Кіріспе

Сан-Пьетро-ин-Валле – Умбриядағы Ферентилло коммунасында орналасқан ортағасырлық аббатхана. Романдық шіркеуде өте әдемі римдік саркофагтар сақталған; неф қабырғалары кең ауқымды, көркем романдық фрескалармен безендірілген. Монастырь ғимараттары жеке меншікте және қазірде сәнді қонақ үй ретінде пайдаланылуда.

Тарих

Оны 8 ғасырда Сполето герцогы Фароальдо II салған. Аңыз бойынша, Сполето герцогы түсінде өзінің Қасиетті Петірді көрген, ол оны қазіргі аббат орнына бенедикт монастырын салуға шақырған. Бірнеше жылдан кейін герцог титулынан бас тартып, аббатта монах болған. Осыдан бері монастырь Сполето қаласымен тығыз байланысты болып, қаланың көптеген герцогтарының мәйіттері осында қойылған. 9 ғасырдың соңында монастырь, Фарфада болғандай, сарациндердің шабуылына ұшырады, бірақ 996 жылы Отто III бұйрығымен қайта жаңартылды. 1234 жылы Папа Григорий IX монастырды цистерциандықтарға тапсырды, бұл Рим Папасы Иннокентий III кезінде Лацио аймағында болған оқиғаға ұқсас болды. 1484 жылы Папа Иннокентий VIII аббаттың феодальдық жерін Кибо әулетіне берді. 1917 жылдан бері монастырь жеке меншікке өтті және қазір қайта жаңартылып, қонақ үй ретінде пайдаланылуда. Папа Иннокентий VIII (Джован Баттиста Кибо, яғни Джобата, қатыгез колдовствоға қарсы күресті бастаған Рим Папасы ретінде танымал) өз ұлы Франческетто Кибо үшін княздық құрды, оны Сполето герцогынан өзге, Ферентилло графы және аббаттың губернаторы етіп тағайындады. Маддалена де Медичиге үйленген Франческеттодан кейін оның ұлы Лоренцо Кибо билікке келді, ол Масса және Каррараның маркизі Риккарда Маласпинаға үйленді. Осы некеден Альберико I Кибо дүниеге келді, ол анасы Риккарданың қазасынан кейін (анасының тілегімен) Маласпина тегін де алды. Альберико I Кибо Маласпина осылайша Массаның маркизі, Каррараның иесі, Ферентилло графы, Монтелоне ди Сполетоның губернаторы және Сан-Пьетро-ин-Валле аббаттығының иесі болды. Кибо Маласпинаның феодалдық билігі 1730 жылға дейін Альдерано Кибомен созылды. Дегенмен, аббаттың басқару құқығы 1907 жылы соңғы сатылымға дейін Сполето ақсүйек Ancaiani әулетіне тиесілі болды. Бұл ғимарат ұлттық ескерткіш болып саналады және көптеген туристер оның өнер туындыларына, мысалы, Каваллиниден бұрынғы рим мектебінің фрескалар цикліне (1150 жыл) және 1445 жылғы Эгги шеберінің апсидадағы фрескаларына қызығушылық танытады.

Аюдың оюлы тақтасы

Бас құрбандық үстелінің бас рельефпен ойылған екі тақташасы Ломбард дәуірінен қалған. Алтаның алдыңғы жағында латын тілінде ерекше, үлкен және кіші әріптердің қосылысымен жазылған жазу бар: "Ilderico Dagileopa, Әулие Петр құрметіне және Әулие Лео мен Әулие Григорий үшін, жанның құтқарылуы үшін (pro remedio animae)". Ильдерико 739 және 742 жылдар аралығында Сполето герцогы болған. Тақташада екі ерекше тұлға бейнеленген, олардың қолдары 90 градусқа иілген және жоғары көтерілген, кеуделері ашық, ал киімдері – қысқа юбка. Тұлғалардың айналасында стильденген өсімдік сабақтары орналасқан, олардың ұштарында бейнеленген кресттері бар дискілер бар. Екі тұлғаның бірі қандай да бір шоқшаға ұқсайтын нәрсені ұстап тұр, кейбіреулер оны ойысқыш деп санайды. Бұл тұлғаның мүсінші, Урсус (Аю) екенін көрсетеді, өйткені жазуда "Ursus magester fecit" ("Шебер Аю жасады") деп көрсетілген. Екінші тұлғаның кім екенін анықтау қиын: мүсіншілікпен айналысатын адамға сәйкес келетін юбка герцогтың мәртебесіне сай келмейді. Көтерілген қолдар ритуалдық поза ретінде түсіндіріледі, сондықтан юбка шомылу рәсімінен кейін киілетін матаға сәйкес болуы мүмкін (бұрынғы заманда толық шомылу рәсімі қабылданған). Бұл поза Вердендегі (Эссен ауылы) епископ Людгероның қазіргі сүйек алтарына немесе Джоарре (Франция) криптасындағы епископ Агильберт саркофагына, одан сәл ертерек нұсқасына ұқсас. 2016 жылдың ақпан айында "Medioevo" (Италияның ортағасырлық зерттеулерге арналған ай сайынғы журналы) журналында жарияланған мақалада Елена Персивальди осы оқиғаның ырымдық сипаты туралы түсіндірмелерді растап, басқа да гипотезаларды қосты. Сан-Пьетро-ин-Валледегі бұл сурет – ортағасырлық өнердегі сирек кездесетін жағдайлардың бірі, онда тапсырыс беруші мен суретшіні бірдей атау арқасында оларды оңай ажыратуға болады.