Кіріспе

Трипонцо – Италияның орталық бөлігіндегі Умбрия аймағының Перуджа провинциясындағы Серрето-ди-Сполето коммунасының фракциясы. Ол теңіз деңгейінен 420 метр биіктікте орналасқан. 2001 жылғы Istat санағы бойынша, онда 45 тұрғын болды. Қаланың аты латын тіліндегі *Tripontium сөзінен шыққан болуы мүмкін, яғни «үш көпір» деген мағынаны білдіреді, бұл, әдетте, өзендердің әр саласы үстінен салынған көпірлерге сілтеме жасайды; алайда, римдік кезеңнен қалған көпірлерге дейін ешқандай із қалмаған. Бұл қала эпиграфистер арасында рим жазуымен (CIL IX.4541 = ILLRP 1275a) танымал, ол қазіргі SS 209 тас жол тоннелінің сыртындағы тік бетке қашалған және қаладан шамамен бірнеше жүз метр батысқа қарай орналасқан. Бұл жазу рим Сенатының бұйрығымен Сполетиумнан Нурсияға дейінгі римдік жолдың салынуын көрсетеді. Трипонцода сондай-ақ кем дегенде бір ортағасырлық шіркеу, С. Катерина және қаладан солтүстік-шығысқа қарай 1,5 км қашықтықта орналасқан күкіртті бұлақтар бар. Олардың суы емдік қасиеттерімен белгілі: 20 ғасырдың соңынан бері мұнда шипажай және гидроэлектр станциясы құрылысы жүріп жатыр. Умбриядағы танымал Вальнерина (Нера өзенінің аңғары) 50-ден астам ортағасырлық бекіністерімен және күзет мұнараларымен ерекшеленді. Уақыт өте келе, көптеген мұнаралар соғыстар мен сейсмикалық оқиғалар салдарынан жоғалып кетті. Трипонцо мұнарасы екі маңызды аңғардың тоғысында орналасқан ең ірі мұнара болды. 1300 жылдары салынған ол 1997 жылдың қыркүйегінде болған жер сілкінісі кезінде қирады. Бұл сақталған аздаған құрылымдардың бірі болғандықтан, билік оны жағымсыз оқиғаларды есте сақтау үшін жартылай қайта құруға ниет білдірді, бірақ мұнараны толық қайта жаңарту үшін оны толығымен бұзу қажет еді, ал құлаған бөліктерді алып тастау жұмысшылар үшін қауіпті болар еді. Заманауи құрылыс технологияларын пайдалана отырып, сәулетшілер Мартин Стубенраух, Морено Орази және инженер Фабрицио Менгини жаңа жоба жасады. Құлаған мұнараның бөліктері бекітілді, фасады сақталды және ескерткішті қазіргі заманғы түсініктермен қолдау және қайта анықтау үшін монументалды болаттан жасалған тіреу қосылды. Бүгінде қалаға жолмен жақындағанда мұнара көзге түседі. Мұнара тарихи ескерткіштерді қайта жаңартуға қатысты өте батыл және ерекше тәсілді көрсетеді.