Лондонның «Лофтус Роуд» стадионы тарихы

Кіріспе

Лондон қаласы, Англиядағы Уайт-Ситиде орналасқан стадион, «Лофтус Роуд» (Loftus Road) деген лақап атымен танымал (демеушілік ағылғандықтан қазіргі уақытта MATRADE Loftus Road Stadium деп аталады) – «Куинз Парк Рейнджерс» футбол клубының үй стадионы. 1981 жылы бұл стадион британдық кәсіби футболда Omniturf жасанды алаңын орнатқан алғашқы стадион болды. Бұл 1988 жылға дейін қолданыста болды, содан кейін табиғи шөп алаңы қайтадан енгізілді. Регби одағының «Лондон Уоспс» командасы 1996-2002 жылдар аралығында QPR-мен, ал Премьер-лиганың «Фулхэм» футбол клубы 2002-2004 жылдар аралығында, «Крейвен Коттедж» реконструкцияға жабылып тұрғанда осы стадионды бөлісіп пайдаланды. «AFC Уимблдон» 2020-2021 маусымын Мертон қаласындағы жаңа стадионы салынып біткенше осы стадионды бөлісіп бастады. Стадионды пайдаланған басқа командалардың ішінде Ямайка және Австралия ұлттық футбол құрамалары бар. 1985 жылы Барри МакГиган осы стадионда Әлемдік бокс қауымдастығының қауырсын салмағы бойынша чемпионы Еусебио Педрозаны жеңді. 2019 жылдың 7 маусымында клуб стадионға атау құқығын бұрынғы QPR жас ойыншысы Киян Принстің құрметіне құрылған «Киян Принс қоры» қайырымдылық ұйымына сыйлады, нәтижесінде стадион «Киян Принс қоры стадионы» деп аталды. 2022 жылдың 25 мамырында клуб 2022-2023 маусымы алдында стадион атауы «Лофтус Роуд» болып қайта аталғанын жариялады. 2023 жылдың 26 қазанында клуб стадионның атау құқығын MATRADE-ге сату бойынша үш жылдық келісімге қол қойғанын хабарлады; осылайша «Лофтус Роуд» 2025-2026 маусымына дейін «MATRADE Loftus Road Stadium» деп аталады.

Тарих

Бұл алаңды алғаш рет 1904 жылғы 11 қазанда «Shepherd’s Bush» командасы пайдаланды, ол Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде таратылған әуесқойлар клубы еді. QPR 1917 жылы «Лофтс-Роудқа» көшіп келді, ал олардың «Парк Роялдағы» алаңы 1915 жылғы ақпан айында әскер тарапынан басып алынды. Сол кезде алаң ашық бос жай болды және павильон салынған еді. «Парк Роялдағы» бір трибуна 1919 жылы демонтаждалып, қайта орнатылды, ол «Эллерсли Роуд» трибунасын құрады. Бұл трибуна 1968 жылға дейін алаңдағы жалғыз жабық орындықтар болды және 1972 жылы жаңасымен ауыстырылды. Оның сыйымдылығы 2950 адамды құрады. QPR 1931–1932 маусымының басында «Лофтс-Роудтан» шығып, жақын жердегі «Уайт-Сити» стадионына көшіп барды, бірақ 7000 фунт стерлинг шығынынан кейін команда 1933–1934 маусымының басында қайта оралды. Сол кезде террасаның жабық бөлігі бетонмен жабылды, ал ашық бөлігі 1945 жылы бетонмен жабылды. 1948 жылғы сәуірде Үшінші дивизионның (Оңтүстік) чемпионатында жеңіске жеткеннен кейін клуб стадионның меншігін және «Лофтс Роудта» және «Эллерсли Роудтағы» 39 үйді 26 250 фунт стерлингке сатып алды, бұл 30 000 фунт стерлинг жинаған акциялар арқылы қаржыландырылды. 1950 жылдардың соңында клубтың қаржылық жағдайы нашарлаған кезде үйлерді сатуға мәжбүр болды. 1953 жылғы 5 қазанда «Лофтс-Роудта» алғаш рет «Арсеналға» қарсы жолдастық матч кезінде шамдар қолданылды. 1966 жылғы жазда алғашқы шамдар әлдеқайда биік шамдармен ауыстырылды. 1980 жылғы жазда олар жаңа шамдармен ауыстырылды. QPR 1962–1963 маусымында «Уайт-Сити» стадионына көшіп-қонуды қайтадан тәжірибеледі, бірақ бір маусымнан кейін «Лофтс-Роудқа» қайта оралды. 1968 жылғы жазда «Саут Африка Роуд» трибунасы ескі ашық террасаның орнына 150 000 фунт стерлингке салынды. Бұл алаңды барлығы ұнатпады, QPR қақпашысы Питер Хаккер оны «екі фут бетоннан тұратын кілем» деп сипаттады және қақпашы ретінде оған секіруді ұнатпайтынын айтты. «Мен үшін үшінші дәрежелі күйік болар еді, өйткені алаң теріні толық жыртып тастайды». Жаңа трибуналар 1980 жылғы жазда «Мектеп соңында» ашылды және бір жылдан кейін «Лофтс-Роуд соңында» ашылды. Жаңа «Лофтс-Роуд» трибунасы салынып жатқанда «Оңтүстік Африка жолының» төменгі қабатына атқарушы ложалар орнатылды және жасанды алаң төселді. Бұл стадионның сыйымдылығы 27 000 адамды құрады. Ол Ұлыбританиядағы ең заманауи және озық стадиондардың бірі болды, өйткені 1968 жылдан 1981 жылға дейінгі 13 жыл ішінде толық қайта жаңартылды. 1994 жылғы жаздан бастап 2022–23 маусымының басына дейін «Лофтс-Роуд» алаңы төменгі «Лофтс-Роуд» трибунасында орындықтар орнатылған толық орындық стадион болды. Үй жанкүйерлері соңғы рет 1994 жылғы 16 сәуірде «Эвертонға» қарсы матчты террасадан тамашалады. 2022 жылы клуб төменгі ложтағы ML, NL және PL блоктарында және «Стэнли Боулз» трибунасындағы R блогында рельсті орындықтарды орнатқанда «Лофтс-Роудқа» оралу мүмкіндігі болды. QPR, «London Wasps» және стадионның өзіне иелік ететін «Loftus Road» компаниясы 1996 жылы құрылғаннан кейін бірнеше маусым өткен соң 1990 жылдардың соңында қаржылық қиындыққа тап болды. 2001 жылы «Квинс Парк Рейнджерс» клубы мен стадионды бөлек сатуға тура келуі мүмкін деген алаңдаушылық туды, клуб әкімшілікке өткен кезде. Коммерциялық сатып алушылар мен тұрғын үй салушылар қызығушылық танытты. Клубты «Лофтс-Роудта» ұстап тұру және стадионнан «Милтон-Кейнске» көшіру туралы ұсынысқа қарсы тұру үшін жанкүйерлердің сенім қоры құрылды. Тағы бір ұсыныс – QPR мен лондондық «Уимблдон» клубтарының бірігуі, жаңадан біріктірілген клуб «Лофтс-Роудта» ойнайды, бірақ бұл идеяны жақтаушылардың жауабынан кейін тастады. 2002 жылы QPR-дің ұзақ жылдар бойы жергілікті бәсекелесі «Фулхэм» 1 миллион фунт стерлинг төледі, бұл «Крэвен Коттедж» дамыған кезде жерді бөлісу туралы келісімге байланысты қаржылық проблемаларды жеңілдетуге көмектесті. «Лофтс-Роуд» қысқа уақытқа лигадан тыс футбол клубы «Йедингтің» үйі болды, өйткені олар 2005 жылғы ФА кубогының үшінші раундында Премьер-лига клубы «Ньюкасл Юнайтедпен» кездесті. Бұл шешім «Йединг» өздерінің үй стадионында жанкүйерлерді дұрыс бөле алмайды деп ойлағандықтан қабылданды. Ендеше, 50 минут бойы ойнап, 2 - 0 есебімен жеңіліске ұшырады. 2017 жылғы 14 маусымда «Гренфелл мұнарасындағы» өртке арналған қаржы жинау шарасында «Лофтс-Роуд» стадионында арнайы матч өтті. Оған Олли Мурс, Сэр Мо Фарах және тағы басқа танымал тұлғалар қатысты. Бұл 2017 жылғы 2 қыркүйегінде болды. 2019 жылғы 7 маусымында, ұсыныстар мен шорт-листтен фанаттар дауысынан кейін, «Лофтс-Роуд» стадионы 2006 жылы қайтыс болған QPR жастар командасының бұрынғы мүшесі Киян Принстің құрметіне «Киян Принс Фонд стадионы» деп аталатындығы жарияланды. 2021 жылғы желтоқсанында «Эллерсли Роуд» трибунасы «Стэнли Боулз» трибунасы деп аталатындығы туралы хабарланды. 2022 жылғы ақпан айында клуб жоспарланған атау өзгерту шығындарын төлеу үшін жанкүйерлерден ақша жинау науқанын жариялады. 2022–2023 маусымы алдында клуб төменгі ложтағы ML, NL және PL блоктарында және «Стэнли Боулз» трибунасындағы R блогында, сондай-ақ келуші жанкүйерлер пайдаланатын «Мектеп соңы» трибунасының жоғарғы қабатында 1000-ға жуық рельсті орындықтарды орнатты. Қазіргі уақытта стадионның сыйымдылығы 18 439 адамды құрайды. Бұл иеленушінің «Лофтс-Роудтан» көшіп кетуді ұсынған алғашқы реті емес, директор Антонио Калиендо 2006 жылғы наурызда «BBC Телеорталығына» жақын жердегі жаңа сауда және ойын-сауық орталығының орнын ұсынды, ал 2008 жылы QPR бас жаттықтырушысы Луиджи Де Канио команданың мақсаттарына жетуі үшін стадионды тастау қажет екенін айтты. 2013 жылғы тамызда QPR «Хаммерсмит және Фулхэм кеңесімен» жаңа стадионға көшу туралы келіссөздер бастады, ол «Олд Оук Коммон» жерінде салынбақ болды, ал кейіннен желтоқсанда «Лофтс-Роудтан» батыс Лондондағы қысқа сапарға көшетінін растады. Алайда, 2014 жылғы шілдеде бұл жоспарлар кері соққыға ұшырады, «Олд Оук» жеріндегі ағымдағы арендатор «Car Giant» клубтың жоспарлары «спекуляциялық және презумпциялық» екенін айтты. Жаңа стадион «New Queens Park» деп аталатын жоспарланған еді.

The ground was first used on 11 October 1904 by Shepherd's Bush, an amateur side that was disbanded during the First World War. QPR moved to Loftus Road in 1917, having had their ground at Park Royal commandeered by the army in February 1915. At that time the ground was an open field with a pavilion. One stand from Park Royal was dismantled and re erected in 1919, forming the Ellerslie Road stand. This stand was the only covered seating in the ground until 1968 and was replaced in 1972. It had a capacity of 2,950. QPR moved out of Loftus Road at the start of the 1931–32 season, moving to nearby White City Stadium, but after a loss of £7,000, the team moved back for the start of the 1933–34 season. The covered section of the terracing was concreted at that time; the uncovered section was concreted in 1945. In April 1948, after winning the Third Division (South) championship, the club bought the freehold of the stadium plus 39 houses in Loftus Road and Ellerslie Road for £26,250, financed by a share flotation that raised £30,000. When the club's finances were under pressure in the late 1950s the houses had to be sold. On 5 October 1953 floodlights were used at Loftus Road for the first time for a friendly game against Arsenal. In summer 1966 the original floodlights were replaced by much taller floodlight pylons. In summer 1980 these in turn were replaced with new floodlights. QPR experimented once again with a move to White City Stadium in the 1962–63 season, but moved back to Loftus Road once more after less than one full season. In the summer of 1968 the South Africa Road stand was constructed at a cost of £150,000 to replace the old open terracing. The surface was not favoured by everyone, with QPR keeper Peter Hucker describing it as "basically a bit of carpet over two feet of concrete", and stated that as a goalkeeper, he strongly disliked diving onto it saying that "I'd have close to third degree burns because the pitch would totally rip the skin off." New stands were opened at the School End in the summer of 1980 and one year later at the Loftus Road end. At the same time as the new Loftus Road stand was built executive boxes were installed in the lower tier of the South Africa Road stand and the artificial pitch laid. The stadium capacity at this time was 27,000 and it was one of the most modern and advanced stadiums in Britain having been completely reconstructed over a 13 year period from 1968 to 1981. Between the summer of 1994 and the start of 2022–23 season; Loftus Road ground was an all seater stadium with the construction of seating in the lower Loftus Road stand. The last match where home spectators were able to watch the match from terracing was on 16 April 1994 against Everton. Standing returned to Loftus Road in 2022 when the club introduced rail seating in the ML, NL & PL blocks in the Lower Loft and the R Block in the Stanley Bowles Stand. The owning company, also called Loftus Road, of QPR, London Wasps and the stadium itself, went into the red in the late 1990s only a couple of seasons after it was formed in 1996. In 2001, there were concerns that Queens Park Rangers and the stadium would need to be sold separately when the club went into administration. There was interest from commercial buyers and housing developers. A supporter's trust was set up to keep the club at Loftus Road, and to fight the suggested move out of the stadium and to Milton Keynes. One further suggestion was a merger between QPR and fellow London club Wimbledon, with the newly merged club playing at Loftus Road, but this idea was abandoned following the response from supporters. A £1 million payment by QPR's long time local rivals Fulham in 2002 helped to alleviate the financial problems in return for a ground sharing agreement while Craven Cottage was developed. Loftus Road briefly became home to non league football club Yeading as they faced Premiership club Newcastle United in the third round of the 2005 FA Cup. The decision was made as Yeading felt that their home stadium could not suitably segregate the fans. Despite holding out for fifty minutes, Yeading went on to lose the match, 2–0. In a fundraiser for the Grenfell Tower fire, which happened on 14 June 2017, Loftus Road stadium hosted a special match – appropriately named 'Game 4 Grenfell' – for the people who died. Celebrities participating included Olly Murs, Sir Mo Farah and many more. This took place on 2 September 2017. On 7 June 2019, following nominations and a fan vote from a shortlist, it was announced that Loftus Road Stadium would be renamed the 'Kiyan Prince Foundation Stadium' in honour of the former QPR youth team member Kiyan Prince who was fatally stabbed in 2006. In December 2021, it was announced that the Ellerslie Road Stand would be renamed the Stanley Bowles Stand. In February 2022 the club announced a fundraising campaign, asking supporters to pay for the planned renaming costs. Ahead of the 2022–23 season, the club installed just under 1000 rail seats in the ML, NL & PL blocks in the Lower Loft and the R Block in the Stanley Bowles Stand as well as the upper tier of the School End stand used by visiting supporters. The current capacity of the stadium is 18,439. It was not the first time that an owner had suggested moving out of Loftus Road, with director Antonio Caliendo suggesting, in March 2006, a potential site for a new shopping and leisure development near the BBC Television Centre, and then QPR manager, Luigi De Canio, suggesting in 2008 that the team needed to leave the stadium in order to fulfil its ambitions. In August 2013, QPR started discussions with Hammersmith and Fulham Council about moving into a new stadium, believed to be at Old Oak Common, and soon after, in December, confirmed that they would be leaving Loftus Road for the short move across west London. However, in July 2014, those plans suffered a setback, with the current tenants at Old Oak – Car Giant – suggesting the club's plans were "speculative and presumptuous". The new stadium was planned to be called New Queens Park.

Құрылыстар мен құралдар

Стадионның сыйымдылығы 18 439 адамды құрайды. Stanley Bowles Stand, бұрын Ellerslie Road трибунасы деп аталған, 1972 жылы қайта жаңартылды. Крис Райт Wasps және QPR клубтарын бақылауға алған келісімнің бір бөлігі ретінде Миддлсекстің Садбери қаласындағы үйінен көшірілді. Wasps командасы Loftus Road стадионындағы алғашқы маусымында Англия Премьер-лигасын жеңіп алды. Бұл арена сонымен қатар Британ университеттері мен колледждерінің спорттық футбол турнирлерінің финалын қабылдады. Бұрын стадионда бокс жарыстары да өткізілген, ең әйгілісі 1985 жылғы 8 маусымда 27 000 көрерменнің алдында ирландтық Барри МакГьюган мен панамалық Эусебио Педроза арасындағы WBA қауырсын салмағы бойынша өткен жекпе-жек болды. Сол кеште стадион шағын Ирландияға айналды, Ирландияның сенбілік кешін сатуға шығарды және негізгі жарысқа дейін ринг маңында лепрекон киіміндегі адам биледі. МакГьюган панамалық боксшыны 7-ші раундта нокдаунға жіберіп, бірауыз шешіммен жеңіске жетті: Педроза өзінің титулын он тоғызыншы рет қорғады, ал Ирландия 35 жылдан бері бокс бойынша әлем чемпионын шығармаған еді. 1975 жылғы 10 мамырда Yes тобы стадионда концерт берді, ол жазылып, The Old Grey Whistle Test бағдарламасында көрсетілді.

Халықаралық

Лофтус-роуд екі Англияның В құрамасы арасындағы халықаралық матчты қабылдады. Біріншісі 1992 жылы Францияның В құрамасына қарсы өтті, нәтижесі 2–0, ал екіншісі 1998 жылы Ресейдің 2 құрамасына қарсы, 4–1 есебімен жеңіс болды. Бұл Англия қатыспаған халықаралық достық ойындарды қабылдауға мүмкіндік берген алғашқы «бетарап» арена болды. Саймон Баркерге арналған қоштасу матчында 1998 жылдың наурыз айында QPR Ямайка ұлттық құрамасына 2–1 есебімен ұтылды, ал ұлттық құрама 2002 жылы Нигериямен ойнау үшін Лофтус-роудқа оралды, онда 1–0 есебімен жеңілді. Израиль 2004 жылғы Еуропа чемпионатына іріктеу ойынын Кипрмен Лофтус-роудта өткізуге өтініш білдірді, себебі қауіпсіздік алаңдауларына байланысты УЕФА Израильге өз территориясындағы үй матчтарын өткізуге тыйым салған еді. Бірақ өтініш қабылданбады, өйткені сол кезде QPR Фулхэммен Лофтус-роудты бөлісіп тұрғандықтан, он үш күн ішінде бес матч жоспарланған болатын. QPR өзі 2005 жылдың 23 шілдесінде маусым алдындағы достық кездесуде Иран ұлттық құрамасымен ойнады. 2006 жылдың 14 қарашасында Австралия Лофтус-роудта Ганамен халықаралық достық кездесуде 1–1 есебімен тең түсті. 2007 жылы Дания Австралияны 3–1 есебімен жеңді. 2008 жылы Австралия Лофтус-роудта Оңтүстік Африкаға қарсы тағы бір достық матч өткізді, бұл ойын 2–2 есебімен аяқталды. Оңтүстік Корея 2010 жылдың 3 наурызында Лофтус-роудта Кот-д'Ивуарға қарсы 2–0 есебімен жеңіске жетті. 2015 жылы Лофтус-роудта «Аль-Наср» және «Аль-Хилал» арасында Сауд Арабиясының Суперкубогы өтті, бұл бәсеке Сауд Арабиясының шегінен тыс жерде өткізілген алғашқы рет болды. Стадионда екі регби лигасының халықаралық матчы өтті. Біріншісі 2004 жылдың 23 қазанында Австралия мен Жаңа Зеландия арасындағы Регби лигасының үш елдің турнирінің матчы болды, нәтижесі 32–16, Австралия жеңіске жетті. Екіншісі 2005 жылдың 29 қазанында Ұлыбритания мен Жаңа Зеландия арасындағы Регби лигасының үш елдің турнирінің матчы болды, онда Жаңа Зеландия 42–26 есебімен жеңіске жетті.