Кіріспе
Ежелгі грек мифтерінде амброзия (/æ//m/'/b//r//oʊ//z//i//ə//, / /ʒ//ə/, ἀμβροσία 'өлімсіздік') – грек құдайларының тағамы немесе сусындары, және оны жегенге ұзақ өмір немесе өлімсіздік сыйлайтыны жиі бейнеленеді. Оны көгершіндер Олимп тауына құдайларға жеткізіп, аспандағы тойда Хеба немесе Ганимед таратқан. Көне өнерде амброзияны Дионисқа күтім жасаған нимфа, Амброзия тарататыны көрсетілген.
In the ancient Greek myths, ambrosia (/æ//m/'/b//r//oʊ//z//i//ə//, // //ʒ//ə/, ἀμβροσία 'immortality') is the food or drink of the Greek gods, and is often depicted as conferring longevity or immortality upon whoever consumed it. It was brought to the gods in Olympus by doves and served either by Hebe or by Ganymede at the heavenly feast. Ancient art sometimes depicted ambrosia as distributed by the nymph named Ambrosia, a nurse of Dionysus.
Мифологиядағы басқа мысалдар
Ахиллдің тууы туралы әңгіменің бір нұсқасында Тетис нәрестені амброзиямен майлайды және оны өлмеске айналдыру үшін оттан өткізеді, бірақ Пелеус оны тоқтатып, тек өкшесі өлмейтін болып қалады (Аргонаутика 4.869–879). «Илиада»ның 16-шы кітабында Аполлон Сарпедонның денесінен қара қанды жуып, амброзиямен майлайды, оны Сарпедонның туған жері Ликияға арман сияқты қайта оралуға дайындайды. Сол сияқты, Тетис Патроклдың денесін сақтап қалу үшін майлайды. Амброзия мен нектар май ретінде бейнеленген (xiv. 170; xix. 38). «Одиссея»да Калипсо «амброзиямен үстел жайып, оны Гермес алдына қойып, қызыл нектарды араластырды» деп суреттеледі. Ол амброзияның өзі қызыл болғанын білдіре ме, әлде Гермес амброзиямен бірге ішетін қызыл нектарды сипаттап отыр ма, белгісіз. Кейін Кирке Одиссейге көгершіндер үйірінің Олимпке амброзия әкелетінін айтады. «Одиссея»да (ix.345–359) Полифем Одиссей берген шарапты амброзия мен нектарға теңейді. Пиндардың сөзіне қарағанда, Тантал жасаған бір зұлымдық – ол қонақтарына Өлімсіздердің амброзиясын ұсынған, бұл Прометей жасаған ұрлыққа ұқсас, деп Карл Керени атап көрсеткен («Гректердің батырлары» еңбегінде). Гомердің Афродитаға арналған гимнінде құдайша «жеке дайындалған амброзиалдық той майын» қолданады. Апулей баяндаған Эрос пен Психе туралы әңгімеде Психеге Афродитаның тапсырмаларын орындағаннан кейін және Олимпке қабылданғаннан кейін амброзия беріледі. Ол одан жеген соң Эроспен бірге құдайларша үйленеді. «Энеида»да Эней анасымен басқа, немесе ойша түрінде кездеседі. Ол құдайша кейпіне енгенде «Шашынан амброзияның қасиетті хош иісі шығады».
Амброзия (нимфа)
Тракия патшасы Ликург Дионис құдайына табынуға тыйым салып, оны Тракиядан қуды және құдайды тойлау кезінде құдайлардың ілесушілеріне шабуыл жасады. Олардың арасында Амброзия да болды, ол оның қаһарынан жасыру үшін жүзімді қызылшаға айналды. Дионис патшаның іс-әрекеттеріне ашуланып, оны есінен шығарды. Есінен шығып, ұлын өлтірді, оны плющ орамдарына қателік етіп, содан кейін өзіне қол жұмсады.