Кіріспе

Ирландияда карта жасау үшін қолданылатын географиялық тор сілтемелер жүйесі

Ирландияның географиялық тор сілтемелер жүйесі – Ирландияда (Солтүстік Ирландия және Ирландия Республикасы) қағаз карталарда қолданылатын географиялық тор сілтемелер жүйесі. Ирландия торы британ торымен ішінара беттеседі, сонымен қатар ұқсас координаттар жүйесін пайдаланады, бірақ оның батыс жағдайына сәйкес келетін меридианға ие.

Қолданылуы

Жалпы, Ирландия да, Ұлыбритания да ішкі географиялық орындарды сипаттауда ендік және бойлықты пайдаланбайды. Олардың орнына, карта жасау үшін координаттық жүйелер қолданылады. Ұлттық координаттық жүйе Ordnance Survey мекемесімен әзірленген және олардың геодезиялық деректерінде, сондай-ақ карталарда (Ирландияның Ordnance Survey, Солтүстік Ирландияның Ordnance Survey немесе коммерциялық карта жасаушылар басып шығарған) кеңінен қолданылады, бұл карталар осы геодезиялық деректерге негізделген. Бұған қоса, координаттар басқа да басылымдар мен дереккөздерде, мысалы, жол көрсеткіштерде немесе үкіметтік жоспарлау құжаттарында жиі кездеседі.

2001 жылғы қайта өңдеу: ITM желісі

2001 жылы Ирландияның және Солтүстік Ирландияның картографиялық қызметтері Ирландия үшін «Ирландиялық көлденең Меркатор» немесе ITM деп аталатын жаңа координаттық жүйені бірлесіп енгізді. Бұл UTM-нің жергілікті ерекшеліктеріне негізделген оңтайландырылған нұсқасы және қолданыстағы ирландтық тор жүйесімен қатар қолданылады. Екі жүйеде де нақты бастапқы нүкте 53°30' солтүстік ендігі, 8° батыс бойлығында – Lough Ree көлінде, батыс (Co. Roscommon) жағалауына жақын жерде орналасқан. ITM жүйесі заманауи жоғары дәлдікті жаһандық позициялық қабылдағыштармен нақты үйлесімділікті қамтамасыз ету мақсатында жасалды.

Желілік әріптер

Ирландияның аумағы 25 шаршыға бөлінген, олардың әрқайсысы бір әріппен белгіленеді. Шаршылар A-дан Z-ға дейін нөмірленеді, бірақ I әрпі жіберіліп қалдырылған. Жеті шаршы Ирландияның жерін қамтымайды: A, E, K, P, U, Y және Z.

Шығыс және солтүстік

Әрбір квадраттың ішінде, квадраттың бастапқы нүктесінен (оңтүстік-батыс бұрышынан) шығыс және солтүстік координаталары сандық түрде көрсетіледі. Мысалы, G0305 дегеніміз – "G шаршысы, шығыс, солтүстік" дегенді білдіреді. Орналасқан жерді әртүрлі дәлдікпен сандық түрде көрсетуге болады, әдетте әр координатада екі таңбадан (шаршы үшін) бастап, бес таңбаға дейін (кішкентай шаршы үшін); ең көп қолданылатыны – алты таңбалы тор сілтемесі, әр координатада үш таңбадан пайдаланылып, кішкентай шаршыны анықтау үшін. Координаталар сондай-ақ, бүкіл тордың бастапқы нүктесіне қатысты (шығыс, солтүстік) көрсетілуі мүмкін. Мысалы, Дублин шпилі О'Коннелл көшесінде 315904, 234671 немесе O1590434671 ретінде берілуі мүмкін. Бұл форматтағы координаталарды ешқашан қысқартуға болмайды, себебі мысалы, 31590, 23467 де жарамды орынды көрсетеді.