь қаласынан бірнеше еврейлер Кайзервальдқа жіберілді. 1944 жылғы наурыз айына қарай лагерьде және оның бөлімшелерінде 11 878 тұтқын болды, оның ішінде 6 182 еркек және 5 696 әйел, олардың тек 95-і басқа ұлт өкілдері болды.
Kaiserwald (Ķeizarmežs) was a Nazi concentration camp near the Riga suburb of Mežaparks in modern day Latvia. Kaiserwald was built in March 1943, during the period that the German army occupied Latvia. The first inmates of the camp were several hundred convicts from Germany. Following the liquidation of the Riga, Liepāja and Daugavpils (Dvinsk) ghettos in June 1943, the remainder of the Jews of Latvia, along with most of the survivors of the liquidation of the Vilna Ghetto, were deported to Kaiserwald. In early 1944, a number of smaller camps around Riga were brought under the jurisdiction of the Kaiserwald camp. Following the occupation of Hungary by the Germans, Hungarian Jews were sent to Kaiserwald, as were a number of Jews from Łódź, in Poland. By March 1944, there were 11,878 inmates in the camp and its subsidiaries, 6,182 males and 5,696 females, of whom only 95 were gentiles.
Тұтқындарды пайдалану
Аушвиц пен Треблинкадан өзгеше, Кайзервальд жойылғандар лагері болған жоқ, және тұтқындар неміс компанияларының ірілерімен жұмысқа тартылды, олардың ішінде ең танымалдары – Allgemeine Elektrizitäts Gesellschaft компаниясы. Олар Кайзервальдтан алынған көптеген әйел құлдарды батарея сияқты электр тауарларын өндіруге пайдаланды.
Unlike Auschwitz or Treblinka, Kaiserwald was not an extermination camp, and the inmates were put to work by large German companies, notably Allgemeine Elektrizitäts Gesellschaft, which used a large number of female slaves from Kaiserwald in the production of electrical goods, such as batteries.
Эвакуациялау
1944 жылдың 5 тамызында Қызыл Армия батысқа қарай жылжып, Латвияға кірген кезде, немістер Кайзервальд лагерінің тұтқындарын Польшадағы Штутхоф концлагеріне көшіруді бастады. 18 жасқа дейінгі және 30 жастан асқан барлық еврейлер, сондай-ақ қандай да бір қылмыс үшін сотталғандар немесе Латвиядан Польшаға дейін сапардан аман қалмайды деп есептелгендер өлтірілді. Сапар жолында қайтыс болмаған тұтқындар 1944 жылдың қыркүйек айында Штутхофқа жетті. 1944 жылдың 15 қазанында Қызыл Армия лагерьді басып алды және кейіннен оны Осык күштерінің әскери тұтқындарын ұстау үшін пайдаланды.
On 5 August 1944, as the Red Army advanced westwards and entered Latvia, the Germans began to evacuate the inmates of Kaiserwald to Stutthof concentration camp, in Poland. All Jews under 18 or over 30 were murdered along with anyone who had been convicted of any offense or anyone who it was thought would be unable to survive the trip from Latvia to Poland. The remaining inmates who did not die during the journey arrived at Stutthof in September 1944. The Red Army took over the camp on 15 October 1944 and later used the camp to house Axis prisoners of war.