Кіріспе

Қаржы жүйесі – қаржы нарығына қатысушылар, мысалы, несие берушілер, инвесторлар және қарыз алушылар арасында қаражат аударуға мүмкіндік беретін жүйе. Қаржы жүйелері ұлттық және жаһандық деңгейде жұмыс істейді. Қаржы институттары инвесторлар мен қарыз алушылар арасында тиімді және тұрақты байланыс орнатуға бағытталған күрделі, өзара байланысты қызметтер, нарықтар мен мекемелерден тұрады. Басқаша айтқанда, қаржы ортасының (ақша) алмасуы және қаражаттың мұқтаж аймақтарға (қаржы нарықтары, бизнес фирмалары, банктер) қайта бағытталуы бар жерде қаржы жүйесі болады. Бұл механизм – қаржы жүйесі деп аталады. Ақша, несие және қаржы қаржы жүйелерінде айырбас құралы ретінде қолданылады. Олар тауарлар мен қызметтерді бартерге балама ретінде алмастыруға болатын белгілі бір құндылықты білдіреді. Қазіргі заманғы қаржы жүйесіне банктер (мемлекеттік немесе жеке сектор), қаржы нарықтары, қаржы құралдары және қаржы қызметтері кіруі мүмкін. Қаржы жүйелері қаражатты бөлуге, инвестициялауға немесе экономикалық секторлар арасында жылжытуға мүмкіндік береді, сондай-ақ жеке тұлғалар мен компанияларға байланысты тәуекелдерді бөлісуге жағдай жасайды.

Қаржы нарықтары

Қаржы нарықтары – бағалы қағаздар, тауарлар және бір-бірімен алмастырылатын заттардың сұраныс пен ұсынысты көрсететін бағамен сауда жасалатын орындар. "Нарық" термині көбінесе мұндай заттардың болуы мүмкін сатып алушылар мен сатушылардың жиынтық айырбасталуын білдіреді.

Бастапқы нарықтар

Бастапқы нарық (немесе алғашқы нарық) әдетте акциялардың, облигациялардың немесе басқа қаржы құралдарының жаңа шығарылымдарына жатады. Бастапқы нарық екі сегментке бөлінеді: ақша нарығы және капитал нарығы.

Екіншілік нарықтар

Екіншілік нарық – бұрын шығарылған қаржы құралдары бойынша жүзеге асылатын мәмілелерді білдіреді.

Қаржы құралдары

Қаржы құралдары – кез келген түрдегі саудаға қол жетімді қаржы активтері. Оларға ақша, кез келген ұйымдағы меншік құқығын куәлендіретін құжаттар және шарттар жатады.

Деривативтік құралдар

Деривативтік құрал – бір немесе бірнеше негізгі активтерден (актив, индекс немесе пайыздық ставка сияқты) құнын алатын шарт.

Қаржылық қызметтер

Қаржылық қызметтерді қаржы индустриясын құрайтын көптеген компаниялар ұсынады. Оларға несиелік кооперативтер, банктер, кредиттік карта компаниялары, сақтандыру компаниялары, бағалы қағаздар брокерлері және инвестициялық қорлар жатады.