Кіріспе

Hyssopus (исоп) – Ламиакея тұқымдасына жататын шөптесін немесе жартылай ағаш тәрізді өсімдіктер туысы, шығыс Жерорта теңізі мен Орталық Азиядан шығысқа қарай Моңғолияға дейін таралған. Олар хош иісті, ұзындығы 60 см-ге дейінгі тік тармақталған сабақтары бар, ұштарында жұқа түкпен жабылған. Жапырақтары тар сопақша, 2–5 см ұзындығында. Жаз айларында бұтақтардың жоғарғы бөлігінде шағын көк гүлдер гүлдейді. Ең жақсы белгілі түрі – дәрілік исоп (H. officinalis), ол Жерорта теңізінен тыс жерлерде де кеңінен өсіріледі. Көбінесе "исоп" деп аталса да, анис исопы (Agastache foeniculum; сондай-ақ көк алып исоп деп те аталады) және Agastache тұқымдасының барлық түрлері Hyssopus туысына жатпайды. Дегенмен, екі туыс та минт тұқымдасына жатады. Түрлер Септуагинтада бұл атау "исоп" деп аударылған, ал ағылшын тіліндегі Библия аудармалары көбінесе осы аударманы қолданады. Еврей сөзі אזוב (эсов немесе эсоб) және грек сөзі ὕσσωπος, ортақ (белгісіз) тегі болуы мүмкін. Библиядағы өсімдік туралы толығырақ мәліметтерді ezov (эзов) кітабында қарастыруға болады.

Соңғы пайдалану

Изоп дәмдеуіш және дәрі ретінде қолданылады. Изоп жапырақтары мен гүлдері салаттар мен сорпалардың дәмін жақсартады. Одан әрі, ол ликер және парфюмерия жасауға да пайдаланылады. Бұған қоса, оны бақша шөбі ретінде де қолданады. Бұл шөп тамақтан өтетін жол мен өкпе ауруларын емдеуге қолданылады, сонымен қатар оны күш беруші, карминативті және қақырық түсіргіш деп санайды. Ол сондай-ақ жүйке аурулары мен тіс ауыруын емдеуде тиімді. Үстемелеу ретінде, өкпе, ас қорыту, жатыр, зәр шығару және астма сияқты мәселелерді емдеуге көмектеседі. Оның жапырақтары күшті қоздырғыш, асқазанды нығайтатын, карминативті және ішек ауруларын басаңдататын қасиетке ие, ал шырыны гельминттерді (құрттарды) емдеу үшін қолданылады. Изоп майы горьковатых тониктер мен эликсирлерге дәм беру үшін ғана емес, парфюмерияда да қолданылады. Бронхтың қабынуы мен астманың түрлі нұсқаларын шамалы мөлшерде емдеуге болады.