Кіріспе

Теріде кальций шөгінділері пайда болатын медициналық жағдай. Кальциноз кутис – теріде және тері астындағы тіндерде кальций жинақталуымен сипатталатын сирек кездесетін жағдай. Кальциноз кутис дененің бір бөлігіндегі шағын түйіндерден бастап, дененің кең аумағын қамтитын, мүгедектікке әкелетін үлкен зақымдарға дейін әртүрлі деңгейде болуы мүмкін. Әдетте, жағдайдың бес түрі ерекшеленеді: кальцифилаксис, идиопатиялық кальцификация, иатрогендік кальцификация, дистрофиялық кальцификация және метастаздық кальцификация. Ісіктер, қабыну, варикоздық тамырлар, инфекциялар, дәнекер тіні аурулары, гиперфосфатемия және гиперкальциемияның бәрі кальцинозға алып келуі мүмкін. Жүйелік склероз кальциноз кутиспен байланысты. Кальциноз шектелген тері жүйелік склерозында, сонымен қатар CREST синдромында кездеседі (CREST-тің "C" әрпі).

Белгілері мен симптомдары

Зақымдар ауыррақ және кеңірек болуы мүмкін, немесе олар бірте-бірте дамып, ешқандай белгіні көрсетпеуі мүмкін. Түйіндер әртүрлі мөлшерде және пішінде болуымен қатар, ауырсынуға және функцияны қиындатуға себеп болуы мүмкін. Дистрофиялық кальцификацияда зақымдану орналасуын негізгі ауру анықтайды. Жүйелік склерозбен ауыратын адамдарда ең көп зардап шегетін аймақтар – шынтақтар, саусақтар, тізелер және алдыңғы қолдар. Дерматомиозит кезінде кальцификация шынтақтар, тізелер және бұрынғы қабыну ошақтарында пайда болады. Эригематоздық қызыл жұқақ ауруы аяқ-қолдарға, жамбасқа, қызыл жұқақ ауруының астындағы аймаққа және буын маңы аймақтарына әсер етеді. Метастаздық кальцификацияда буын маңы зақымданулары кездеседі. Дәрілік кальцинозда зақымданулар буындардың маңында, ал идиопатиялық кальцификацияда балалардың бетінде тері астындағы кальцийленген түйіндер түрінде кездеседі. Иатрогендік кальцификацияда кальцийленулер веналық пункция жасалған жерлерде табылады.

Дистрофиялық кальциноз

Дистрофиялық кальциноз терідегі кальцификацияның ең көп кездесетін түрі болып табылады. Дистрофиялық кальцификация инфекциялар, тұқым қуалайтын аурулар, терінің ісіктері және дәнекер тіндері аурулары сияқты көптеген аурулармен байланысты. Клиникалық белгілері кездейсоқ рентген суретінде табылу сияқты жеңіл немесе тері астындағы түйіндер немесе жалаңаш тіндер сияқты ауыр болуы мүмкін.

Метастаздық кальциноз

Метастаздық кальциноз - фосфат және/немесе кальций алмасуындағы жағдайларға байланысты қалыпты тіндерде кальций тұздарының шөгуінің нәтижесі.

Иатрогенді кальциноз

Иатрогенді кальциноз кутис тері астындағы немесе дермадағы қатты түйіндермен сипатталады, олар теріде кальций тұздарының жылдам шөгуінен пайда болады. Иатрогенді кальцификация жұмсақ сары-ақ эпидермалық жалаңаш түрінде көрінеді,

Травматикалық кальциноз

Травматикалық кальциноз терісі – кальций мен фосфордың теріде жиналуынан туындайтын, терінің кальцификациялануымен сипатталатын жағдай. Бұл көбінесе кәсіби қызметке байланысты болады, мысалы, мұнай өндірісінде және көмір шахталарында жұмыс істейтін адамдарда кездеседі.

Идиопатиялық кальциноз

Жүйелік ауруға немесе тіндердің зақымдануына байланысты емес терінің кальцификациясы идиопатиялық кальцификация деп аталады.

Идиопатиялық скротальды кальциноз

Идиопатиялық скротальды кальциноз – бұл терінің кальцификациялануымен сипатталатын тері жағдайы, ол скротумда кальций мен фосфордың жинақталуынан туындайды. Дегенмен, қандағы кальций мен фосфат деңгейі қалыпты болады. Идиопатиялық скротальды кальциноз көбінесе жас еркектерге әсер етеді, және оның пайда болуы жасөспірім шақтан ерте ересек жасқа дейінгі кезеңде кездеседі.

Субепидермалық кальцификацияланған түйін

Субепидермальды кальцификацияланған түйін – бұл кальций мен фосфордың жиналуы нәтижесінде теріде кальцификацияланумен сипатталатын жағдай, көбінесе балалардың бас терісінде немесе бетінде біреу немесе бірнеше тері зақымдануы түрінде кездеседі.

Ауырудың кальцинозы

Ісік тәрізді кальциноз негізгі буындардың айналасында кальцийлі массалардың жиналуымен сипатталады. Бұл жағдай көбінесе дені сау жасөспірімдерге әсер етеді. Тері астындағы немесе бұлшықет ішіндегі кальцийленген шөгінділер буынның қызметін шектеуі мүмкін. Остеома кутис көбінесе қатты, әр түрлі өлшемдегі, тері түсіне ұқсас тері асты түйіндері түрінде көрінеді.

Емдеу

Дилтиазем, кальций арналарын бұғаттаушы, кальциноз кутисті емдеуде маңызды роль атқарады. Колхицин – микротұтқыншақтарға қарсы әсер ететін, қабынуды басадытын препарат, ол ұзақ жылдар бойы подагралық артритті емдеу үшін қолданылып келеді. Осылайша, колхицин де кальциноз кутисті емдеу үшін қолданылады, бірақ оның тиімділігі әртүрлі болып келеді.