Субиако: Италияның тарихи қаласы және қасиетті орындары

Кіріспе

Субиако – Италияның Лациум аймағындағы Рим астанасының қалалық ауданындағы коммуна (муниципалитет). Ол Тиволи қаласының жанында, Аниене өзені бойында орналасқан. Қасиетті үңгірі (Sacro Speco), ортағасырлық Сан-Бенедетто монастыры (Subiaco) және Санта-Сколастика аббаттығының болуына байланысты бұл орын туристік және діни демалыс орны болып табылады. Ол "Италияның ең әдемі ауылдары" (I Borghi più belli d'Italia) тізіміне енген. Италияда алғашқы кітаптар осы жерде 15 ғасырдың соңында басылған.

Тарих

Аймаққа алғаш қоныстанғандардың арасында итальяндықтар болды. Б.з.д. 304 жылы римдіктер оларды жаулап алды, өздерінің мәдениетін таныстырып, Аниен өзенінің суларын пайдаланды. Қаланың қазіргі атауы Рим императоры Нерон салған сәнді вилланың жасанды көлдерінен шыққан: латын тілінде Sublaqueum «көл астында» дегенді білдіреді. Бұл атау жақын жерде пайда болған қалаға да қолданылды. Субиаконың үш бөгетінің ең үлкені 1305 жылы қирағанға дейін әлемдегі ең биік бөгет болды. Рим империясы құлағаннан кейін вилла мен қала тастамал болып, жартылай ұмытылған қираған орындарға айналды. 14 жасында (шамамен 494 ж.) әлемнен қол үзген және Аниен өзенінің үстіндегі үңгірде үш жыл тұрған әулие Бенедиктке әулие Роман монах өмірге қажетті нәрселермен көмектесті. Осы үңгірден әулие Бенедикт бенедиктин орденінің принциптерін және ұйымдастырылуын жасады. Ол он екі монастырь салды, оның бірін үңгірде, және әрқайсысына он екі монах орналастырды. 854 жылы оның жаңартылғаны туралы жазбада айтылған. Осы жылы папа Лев IV әулие Бенедикт пен оның әпкесі әулие Схоластикаға, сондай-ақ әулие Сильвестрге арналған құрбандық тақтарын киеледі. 1053 жылы Санкт-Схоластика аббаттығының аббаты Гумберт тағы бір жөндеу жұмыстарын жүргізді. Папа Григорий VII кардинал етіп тағайындаған аббат Иоанн V үңгірді жыл сайынғы шерудің соңғы нүктесі етіп, жаңа жол салып, құрбандық тақтарын қайта киеледі. 1200 жылға қарай он екі монахтан тұратын қауым құрылды, ал Иннокентий III оған монастырь мәртебесін берді; Иоанн XXII 1312 жылы монахтар үшін арнайы аббат тағайындады. 1688 жылы қала жаңа жол салды. Қасиетті үңгір әлі де зиярат етуге танымал орын болып табылады. (Acta. Ap. Sedis, II, 405). Қазаннан шамамен бір жарым шақырым төменде орналасқан Сент-Схоластика аббаттығын әулие Бенедикт шамамен 520 жылы салды, ал римдік патрицийлер Тертулл мен Эквиций оған мүлік берді. Екінші аббат, әулие Онорат ескі монастырды басшылар үйіне айналдырып, жаңасын салып, оны әулиелерге арнады. Косма мен Дамиан. Оны 601 жылы ломбардтар қиратты, ал қираған жерлері бір ғасыр бойы тастамал болып жатты. Иоанн VII-нің бұйрығымен аббат Стефан оны қайта салып, Бенедикт пен Схоластикаға арнады. 840 жылы сарациндер, ал 981 жылы венгрлер оны қайтадан қиратты, бірақ оны әр жолы қайтадан тұрғызды. Бенедикт VII жаңа шіркеуді киеледі, содан бері аббатхана Санта-Схоластикаға арналды. 1052 жылы Лев IX Субиакоға түрлі дауларды шешу және бұзушылықтарды түзету үшін келді; Григорий VII да осындай сапар жасады. Паскаль II аббатхананы Тиволи епископының билігінен алып, оны nullius аббаттығы етіп белгіледі. Оның материалдық игілігі де паптардың жеке қамқорлығында болды. 1203 жылы Иннокентий III сапары барысында аббатхананың кірісін арттырды. Діни ынтаның төмендеуімен монахтар арасында келіспеушіліктер туындады, сондықтан 1364 жылы папаның бұйрығымен аббат Бартоломей кейбір дауласуға бейім монахтарды жұмыстан босатып, олардың орнын басқа монастырлардан келген дін қызметкерлерімен алмастыруға мәжбүр болды. Германиядан көптеген монахтар әкелінді, ал Субиако ондаған жылдар бойы неміс шаруашылығының, ғылымының және өнерінің орталығы болды. VI Урбан (1378–1389) өмір бойына аббат лауазымын жойды, монахтардан сайлау құқығын алып тастады және басқару мен кірістерді Курия мүшесінің жауапкершілігіне жүктеді. Субиакоға неміс монахтарының келуі басқа немістерді де қызықтырды. Баспагерлер Арнольд Паннарц пен Конрад Свейнхайм 1464 жылы Субиако баспасын құрып, «Донатус», «Цицерон», «Де Оратор» (1465 жылдың қыркүйегі), «Лактанцийдің «Құдайлық институттары»» (1465 жылдың қазаны) және Августиннің «Құдай қаласы» (1467) кітаптарын шығарды, бұл Италияда басылған алғашқы кітаптар болды. Папа Калликст III 1455 жылы аббатхананы кардиналға сыйға берді. Олардың біріншісі испан кардиналы Хуан де Торкемада, екіншісі Родериго Борджия (кейіннен Александр VI) болды, ол бұрын паптардың жазғы демалыс орны болған Каструм Сублакенс құрылысын жаңартты және оны сыйлық аббаттың резиденциясына айналдырды. Көптеген аббаттар монахтардың діни өміріне көңіл бөлмеді және тек кіріс табуға ұмтылды. Мысалы, Риети епископы Помпео Колонна 1506 жылдан бері аббаттыққа иелік етіп, аббатхананың байлығын ысыраптап, кірісін лайықсыз адамдарға берді. 1510 жылы Юлий II қауымнан шағым алғаннан кейін жағдайды түзетіп, монастырь мүлкін қайтарды. Рухани игілік үшін Субиако мен Фарфа аббаттығы арасында одақ жасалды, бірақ ол ұзаққа соқпады. 1514 жылы Субиако Санта-Юстина қауымына қосылды, оның бас иесі - Санкт-Схоластиканың титулды аббаты, ал кардинал сыйлық аббаты болып қалды. Осы одақтан кейін де Субиако мен Фарфа, Субиако мен Монте-Кассино арасында, негізінен немістер мен итальяндықтар арасында даулар болды. Осыдан кейін аббатхана мен қала туралы тарихи жазбаларда көп мәлімет жоқ, 19 ғасырға дейін. 1798–1799 және 1810–1814 жылдары Наполеон басқаруымен француз әскері қалаға еніп, монастырларды және шіркеулерді тонады. 1849 және 1867 жылдары Джузеппе Гарибальди қаланың паптың уақыттық билігін жою және Италияны біріктіру науқанының аясында жаулап алды: 1870 жылы қала Италия Корольдігінің құрамына енді. 1891 жылы АҚШ-тың батыс Арканзас штатында бұрын құрылған бенедиктин аббаттығы атауын Субиако деп өзгертті, италиялық аталы аббаттардың дәстүрлеріне жақындау үшін. 20 ғасырдың басында Субиако аймағы инфрақұрылымға ұлттық инвестициялардың арқасында жақсартылды, теміржолға қосылып, гидроэлектр стансасы мен су тасбауы салынып, үйлерге электр қуаты келді және аурухана салынды. Бірақ Екінші дүниежүзілік соғыста Субиако одақтас авиациясымен бомбаланды.

Among the first ancient settlers in the area were the Aequi, an Italic people. In 304 BC they were conquered by the Romans, who introduced their civilization and took advantage of the waters of the River Aniene. The present name of the city comes from the artificial lakes of the luxurious villa that Roman Emperor Nero had built: in Latin Sublaqueum means "under the lake". The name was applied to the town that developed nearby. The biggest of the three Subiaco Dams was then the highest dam in the world until its destruction in 1305. After the fall of the Roman Empire, the villa and the town were abandoned, becoming almost forgotten ruins. When St. Benedict, at the age of fourteen (c. 494), retired from the world and lived for three years in a cave above the River Aniene, he was supplied with the necessaries of life by a monk, St. Roman. From this grotto, St. Benedict developed the concepts and organization of the Benedictine Order. He built twelve monasteries, including one at the grotto, and placed twelve monks in each. In 854 a record noted its renovation. In this year, Pope Leo IV is said to have consecrated an altar to Sts. Benedict and Scholastica, who was St Benedict's sister, and another to St. Sylvester. Another renovation took place in 1053 under Abbot Humbert of the Abbey of St. Scholastica. Abbot John V, created cardinal by Pope Gregory VII, made the grotto the terminus of a yearly procession, built a new road, and had the altars reconsecrated. By 1200 there was a community of twelve monks, on which Innocent III conferred the title of priory; John XXII in 1312 appointed a special abbot for the monks. A new road was built by the city in 1688. The sacred grotto is still a favourite place of pilgrimage. On October 27, 1909, Pius X granted a daily plenary indulgence to those who receive Holy Communion there and pray according to the intention of the pope (Acta. Ap. Sedis, II, 405). The Abbey of St. Scolastica, located about a mile and a half below the grotto, was built originally by St Benedict about 520, and endowed by the Roman patricians, Tertullus and Æquitius. The second abbot, St. Honoratus, changed the old monastery into a chapter house and built a new one, dedicating it to Sts. Cosmas and Damian. It was destroyed by the Lombards in 601 and the ruins abandoned for a century. By order of John VII, it was rebuilt by Abbot Stephen and consecrated to Saints Benedict and Scholastica. Demolished once more in 840 by the Saracens and then in 981 by the Hungarians, it was rebuilt each time. Benedict VII consecrated the new church, and from then on the abbey was dedicated to Santa Scholastica. In 1052, Leo IX came to Subiaco to settle various disputes and to correct abuses; a similar visit was made by Gregory VII. Special favour was shown by Paschal II, who took the abbey from the jurisdiction of the Bishop of Tivoli and made it an abbacy nullius. Its temporal welfare was also a personal care of the popes. Among others, Innocent III at his visit in 1203 increased the revenues of the abbey. With the decline of religious fervor, strife and dissension among the monks arose to such an extent that Abbot Bartholomew in 1364, by command of the pope, had to dismiss some of the disputatious monks and fill their places with religious from other monasteries. Numerous monks were brought in from Germany, and for many decades Subiaco was a center of German thrift, science, and art. Urban VI (1378–1389) abolished the position of abbot for life, withdrew from the monks the right of election, and made the administration and revenues the responsibility of a member of the Curia. The arrival of German monks at Subiaco attracted other Germans. Printers Arnold Pannartz and Konrad Sweynheim established the Subiaco Press here in 1464 and produced an edition of Donatus, a Cicero, De Oratore (September 1465), Lactantius' De divinis institutionibus (October 1465) and Augustine's De civitate Dei (1467), which were the first books to be printed in Italy. Pope Callixtus III, in 1455, gave the abbey in commendam to a cardinal. The first of these was the Spanish Cardinal Juan de Torquemada and the second Roderigo Borgia (later Alexander VI), who remodeled the Castrum Sublacence, once the summer resort of the popes, and made it the residence of the commendatory abbot. Many of these abbots cared little for the religious life of the monks and looked only for revenue. One example, Pompeo Colonna, Bishop of Rieti, commendatory abbot since 1506, squandered the goods of the abbey and gave the income to people described as unworthy subjects. On receiving a complaint from the community, in 1510 Julius II readjusted matters and restored the monastic possessions. For spiritual benefit, a union was made between Subiaco and the Farfa Abbey, but it lasted only a short time. In 1514, Subiaco joined the Congregation of Santa Justina, whose abbot general was titular of St. Scholastica, while a cardinal remained commendatory abbot. Even after this union there were quarrels between Subiaco and Farfa, Subiaco and Monte Cassino, essentially between the Germans and the Italians. After this little is known from historical records about the abbey and the city until the 19th century. In 1798–1799 and 1810–1814 French troops under Napoleon entered the city, plundering the monasteries and the churches. In 1849 and 1867 Giuseppe Garibaldi conquered the city as part of his campaign to end the temporal rule of the pope and unify Italy: in 1870 the city became definitively part of the Kingdom of Italy. In 1891, a Benedictine abbey founded earlier in western Arkansas, United States, changed its name to Subiaco as part of an effort to more closely align its teachings and practices to those of the famous abbeys of the Italian namesake. In the first years of the 20th century, the Subiaco area was improved by national investment in infrastructure, with the connection to a railway, a hydroelectric plant and an aqueduct. Electricity was brought to the houses and a hospital was built. In World War II, however, Subiaco was bombed by Allied planes.