Кіріспе

Шотланд биографы Джон Хоуи (14 қараша 1735 – 5 қаңтар 1793) – шотланд биографы. Оның ең белгілі еңбегі – «Биография Скотикана» (Biographia Scoticana), алғаш рет 1775 жылы жарық көрген, көбінесе «Шотландияның көрнекті тұлғалары» деп аталады. Онда христиандар, әсіресе пресвитериандар, шіркеу және мемлекеттік билікпен күресі туралы мәліметтер келтірілген.

Өмір

Джон Хоуи – шығыс Ренфруширдегі Лохгойн шаруасы, ол Альбигенс босқынынан тараған екенін айтқан. Ата-бабалары ғасырлар бойы осы шаруашылықты өңдеген қарапайым, сауатсыз шаруа болғанымен, әдебиетке деген бейімділігі Шотландияның шейіттері мен адалдарының өмірін жазуға жетеледі. Оның Лохгойн фермасындағы үйі Келісімдіктер үшін қауіпті баспана болды және үкіметтік әскерлердің бірнеше мәрте тексерулеріне түсті. Ферма 18 ғасырда қайта салынды, ал есік доғасында 1187 жыл көрсетілген – осы датада Хоуилер алғаш рет осы жерге қоныстанған. Бірнеше жәдігерлер қазір шағын мұражайда сақталып тұр, ал 1896 жылы жақын жерде «Шотландияның құрметтілері» кітабының авторы Джон Хоуидің құрметіне тас обелиск орнатылды. Қазір ол Уайтли жел электр стансасының аумағында орналасқан, ал келушілер орталығынан оған жол бар.

Шығармалары

Хоуи 1775 жылы алғаш рет жарияланған «Biographia Scoticana» деген атпен Шотландияның протестанттық қадірлі тұлғаларының өмірін, алғашқы шейіт Патрик Гамильтоннан бастап жазды. Ол Шотландия шіркеу тарихының классикалық туындысына айналып, көбінесе «Шотландияның құрметтілері» деп аталды. Ол 1781–1785 жылдары осы еңбегін қайта қарап, кеңейтті, ал бұл басылым 1827 жылы Уильям Макгавиннің түсіндірмелерімен қайта басылды. 1870 жылы пастор Уильям Хендерсон Карслоу Хоуидің мәтінін қайта қарап, суреттермен, түсіндірмелермен және қысқаша өмірбаяндық кіріспемен жариялады; ал 1876 жылы Хоуидің туыстарынан алынған мәліметтер негізінде құрастырылған өмірбаяндық хабарламасымен және доктор Роберт Бьюкененнің кіріспе мақаласымен тағы бір суреттелген басылым жарық көрді.