Кіріспе
Патрик Альберт Криспин Марбер (19 қыркүйек 1964 жылы туған) – ағылшын комедияшысы, драматург, режиссер, актер және сценарийші.
Patrick Albert Crispin Marber (born 19 September 1964) is an English comedian, playwright, director, actor, and screenwriter.
Ерте өмір
Марбер Лондонның Уимблдон қаласында орта таптық еврей отбасында туып өскен. Оның анасы Анджела (Бенджамин) – театр хатшысы, әкесі – Брайан Марбер техникалық сарапшы болған. Ол Рокби мектебінде, Сент-Полс мектебінде, Кранли мектебінде оқыды, содан кейін Оксфорд университетінің Уадхам колледжінде ағылшын тілін зерттеді.
Комедиялық орындаушы
Бірнеше жыл бойы стендап-комик ретінде жұмыс істегеннен кейін, негізінен автор Гай Браунингпен комедиялық дуэттің бір бөлігі ретінде, Марбер «On the Hour» және «Knowing Me, Knowing You» радиошоуларында, сондай-ақ олардың «The Day Today» және Алан Партриджбен бірге түсірілген «Knowing Me, Knowing You» телешоуларында сценарист және актерлік құрам мүшесі болды. Басқа рөлдердің ішінде Марбер «On the Hour» және «The Day Today» шоуларында бақытсыз репортер Питер О’Ханрахан рөлін сомдады және кейіпкерді кім ойлап тапқаны туралы «On the Hour» радиошоуына материал жазған комедианттар Стюарт Ли және Ричард Херрингпен дауласты. Ли мен Херрингтің «Fist of Fun» телешоуы кейіннен Марбермен араздасуларына бірнеше рет сілтеме жасап, оны «Корнуоллдық ренішті» деп атады. Стюарт Лидің 2010 жылы жарық көрген «Мен қалай өз тағдырымнан құтылдым» кітабында Марбер «жаңа Шекспир» деп сипатталды. Марбер 2003 жылы «Knowing Me, Knowing You» командасымен қайта бірігіп, шоудың DVD нұсқасы үшін комментарийлер жазды. Сондай-ақ, ол 2004 жылы «The Day Today» DVD-сіне кейіпкерлік аудио материалдар қосты. Питер Курранмен бірлесіп, ол BBC Radio 4 үшін «Bunk Bed» бағдарламасын жазды. Бағдарлама алғаш рет 2014 жылдың сәуір айында эфирге шықты, ал бесінші маусымы 2018 жылы арнайы қонақ Джейн Хоррокс қатысуымен көрсетілді.
Пьесалары мен режиссері
Марбердің алғашқы пьесасы «Дилердің таңдауы» болды, оны өзі де қойды. Ресторанда, покер ойыны төңірегінде (алғашқыда ойынға тәуелділікпен күресінен шабыттанған), ол 1995 жылдың ақпанында Ұлттық театрда көрсетілді және 1995 жылғы «Ең үздік комедия» сыйлығын «Evening Standard» журналынан жеңіп алды. Сол жылы BBC телеарнасында Страсбергтің «Мисс Жюли» пьесасының нұсқасы көрсетілді. Бұл қойылымда Марбер оқиғаны 1945 жылғы Ұлыбританияға, Лейбористік партияның сайлауда жеңіске жеткен кезіне көшіреді, Мисс Жюлиді лейборист лордының қызы ретінде бейнелейді. Майкл Грандедж қойған сахналық нұсқасы 2003 жылы алғаш рет Лондонның Донмар қоймасында Келли Райли, Ричард Койл және Хелен Баксендейлдің қатысуымен ойналды. Кейін 2009 жылы Бродвейдегі American Airlines театрында да қойылды. Оның «Closer» пьесасы 1997 жылы Ұлттық театрда ашылды, режиссерлігін қайтадан Марбер жасады. Бұл пьеса да «Ең үздік комедия» номинациясы бойынша «Evening Standard» сыйлығын, сондай-ақ «Critics' Circle Theatre Awards» және «Ең үздік жаңа пьеса» номинациясы бойынша «Laurence Olivier» сыйлығын жеңіп алды. Ол халықаралық деңгейде сәтті болды, отыз тілге аударылды. 2004 жылы Марбердің сценарийі бойынша фильм түсірілді, режиссерлігін Майк Николс жасады, ал басты рөлдерде Джулия Робертс, Джуд Лоу, Натали Портман және Клайв Оуэн ойнады. «Хауард Кац» пьесасында Марбер мүлдем басқа тақырыпты ұсынды: өмір, өлім және дінмен күресіп жатқан орта жастағы адам. Бұл пьеса алғаш рет 2001 жылы Ұлттық театрда қойылды, бірақ сыншылардың пікірі жағымсыз болды және оның басқа жұмыстарына қарағанда коммерциялық сәттілікке жете алмады. 2007 жылдың наурызында Роундабут Театр Компаниясы Альфред Молинаның басты рөлде ойнаған қойылымын Бродвейден тыс сахнада көрсетті. Жастарға арналған «Музыканттар» пьесасы, мектеп оркестрінің Ресейге сапары туралы, 2004 жылы Ұлттық театрдың Shell Connections бағдарламасы үшін ойналды, алғашқы қойылымы Сидней опера үйінде болды. 2006 жылы Донмар қоймасында Мольердің «Дон Жуан» комедиясының қазіргі заманғы нұсқасы – «Соходағы Дон Хуан» көрсетілді, режиссерлігін Майкл Грандедж жасады, ал басты рөлде Рис Ифанс ойнады. Ол сондай-ақ Дэвид Маккензи режиссерлік еткен «Asylum» (2005) фильмінің сценарийін бірлесіп жазды және «Notes on a Scandal» (2006) фильмінің жалғыз сценарий авторы болды, ол үшін 79-шы «Оскар» марапатына ұсынылды. 2015 жылдың маусымында оның «Қызыл арыстан» пьесасы Ұлттық театрда қойылды. 2016 жылы ол Том Стоппардтың «Травести» пьесасының қайта қойылымын Лондонның «Menier Chocolate Factory» театрында қойды, ол сәтті өткеннен кейін сол актерлермен бірге Вест-Эндтегі «Аполлон» театрына көшірілді. Қайта қойылым бес «Оливье» сыйлығына ұсынылды және 2018 жылдың көктемінде Бродвейге көшірілді, Марбер Америка әуекомпаниясы театрында режиссерлік жасады. Марбердің театр режиссерлік жұмыстарының арасында Денис Поттердің «Көк есте қалған төбелер» (Ұлттық театр), Дэвид Маметтің «Ескі көршілес» (Лондонның Корольдік сот театры) және Гарольд Пинтердің «Кейреуші» (Лондонның комедия театры) бар. 2004 жылы Марбер Оксфорд университетінде қазіргі театр профессоры болды. Ол Том Стоппардтың 20 ғасырдың басындағы Вена еврей қауымындағы өмірді бейнелейтін «Леопольдштадт» пьесасын режиссерлік етті, ол 2020 жылы Уиндхам театрында көрсетілді. Пандемия кезінде пьеса жабылды, бірақ 2021 жылдың 7 тамызында 12 апталық кезеңге қайта ашылды, 30 қазан күні аяқталды. «Леопольдштадт» 2022 жылдың 2 қазанында Бродвейдегі Лонгакре театрында Солтүстік Америкада алғаш рет көрсетілді, режиссерлігін Марбер жасады, ол үшін ол «үздік драмалық режиссерлік» номинациясы бойынша «Тони» сыйлығын жеңіп алды. Ол 2021 жылдың 3 желтоқсанынан 2022 жылдың 26 ақпанына дейін Менир шоколад фабрикасында Алан Беннетттің «Habeas Corpus» пьесасын қойды, бірақ пандемияға байланысты қойылым да кешіктірілді.
Басқа қызмет түрлері
Марбер 2010 жылдың шілдесінен бастап клубты қоғамдық меншікке көшіру жобасын ілгеріте отырып, «Льюс ФК» директоры болды.
Жеке өмір
2002 жылдан бері Марбер актриса Дебра Гиллеттке үйленген. Олардың үш баласы бар.