Кіріспе

Бірінші дүниежүзілік соғыстағы теңіз блокадасы

Отранто бөгеті – Бірінші дүниежүзілік соғыста Италиядағы Бриндизи мен Грекия жағындағы Адриатика теңізіндегі Корфу арасындағы Отранто бұғазын одақтас әскерлерінің теңіз блокадасы болды. Блокаданың ең қарқынды кезеңінде операцияға 200-ден астам кеме қатысты. Бұл блокаданың мақсаты – Австро-Мажарстан теңіз күштерінің Жерорта теңізіне қашып, ондағы одақтастардың әрекеттеріне қауіп келтіруіне жол бермеу еді. Блокада Адриатика теңізінен жүзетін кемелердің қашуына тиімді кедергі келтірді, бірақ Каттарода орналасқан су асты кемелеріне ешқандай әсер етпеді.

Блокадаға ұмтылу

Адриатика Отранто бұғазында кең. Блокаданың ең жоғары нүктесінде 200-ден астам кеме болды, олардың көпшілігі британдық және француздық кемелер еді. 60-қа дейін дрифтерлер суасты қайықтарына қарсы операцияларға жұмылдырылды. Дрифтерлердің көп бөлігі британдықтар болды және әдетте 6 фунттық зеңбірек пен тереңдегі бомбалармен қаруланған. 1915 жылы блокада басталғанда, бір уақытта 20 кемеден тұратын екі дивизия патрульдемелеп, суасты қайықтарын ұстауға немесе кем дегенде олардың бар екенін үстіңгі кемелерге хабарлауға арналған болат индикаторлық торлармен жабдықталды. Үшінші дивизия Бриндизиде орналасқан. Соғыс барысында бірі индикаторлық торға ілініп қалды. Кейіннен бұл бұғаздың тиімді түрде тормен, минамен немесе патрульдеумен қамтамасыз етілуі қиын болды деген қорытындыға келді. Оның оң қолында тағы бір британдық офицер, командир Чарльз Эдвард Турл болды. Ең ірі шабуыл 1917 жылдың 14/15 мамыр түнінде крейсерлер, және , сондай-ақ эсминецтер және Австро-Венгрияның U қайықтарымен, ал неміс U қайығы (Австро-Венгрияның U 89 ретінде жұмыс істеді) жүзеге асырылды. Комодор Миклош Хортидің басқаруымен флот 47 қызметте болған дрифтердің 14-ін батырып, тағы үшін ауыр зақымдады. Кейіннен капитан Джозеф Уатт, Новарадан болған қарқынды шабуыл кезінде Гованлеа дрифтерін қорғағаны үшін Виктория кресімен марапатталды. Британдық жеңіл крейсерлер және – итальяндық және француздық эсминецтермен бірге, итальяндық контр-адмирал Альфредо Актонның басқаруымен Бриндизиден австриялықтарға қарсы шайқасу үшін шықты, нәтижесінде Отранто бұғазы шайқасы болды. Британдықтар Саиданы зақымдап, Новараны іс жүзінде қолдануға жарамсыз қылды және Хортиді ауыр жарақаттады. Алайда, итальяндық офицер Каттародан шығатын ауыр австриялық күштер туралы хабар алғаннан кейін британдық крейсерлер шайқастан бас тартты. Саида Новараны портқа сүйреп әкелді. Дартмут Бриндизиге қайтып келгенде UC 25-тен зақым алды. Алдыңғы түні сол U қайығы Бриндизи портының аузында миналық дала орнатты; француздық Бутефью эсминшісі сол күні порттан шығып келе жатып сол миналардың біріне соқтығысып, жарылып, барлық экипажымен бірге суға батты. 1918 жылдың маусым айында Хорти – енді Австро-Венгрия теңіз күштерінің бас қолбасшысы – Полада орналасқан ең заманауи кемелердің төртін жұмылдырып, шабуыл жасауға шешім қабылдады. Адриатика теңізімен жүріп бара жатқанда, 10 маусым күні таңертең итальяндық торпедалық қайық оны торпедалап батырды, нәтижесінде шабуыл жойылды.