Кіріспе

Фотографиялық процесс; металға тікелей оң бейне

Тинтотип, сондай-ақ меланотип немесе ферротип деп те аталады, – бұл қара түсті лак немесе эмальмен қапталған және фотоэмульсияның тірегі ретінде пайдаланылатын, қарапайым тілмен "темір" деп аталатын (бірақ шын мәнінде темірмен қапталмаған) жұқа металл табақшаға тікелей оң бейне жасау арқылы алынған фотосурет. Оны 1853 жылы Парижде Адольф Александр Мартин енгізді, ал Дагерротипті он төрт жыл бұрын Дагер енгізген болатын. Дагерротип бұл кезде орнықты және ең танымал болды, бірақ тинтотиптің басты бәсекелесі амбротип еді, ол бірдей коллодиондық процесті пайдаланды, бірақ металл емес, шыны тірегінде. Екеуі де Солтүстік Америкада кеңінен қабылдауға ие болды. Тинтотиптер 1860 және 1870 жылдары ең көп қолданылды, бірақ осы ортаның аз мөлшерде қолданылуы 1930 жылдарға дейін жалғасты, және ол 21-шы ғасырда жаңалық және бейнелеу өнерінің түрі ретінде қайта жандандырылды. Ол бұқаралық портреттер үшін алғашқы "шынайы демократиялық" орта деп сипатталды. Тинтотиптің тікелей алдындағы амбротип, шыны табақты тіреу ретінде пайдаланудың ұқсас процесімен жасалған. Шыны қара түсті болған немесе қара фонмен жабдықталған, сондықтан, тинтотип сияқты, эмульсиядағы нашар экспозицияланған теріс бейне оң бейне ретінде көрінетін. Тинтотиптер берік болғандықтан, амбротиптер мен дагерротиптер сияқты, оларды қорғау үшін қатаң корпусқа орнатудың қажеті болмады.

Техникалық мәліметтер

Тарихи екі түрлі бояулау процесі бар: ылғал және құрғақ. Ылғал процесінде күміс галоид кристалдары бар коллодион эмульсиясы, тақтаға камерада сулы күйінде көрініп тұрғанға дейін қалыптастырылуы керек еді. Содан кейін химиялық өңдеу кристалдарды жарыққа түсудің қарқындылығы мен ұзақтығына пропорционал металл күмісінің микроскопиялық бөлшектеріне дейін азайтады, нәтижесінде көрінетін оң бейне пайда болды. Кейінгі, алдын ала дайындалған, демек, ыңғайлырақ құрғақ процесс ұқсас болды, бірақ камерада құрғақ түсуге болатын желатин эмульсиясын қолданды. Екі процесс те эмульсияда өте нашар экспозицияланған теріс бейне жасады. Оның ең тығыз бөліктері, нысананың ең жарық бөліктеріне сәйкес, жарық шағылысымен сұр түсті көрінді. Нысананың ең қараңғы бөліктеріне сәйкес күмістің ең аз мөлшері бар жерлер, негізінен мөлдір және лактан қара фонға қарағанда қара көрінеді. Сондықтан, бейне жалпы алғанда, күңгірт түсті оң бейне болып көрінеді. Осы нашар экспозицияланған бейнелерді пайдалану мүмкіндігі, портреттерде қысқа экспозиция уақытын пайдалануға мүмкіндік берді, бұл үлкен артықшылық болды. Бейнені мүмкіндігінше ашық ету үшін калий цианиді әдетте фотосуретті бекітуге қолданылды. Бұл, әдетте, осы және көптеген басқа да ерте фотографиялық процестерде қолданылатын бірнеше өте улы химиялық заттардың ішіндегі ең қауіптісі болды. Әр суреттің бірегейлігін жеңу үшін көп линзалы және бір линзалы, линзасы жылдам жылғатын камералар ойлап табылды. Мұнда Бостоннан үш адамның есімін атау керек. Джон Робертс көп линзаларды қолданған алғашқы адам, бір камераға 32 линзаға дейін орнатқан. Мысалы, 1858 жылы жасалған он екі линзалы камера бір экспозицияда он екі «әсем» портретті түсірді. Темір тақталардың бәсекелес өндірушісі, содан кейін тинтайп.

Амбротиптің прекурсор ретінде

Амбротип – ылғалды пластиналы коллодион процесін оң бейне ретінде алғаш рет пайдаланған технология. Мұндай коллодиондық шыны позитивтерді 1851 жылы Фредерик Скотт Арчер ойлап тапқан. Джеймс Амброз Каттинг осы процесті өзінің атымен атаған болуы мүмкін деген кең таралған пікір бар, бірақ шындығында "амбротип" атауын алғаш рет белгілі дагеротипші Маркус Аврелий Рут өзінің галереясында қолданған, бұл 1864 жылғы "Камера және қарындаш" кітабында жазылған. Тинтотип – амбротиптің бір түрі, онда шыны тақтасы жұқа, лакталған темір табақпен (содан "ферро" атауы шыққан) алмастырылған. Амбротиптерде көбінесе қара артқы жабынының қабыршақтануы, суреттің эмульсиялық қабатының жарылуы немесе бөлінуі сияқты түрлі зақымданулар кездеседі, ал тинтотиптегі сурет қабаты әдетте өте төзімді болып келеді, бірақ темір негіздің бұрыштарында тотығу мүмкін.

Түс түрінің табысы

Дагерротиппен салыстырғанда, tintype-тер (бояулар) ғана емес, өте арзан болды, сонымен қатар салыстырмалы түрде оңай және жылдам жасалатын. Оның кітабы, "Gem ferrotypes" деп аталатын төмен бағалы түрлерінің енгізілуі және 1888 жылы фотокабинаның ойлап табылуы, tintype-тің ұзақ өмір сүруіне ықпал етті.

Қазіргі қолданысы

2006 жылы New York Times газетінде жарық көрген мақалада Джон Коффер атпен жегілетін арбамен саяхаттап, түсті фотосуреттер (тинтэйп) жасайтыны айтылған. 2013 жылы Калифорния Ұлттық әуе күзетінің мүшесі және суретші Эд Дрю Азамат соғысынан бері соғыс аймағында алғаш рет түсті фотосуреттерді түсірді, ол Ауған соғысындағы Әуе күштерінің ұшқыштарын суретке түсірді. Заманауи фотограф Виктория Уилл 2014 және 2015 жылдарғы Санденс кинофестивальдерінде Энн Хатауэй, Ник Кейв және Эван Макгрегордың портреттерінен тұратын түсті фотосуреттер сериясын жасады. Бұл портреттер кейіннен кітап ретінде жарық көрді. Penumbra Foundation сияқты ұйымдар осы техниканы қолдануды жалғастырып, түсті фотосуреттерге түсіру сеанстарын ұсынады. Олардың жұмысы New York Times газетінде жарияланды.

Галерея

Ферротиптің әр түрлі пайдалану орындалары мен түрлері, олардың хронологиялық ретпен берілген ерекшеліктері.