Кіріспе
Тамақ тасымалдау және жеуге арналған металл жиынтық ресми шаралардағы әскери киімдер.
military uniforms for formal occasions
Жауынгерлік аспап жиынтығы – әскери қызметшілердің тамақ пен әскери рациондарды пайдалануы үшін арналған күміс және асүй ыдыстарының жиынтығы. Олар сондай-ақ кемпинг және қаппен саяхат жасау кезінде де қолданылуы мүмкін. Әскерилер өз қызметкерлеріне ұсынатын, кейіннен тұтынушыларға қолжетімді болатын көптеген түрлі жауынгерлік аспап жиынтықтары бар.
Қазан
Қамшық – портативті далалық асқабақтарда қолдануға арналған, далалық жиынтықтағы ыдыс. Оны негізінен қайнатуға арналған, бірақ қуыруға да қолдануға болатын, ыдыстың портативті нұсқасы деп санауға болады. Қамшықтар бастапқыда әскери мақсатта жасалған, бірақ сонымен қатар азаматтық саяхатшылардың арасында да танымал. Олар көбінесе дөңгелектелген жиектері бар тікбұрышты болып келеді – дөңгелектелген жиектер өткір бұрыштарға қарағанда ішін тазалауды жеңілдетеді. Көптеген қамшықтар жиынтықталған түрде келеді, бірі екіншісінен сәл үлкенірек болып, ыңғайлырақ жинауға мүмкіндік береді. Бұл конструкция ыдысты қайнату кезінде де пайдалы, кішкентай ыдыс сұйықтықты сақтау үшін, ал үлкені қақпақ ретінде қолданылады. Салмақты азайту үшін кейбір үлгілерде бір ғана қамшық және қақпақ қарастырылған, ал қақпақ көбінесе таба ретінде де қолданылады.
Әскери
Бір адамдық азаматтық ас жиынтығына функционалдық тұрғыдан ұқсас болғанымен, әскери ас жиынтықтары одан да ықшамдау үшін жасалған, кеңістікті мүмкіндігінше тиімді пайдаланады. Сондықтан қақпақтары дайындыққа, пісіруге және/немесе тамақтануға дерлік әрқашан қолданылады және әдетте екі немесе үш бөліктен тұрады. Осының салдарынан, кейбір мүмкіндіктерінен бас тартуға немесе оларды толықтыру үшін басқа мүмкіндіктерді пайдалануға болады. Үлкен лагерьде әскерилер әдетте қалыпты асханалық ыдыстарды немесе телекешкі ас табасына ұқсас, бірақ одан әлдеқайда үлкен, көп бөлімді табақтарды қолданады.
Америка Құрама Штаттары
Екінші дүниежүзілік соғыстан бұрын АҚШ армиясының M 1926, M 1932 және M 1942 жинақтарының дизайнына екі фактор әсер етті. Біріншіден, сол кездегі көптеген басқа армиялардан өзгеше, АҚШ жинағы тамақтандыру желілерінде кезекте тұрған әскерлерге арналған және күнделікті жауынгерлік операциялар болмағанда, үлкен гарнизондық типтегі далалық асханалардан бөлімдерде тамақтандыру үшін жасалған. Екіншіден, АҚШ әскерлерінен жауынгерлік жағдайда немесе майдан желісінде азық-түлік іздеу немесе толыққанды тамақ пісіру күтілмеген. Оның орнына, компания немесе одан да ірі бөлімдерге тамақ беруге қолданылмаған жағдайда, жинақ консервіленген резервтік рационның алдын ала өлшенген порцияларын қыздыру үшін пайдаланылды. 1938 жылдан кейін ол жаңа C рационы үшін қолданыла бастады, ол бірнеше тағамдық жиынтықта алдын ала пісірілген немесе кептірілген тағамдар бар консервіленген жауынгерлік рацион болды. Бүгінде консервіленген және кептірілген жауынгерлік рациондар MRE-ге айналды, олар енді өздігінен қыздырыла алады, сондықтан көптеген бөлімдерге тек сақтауға арналған ыдыс қана қажет. АҚШ армиясының соғыс кезінде шығарылған, жалпақ жұмыртқа пішінді M 1932 жинағы галвандалған болаттан (кейінгі M 1942 моделінде тот баспайтын болаттан) жасалған және бөлінген ыдыс пен корпустан тұрды. Ашылғанда, жинақ екі бөліктен тұрады: терең бөлігі терең емес, жалпақ түбі бар, жұмыртқа пішінді "Ет қорабы, корпусы", ол соғысқа дейінгі консервіленген резервтік рационның ет бөлігін, "ет рационын" алуға арналған. Ұзартылған тұтқасы бар "Ет қорабы, корпусы" шикі таба ретінде де қолданылуы мүмкін. "Жинақ, таба" (қақпақ) одан да терең емес, екі бөлікті құрау үшін басылған, орталық бөлігі бүгілетін тұтқаны орналастыруға жеткілікті кең. Табаның да сақинасы бар, ол үйкеліс күшімен сенімді түрде бекітіледі. Сақтағанда, "Жинақ, таба" жұмыртқа пішінді "Ет қорабы, корпусының" үстіне қойылады, ал мөрленген бүгілетін тұтқа табаның орталық бөлігінің кері жағына бүгіліп, корпус шетіне бекітіледі. Одан әрі, қақпақтың сақинасын жинақтың ортасына қарай бүктеу арқылы бекітуге болады, ол басқа құлыпқа бекітіледі. Пайдалану кезінде әр бөлікті жеке немесе үш бөліктен тұратын жинақ ретінде қолдануға болады, бұл қақпақ табасының орталық бөлігін бүгілетін тұтқаға жылғау және оны сақина мен құлып механизмдерімен бекіту арқылы жүзеге асырылады. Құлыпталғанда, жинақты қолданушы бір қолымен ұстап, АҚШ армиясының "А" немесе "Б" далалық асханасынан рацион алуға дайын күйде ұстауға болады. Тамақтандыру желісімен өтетін әскерге қызметкерлер алдымен ыстық тағамдарды, көбінесе етті, содан кейін көкөністерді, картопты және басқа да гарнирлерді бөліп береді, олар табаның бөлімдерімен ажыратылған. Әскер жинағынан "Ет қорабы, корпусын" шикі тамақ пісіру үшін пайдалана алса да, ол тиімді таба ретінде қызмет ету үшін тым сөйлемді және жұқа, сондықтан көбінесе консервіленген ет рационын қыздырумен шектелген. 1938 жылдан кейін "Ет қорабы, корпусы" C рационының ет және көкөніс бөлігін қыздыруға немесе C рационы ұнтақ жұмыртқасы сияқты таңғы ас тағамдарын қайта дайындауға қолданылды. Жинақты толықтыру үшін әскерлер АҚШ армиясының стандартты бір литрлік (950 мл) су шамының түбіне сәйкес келетін мөрленген стақанды қолданды. Бұл стақанды кофе үшін су қайнатуға немесе шұбатты немесе басқа тағамдарды қыздыруға немесе қайта дайындауға пайдалануға болады. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде "Ет қорабы, корпусы" немесе су шамында қыздырылған жауынгерлік рациондарды дайындаған бөлімдер негізінен жергілікті сатып алынған жанғыш материалдарды немесе желелі спирттен жасалған Sterno отын бірліктерін қолданды. Соңғысын тамақ, шұбат немесе кофе қыздыру кезінде қолдануға арналған бүгілетін пешке сақтауға болады. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін басқа армияларда қолданылатын сияқты, стақан мен су шамының үстіне орналасатын арнайы жасалған Esbit пеші шығарылды.
Неміс және жапон тілдері
Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Германия мен Жапонияның императорлық армиялары бірнеше жағынан ұқсас жәшік жиынтықтарын қолданды. Сақтау кезінде олардың өлшемдері АҚШ-тағы жәшік жиынтықтарына ұқсас болды, бірақ ұзындығы бойынша емес, ені бойынша екі бөлікке бөлінді, шамамен дененің үштен екісінде, тұтқасы және кесесі бар ыдыс жасалды. Неміс ас жиынтығы (Essgeschirr) 1908 жылы 1882 жылғы швейцариялық үлгінің өзгертілген нұсқасы ретінде жасалған. Алғашқыда негізгі бөлімі 1/4 бөліктерге бөлінген екі литрлік сыйымдылыққа ие болды, ал қақпағы тағы 1/4 литрге арналды. Бұл үлгі 1850 жылғы Kochgeschirr-дің орнын басты. Жаңа 1908 жылғы Essgeschirr алюминийден жасалған және тамақ пісіруге емес, далалық асханалардан берілетін тағамды сақтауға арналған. 1908 жылғы алғашқы үлгілер ерекше матовый қара түске боялған. 1910 жылы алюминий тұтқасы цинктелген темірге ауыстырылды, себебі алюминий сарбаздардың қолына жиі қызып кетіп, ыңғайсыздық тудыратын. 1908 жылғы үлгі 1940 жылға дейін өндірісте болды. 1931 жылы Kochgeschirr 31 (31 үлгісіндегі қазан) деп аталған жаңа үлгі енгізілді, ол өте аз өзгерістермен неміс әскерлерінде (шығыс және батыс) және неміс апаттан қорғау қызметінде (THW) қолданылды, олар сұр түске боялған. Олар негізінен бүгілетін Esbit пешімен бірге қолданылды, ол Esbit таблеткаларын сақтауға және өте аз орын алуға мүмкіндік берді. Неміс жәшік жиынтығы әдетте былғары баумен бекітілді, ол жәшік жиынтығын жауынгерлік дайындық кезінде сарбаздың нан қапшығына немесе марш кезінде жабдықтардың шабуылдық қапшығына бекіту үшін пайдаланылды. Жапон армиясының қатардағы әскерлерінің жәшік жиынтығы, немесе ханго (күріш контейнері), басқа армиялардың жәшік жиынтықтарынан бірнеше жағынан ерекшеленді. Хангоны жапондық бір литрлік М 94 овал су бөтелкесімен үйлестіруге тырыспады, ол кейбір елдердің армияларына берілгеннен үлкен болды. Ханго қоңыр, бүйрек пішіндес, овал түбі бар, қақпағы бар, қалың алюминийден жасалған күріш пісіру қазанынан және қазанның ішінде сақталатын қосымша табадан тұрды. Қақпақ пен таба да тағамды ұсынуға қолданылды. Соғыстың соңында ыдыс-аяқсыз қарапайым Ro үлгісі енгізілді. Әскерлер ашық отта немесе спирт банкаларында хангомен тамақ пісірді. Бұл жабдықты жапондықтар басып алған, кейін Вьетминде қолданды.
Фин тілі
Фин қорғаныс күштерінің дала ас жиынтығы (kenttäkeittoastia немесе kenttäpakki) неміс M31 дала ас жиынтығының дизайнына өте ұқсас, бірақ соңғысынан айырмашылығы, фин дала ас жиынтығына бөлек қасық және шаныш жиынтығының орнына бір lusikkahaarukka (қасық-шаныш – бірге жиналмалы құрал) қосылады. Сондықтан lusikkahaarukka фин дала ас жиынтығының ішіне сақтауға болмайды, себебі ол жиынтықта артық шу тудырады.
Кеңес/орыс тілі
Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Кеңес әскерінің дала ас жиынтығы Вермахт әскерлерінде қолданылған сияқты екі бөліктен тұратын болды: үлкен негізгі су ыдысы және қақпақ ретінде де қолданылатын кішкентай қазан. Жиынтыққа көптеген сарбаздар өздерінің жабдықтарынан немесе рюкзагынан ілу үшін пайдаланған сым тұтқасы да кіретін. 1980-ші жылдардың ортасында ортасынан металл су бөтелкесімен ұсталған екінші үлгі пайда болды. Бұл жиынтықтың келесі қабаты үлкен су ыдысы/қазан, сым тұтқасымен, содан кейін бүгілетін металл тұтқасы бар кішкентай қазаннан тұрды. Соңғы бөлік үлкен қазанның түбіне бекітіліп, тұтқасы бүгіліп, қазан мен су бөтелкесінің жиегіне бекітілді. Бұл үлгі көбінесе "ВДВ түрі" деп аталды. Дала ас жиынтығы кейде қаппен бірге берілетін, бірақ бұл міндетті емес еді, көптеген сарбаздар оны сым тұтқасынан жабдықтарына іліп алып жүретін. Офицерлерге олардың әдемі келбетін сақтау үшін дала ас жиынтығына арналған сөмке берілетін. Осы соңғы үлгідегі дала ас жиынтығы бүгінге дейін көптеген бұрынғы Кеңес республикаларының қарулы күштерінде қолданылуда, бірақ соңғы жылдары Ресей Федерациясының әскері жаңадан құрылған әскери бөлімдердің үлкен санына байланысты жеткілікті мөлшерде дала ас жиынтығын қамтамасыз ете алмауы, отандық өндірістің жетіспеушілігі, бар болған жиынтықтардың нашар сақталуы және кеңестік кезеңдегі қорларды азаматтар мен үшінші тараптарға сату себептерінен әскерилерге дала ас жиынтығын беруді тоқтатты.
Швед тілі
Швед қарулы күштерінің Kokkärl m/1940 дала ас жиынтығы – толық жиынтық, дизайны жағынан неміс дала ас жиынтығына ұқсас, бірақ көлемі үлкен және овал пішіндес. Ол екі бөлікке бөлінеді: бірінші бөлігі – болаттан жасалған тіреу/желден қорғағыш/ағашпен от жағатын пеш (Svea спиртімен жұмыс істейтін), ал екінші бөлігі – екі қазаннан (әдетте алюминийден) тұрады. Үлкен қазанның сым тұтқасы бар, ал кіші қазанның бүгілмелі тұтқасы бар. Екі қазан бірінің ішіне бірі салынып, желден қорғағыштың ішіне қойылады. Жиынтыққа кішкентай пластик отын бөтелкесі де кіреді. Отын бөтелкесі мен отты жағу құралын қазаннан бөлек сақтау ұсынылады (әйтпесе спирт ағып кетуі мүмкін). Швед әскерінің пластик кружкасын да қазанның ішіне қоюға болады. Пешке кішкентай бұтақтар, ағаш қиыршықтары немесе қарағай конустары отын ретінде қолданылады. Спиртті отты пайдаланғанда, Svea отты блогын Trangia отты блогымен ауыстыру тиімдірек болуы мүмкін.
Швейцария
Швейцариялық асхана жиынтығы (французша gamelle) 1875 жылы қақпақ пен тұтқасы бар қалайы жалатылған болаттан жасалған қазан түрінде пайда болды. Бірақ, бұл алғашқы үлгі кейіннен қолайсыз деп танылды, сондықтан 1882 жылы жаңартылған үлгі енгізілді, ол Canteen тостаған жүйесіне ұқсас: биік, бір литрлік ыдыс, астыңғы жағын қамтитын пеш (ағаш қиқымдары және т.б. жағады) және ыдыстың үстіне кигізілетін тостаған/қазан; тостаған пештің ішіне сыйып, ішіндегісін тиімді қыздырады. 1882 жылғы үлгі кейіннен жоғарыда айтылғандай, қазіргі неміс асхана жиынтығының негізі болды.
1908 жылғы үлгідегі балға
Бірінші дүниежүзілік соғыста британдық армия екі бөліктен тұратын, бүйрек пішіндес металл қаптаманы пайдаланды. 1874 жылғы модель қалайыланған болаттан жасалған және дөңгелек бұрыштармен "D" пішіндес көрініске ие болды. Оның бір жаққа ашылатын бүктемелі тұтқасы бар еді. Сондай-ақ, табақ қазанды терең қақпақ ретінде жабатын. Бұл 1854 жылғы модельден жасалған өзгеріс, тостаған жиегінің тар және иілген жағынан ішуге мүмкіндік берді. Бұл сонымен қатар табақты қысқа уақытқа отқа қоюға да мүмкіндік берді. Шаршы пішіндес баудың бұрыштары да дөңгелек болды. Ескі британдық қаптамалардың геометриясы едәуір өзгеше болды. 1854 жылғы модель D пішіндес және қалайыланған темірден жасалған. Ол металл парақтарынан жасалған алдыңғы және артқы панельдерден құралды. Табақ немесе тостаған қазанның ішіне салынатын. Табақтың немесе тостағанның тұтқасы ішке бүктеліп, бірақ жалпақ "арқа жағында" орналасқан, бұл пайдаланушыны кең иілген алдыңғы жағынан ішуге мәжбүр ететін. Қақпақтың тереңдігі орташа болды, оны табақ ретінде пайдалануға болады және қазанға сенімді орнатуға болатын. Бау шаршы пішіндес және бұрыштары тығыз қисық болды. 1810 (1813-14) жылғы модель жартылай шеңбер немесе C пішіндес және қалайыланған темірден жасалған. 1810 жылғы модельдің табағында тұтқасы болмаған, бірақ ол табаның немесе төменгі бөлімінің ішіне салынатын. Қақпақ қазанды жауып, оны оңай алу үшін тарту сақинасымен жабдықталған, бірақ басқа мақсатта қолданылмаған. Бау қисық болды.
1937 жылғы үлгідегі балға
1937 жылғы Web Equipment үлгісі үшін жаңа үлгідегі дала асүйі жасалды, ол ұзын, бүгілетін тұтқалары бар екі бөліктен тұратын тікбұрышты қаптама болды. Ыстық сусын ішу үшін эмальдалған қалайы кесе пайдаланылды. 1908 жылғы Web Equipment су бөтелкесі өзгеріссіз қалды, бірақ 1937 жылғы жабдықтың 1 дюймдік ені бар тіреуіш ұштарын қосу үшін желілік тасымалдағыш өзгертілді.
Қазіргі заманғы
Британдық қарулы күштер әдетте далада тамақ пісіру үшін металл ыдыстарды пайдаланады, бірақ британдық қарулы күштер негізінен қаптамада пісірілетін рациондарды қолданғандықтан, көптеген сарбаздар бір үлкен металл кружканы ыңғайлырақ көреді, себебі бір затты тамақ пісіруге, ыстық сусындар дайындауға және ішуге болады, соның арқасында жабдықтың салмағы азаяды. Мұндай тостақандар стандартты су бөтелкесінің астына сыятындықтан, сарбаздардың жабдықтарында аз орын алады. Металл ыдыс немесе кружка әдетте FireDragon жиналмалы пешімен және отынмен бірге қолданылады.
Тарихи
Канадалық аспап-саймандары 20-ғасырдың бірінші жартысында британдықтар қолданғандарымен ұқсас болды, атап айтқанда, 1908 және 1937 үлгілеріндегі жабдықтармен жарақтандырылды. Канада 1951, 1964 және 1982 үлгілеріндегі өз жабдықтарын шығарды.
Қазіргі заманғы
Алюминийді асхана құралдарында қолдану денсаулыққа зиянды екені анықталды, соның салдарынан пластик және бір рет қолданылатын заттар жиі пайдаланылатын болды. Атап айтқанда, химиялық пісіру қапшықтарымен бірге жеке тамақ жиынтықтарын (IMP) қолдану кең етек алды. Дала жағдайында шөптен жасалған қораптарда немесе таза рациондармен тамақтану көбінесе бір рет қолданылатын ыдыстармен (мысалы, қағаз тарелкалармен) жүзеге асырылады.
Кемпингке шығу
Бір адамнан сегіз адамдық отбасыға дейін қолданылатын азаматтық тағамдық жиынтық – жеңіл салмақты және ыңғайлы сақтауға арналған, жиынтықтағы әдеттегі ас үй құралдарының жиынтығы. Мұндай жиынтықтар көбінесе алюминийден жасалады, бірақ эмальдалған болат та жиі кездеседі, ал кейбір заттар (мысалы, қасық-шанышқы немесе тарелкалар) салмақты азайту үшін титан сияқты қымбат материалдардан немесе пластиктен жасалуы мүмкін. Азаматтық тағамдық жиынтыққа әдетте кемінде бір қуыру табасы, қайнатқыш (кофе жасауға да қолданылуы мүмкін), тарелка, тостаған (көбінесе Сиерра тостағаны) және қасық-шанышқы кіреді. Құралдар әдетте, үйдегідей, шанышқылар, пышақтар мен қасықтардан тұрады, бірақ олар шұңқырлар немесе жиналмалы таяқшалар сияқты арнайы заттармен алмастырылуы мүмкін. Жиынтықтар көбінесе бүктелетін тұтқалармен немесе басқа ыдыстармен қолдануға болатын ажыратылатын тұтқалармен жабдықталған. Заттарды бірін-біріне тығыздап сақтауға болады, ал жиынтықтың өзі матадан жасалған қапқа салынады.