Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
"Галактикалық серкеушінің анықтамалығынан" шыққан шетелдік зерттеуші, 1938 жылғы британдық автомобиль.
Alien researcher, from The Hitchhiker's Guide to the Galaxy
the 1938 British automobile
Форд Префект (сондай-ақ Икс деп те аталады) – британдық автор Дуглас Адамстың "Галактикалық серкеушінің анықтамалығы" кітабындағы ойдан шығарылған кейіпкер. Оқиғаның басында Жер күтпеген жерден гиперғарыштық айналма жол салу үшін қиратылған кезде Артур Денттің досы және құтқарушысы рөліндегі Форд, тәжірибелі галактикалық автостопшы болғандықтан, көбінесе түсіндіруші болып табылады. Ол, бұрын Гилдфордтан жұмыссыз актер екенін айтқан болатын, шын мәнінде "Анықтамалықтың" өзі үшін далалық зерттеуші, ғарыш журналисі екенін түсіндіреді.
Ford Prefect (also called Ix) is a fictional character in The Hitchhiker's Guide to the Galaxy by the British author Douglas Adams. His role as Arthur Dent's friend – and rescuer, when the Earth is unexpectedly demolished to make way for a hyperspace bypass at the start of the story – is often expository, as Ford is an experienced galactic hitchhiker and explains that he is actually an alien journalist, a field researcher for the titular Guide itself, and not an out of work actor from Guildford as he had hitherto claimed.
Атауы
Форд Жер қоғамына сіңісуге көп көңіл бөлгенімен, ол "алдын ала зерттеулерін аздап жеңілдеп алды" және "Форд Префекті" деген есімнің "көзге түспейтінін" ойлады. Форд Префекті – 1938 жылдан 1961 жылға дейін өндірілген танымал британдық автомобиль, ал Адамс кейін берген сұхбатында Фордтың Жердегі "басты өмірлік нысанын жаңылыс түсінгенін" түсіндірді. Бұл фильмдегі нұсқасында кеңейтілді, онда Форд көк түсті Форд Префектті қарсы алуға тырысқанда, шаруаға шапқылай жаздады. Артур оны құтқарады, ал оқиғаның фильмдегі нұсқасында осылай танысады (осы кездесу Фордты әсіресе Вогондар Жерді жоюға келгенде Артурды құтқаруға итермелейді). Телесериалдағы графика да осыған ұқсас түсіндірме береді, режиссер Джон Фордтан бастап, Артур Форд, жаңалықтарды оқитын Анна Форд, автомобиль жасаушы Генри Форд, Форд Англия, Форд Консул сияқты "Форд" деген атты атаулар тізімін көрсетеді, соңында Форд Префекті таңдалады. Адамс кейіннен бұл әзіл АҚШ көрермендері үшін жоғалып кеткенін айтты, олар оны "қате терілген сөз" деп ойлады. Кейбір нұсқаларда, мысалы француз (Le Guide Galactique) және грек (Γυρίστε τον Γαλαξία με Ωτοστόπ) тілдерінде Фордтың есімі "Ford Escort" деп өзгертілді. Голланд тіліндегі аудармада автомобиль туралы сілтеме мүлдем алынып тасталды, оның орнына сол кездегі Нидерландыдағы ең ірі коммерциялық банк – "Amro Bank" таңдалды. Бүгінде бұл әзіл Ұлыбританиядағы жас көрермендерге де түсініксіз, өйткені Форд Префекті британдық жолдарда сирек кездеседі. Фильмде оның тегі экранда ешқашан айтылмады, бірақ фильмнің титрлерінде "Префект" деп көрсетілген.
Although Ford had taken great care to blend into Earth society, he had "skimped a bit on his preparatory research," and thought that the name "Ford Prefect" would be "nicely inconspicuous." The Ford Prefect was a popular British car manufactured from 1938 to 1961, and Adams later clarified in an interview that Ford "had simply mistaken the dominant life form" of Earth. This was expanded on somewhat in the film version, where Ford is almost run over while attempting to greet a blue Ford Prefect. He is saved by Arthur and, in the film version of events, this is how the pair meet (this meeting also prompting Ford to rescue Arthur in particular when the Vogons come to destroy Earth). The graphics in the TV series provide a similar explanation by listing a sequence of names including 'Ford', beginning with director John Ford, Arthur Ford, news reader Anna Ford, carmaker Henry Ford, the Ford Anglia, the Ford Consul with the final name Ford Prefect being selected. Adams later observed that this joke was lost on United States audiences who assumed it was a typing error for "perfect." In some versions, such as the French (Le Guide Galactique) and the Greek (Γυρίστε τον Γαλαξία με Ωτοστόπ), Ford's name was changed to "Ford Escort". In the Dutch translation, the car reference was dropped entirely instead opting for "Amro Bank", the name of the biggest commercial bank in the Netherlands at the time. Nowadays, the joke is largely lost on younger audiences in Britain as well, since the Ford Prefect is now a rare sight on British roads. In the film adaptation, his last name was never actually stated on screen, but it is given in the film's credits as "Prefect."
Туған аты
Романдағы түсіндірмеде Фордтың туған есімінің "тек қана ескі Беттельгейзелік диалектісінде айтылатыны" жазылған, ол "Гал./Сид./Жыл 03758 Ұлы құлдырау Hrung апаты" салдарынан жойылды. Бұл жұмбақ апат Бетельгейзе жетінші планетасында болды, және Фордтың әкесі осы оқиғадан аман қалған жалғыз адам еді. Форд өзінің туған есімін айтуды ешқашан үйренбеді, бұл оның әкесінің ұяттан өлуіне себеп болды (бұл Әлемнің кейбір бөліктерінде әлі де өлімге алып келетін ауру). Мектепте оны "Икс" деп атады, бұл "Хрунгтың не екенін және неге ол Бетельгейзе жетіншіде құлауды таңдағанын толыққанды түсіндіре алмайтын бала" деген мағынаны білдіреді. Осыған қарамастан, оның туысы (фильмде, телесериалда және радиода олар үш анадан туғандары айтылады) Зафод Библброкс оны оқиғаның барлық нұсқаларында алғаш рет кездескенде "Форд" деп шақырады, тек фильмде ғана Зафод оған "Праксибетл Икс" деп тіл қатады, содан кейін оны "Бұл менің жартылай ағасы, Икс. Кешіріңіз, кешіріңіз, Форд" деп таныстырады. Кітапта түсіндірілмеген түпнұсқа радио сценарийлеріндегі түсіндірмеде "Жерге келгенге дейін ол өзінің жаңа есімін Галактикалық Номенклатура Офисінде ресми тіркеді, онда олардың кеңістік/уақыт матасынан ескі есімін алып тастап, оның орнына жаңасын тігуге мүмкіндік беретін технологиясы болды, сондықтан мағынасы бойынша оның аты әрқашан және болашақта да Форд Префект болып қала береді" делінген.
A footnote in the novel explains that Ford's birth name is "only pronounceable in an obscure Betelgeusian dialect" which was almost wiped out by the "Great Collapsing Hrung Disaster of Gal./Sid./Year 03758," a mysterious catastrophe which took place on the planet of Betelgeuse Seven and which Ford's father was the only man to survive. Ford never learned to pronounce his birth name, which was a matter that caused his father to die of shame (which is still a terminal disease in some parts of the Universe). At school, he was nicknamed "Ix," which translates as "boy who is not able to satisfactorily explain what a Hrung is, nor why it should choose to collapse on Betelgeuse Seven". Despite all this, his cousin (in the film, TV series, and radio show they are said to share three of the same mothers) Zaphod Beeblebrox calls him "Ford" the first time they are reunited in all versions of the story except for the film, where Zaphod addresses him as "Praxibetel Ix," then introduces him by saying "This is my semi half brother, Ix I'm sorry, sorry, Ford." While not explained in the book, a footnote of the original radio scripts explains that "just before arriving (on Earth) he registered his new name officially at the Galactic Nomenclaturoid Office, where they had the technology to unpick his old name from the fabric of space/time and thread the new one in its place, so that for all intents and purposes his name had always been and would always be Ford Prefect."
Қасиеттері мен рөлі
Форд ғаламды экзистенциалды тұрғысынан қарастырады, кейде қуанышты нигилизмге жақындайды. Ол эксцентрикалық және шексіз көңілді – галактикадағы қиын жағдайлардағы тәжірибесінің нәтижесі деп болжауға болады – және өте ерекше, көбінесе қараңғы юмор сезіміне ие. Ол күлімсірегенде, "бұрынғысынан ақылды адамдар ағаштарға қашқандай" болады деседі. Артур Дентке ғаламды көрсетуші ретінде ол оқиғаның әртүрлі элементтерін байланыстыруға көмектеседі. Артурды құтқарудан бөлек, ол оны басқа маңызды кейіпкерлермен – Зафод, Триллиан және Марвин Параноидты Андроид сияқты – және көптеген ойды қозғайтын ұғымдармен таныстырады, мысалы, "тизерлер" (Жердегі НЛО көрінісінің түсіндірмесі) және сүлгілердің керемет пайдалылығы. Фордтың тағы бір ерекшелігі – алкогольге тойып, жақсы уақыт өткізуге ұмтылуы (Артурдың шай ішуге құштарлығына қарамастан). Оның ниеті жақсы болғанымен, өте зиялы, тапқыр және тіпті батыл екені көрсетілсе де, Форд "өмір, ғалам және барлық нәрсе" деген сұраққа жауап іздеу сияқты мәселелерде көбінесе дилетант. Форд өзінің кәсібіне қажетті заттарды былғары сөмкесіне салып алып жүреді, оларды актерлік өнерімен айналысатын адам ретіндегі бейнесіне сәйкес пьесалардың көшірмелерінің астына жасырады. Оның арасында "Кеңістікке Саяхатшының Көрсеткіші"; ғарыш кемелеріне сигнал беру үшін қолданатын Электрондық Бас бармақ; жұлдызаралық белсенділікті бақылайтын және кемелердің жақындығы мен шығу тегі туралы ескертетін Sub Etha Sens O Matic; және Marks and Spencer-дің сүлгісі бар. Кітаптарда көрсетілгендей, Фордтың жасы шамамен 200 жыл. Бірінші романның басында Зафод "Алтын Жүрек" ғарыш кемесін ұрлағанда, ол Зафодтың екі жүз жылдық мерейтойында болған. Кейінірек Форд пен Зафодтың бірге оқығандығы, тіпті кейбір сабақтарда бірге болғандығы айтылады, бұл олардың шамамен бір жаста екенін көрсетеді. Ол бастапқыда Жерде бір апта бойы "Кеңістікке Саяхатшының Көрсеткіші" үшін зерттеулер жүргізуді жоспарлаған, бірақ Артурға планетаны Vogons жойғанда қашып кетуіне көмектесуге дейін 15 жылға қамалып қалды. Серияның соңғы романы "Көбінесе Зиянсыз" соңында Форд, басқа барлық басты кейіпкерлермен бірге, Vogons Жерді қайтадан жойғанда жоғалып кетеді. Алайда, олардың аман қалған болуы мүмкін деген болжам бар. Радиосериалдың соңғы эпизодтарында Форд, басқа барлық басты кейіпкерлермен бірге, құлағындағы Бабел балығының арқасында қауіпсіз жерге телепортталады. Эпизод осы соңғы секундтағы телепортацияның мүмкін болатын нәтижелерін көрсетеді, өйткені Жер орналасқан галактиканың "тұрақсыз" табиғаты кейіпкерлердің өзін таба алатын әртүрлі шындықтар бар екенін білдіреді. Нәтижелер көбінесе Артурға бағытталған, бірақ Форд соңғы мүмкіндікте пайда болады, онда олардың бәрі Милливейсте (Ғаламның соңындағы мейрамханада) ішіп-жеп, әңгімелесіп, Фордтың жағдайында, флирт жасап отырады.
Ford takes an existential view on the universe, sometimes bordering on joyful nihilism. He is eccentric and endlessly broad minded – no doubt due to his vast experience of roughing it around the galaxy – and possesses of an off key and often very dark sense of humour. He is described as being able to smile in a way that would "send hitherto sane men scampering into the trees". In his role as guide to the universe for the often bewildered everyman Arthur Dent, he serves to link the disparate elements of the story together. As well as rescuing Arthur, he introduces him to the other major characters – such as Zaphod, Trillian and Marvin the Paranoid Android – and to numerous mind boggling concepts, from "teasers" (an explanation of UFO sightings on Earth) to the extraordinary usefulness of towels. Ford's other chief characteristic is his constant pursuit of an alcohol fueled good time (in contrast to Arthur's quest for a cup of tea). Although his heart is in the right place and he is shown to be highly intelligent, resourceful and even brave, Ford is essentially a dilettante when it comes to causes such as the search for the question to the ultimate answer of "life, the universe and everything". Ford carries the essential items of his profession in a leather satchel, hiding them under copies of play scripts in keeping with his public persona as an actor in search of work. Among the contents are his copy of the Guide; an Electronic Thumb, which he uses to signal passing spaceships in an attempt to hitch a ride; a Sub Etha Sens O Matic, which monitors interstellar activity and alerts him to ships' proximity and origin; and a bath towel from Marks and Spencer. Ford is approximately 200 years old, as supported by the books. When, in the first novel, Zaphod steals the spaceship Heart of Gold, it is on Zaphod's two hundredth birthday. It is later mentioned that Ford and Zaphod attended school together, even having some of the same classes, which would indicate that they are roughly the same age. He had originally planned to spend a week on Earth doing research for the Guide, but wound up being stranded there for 15 years prior to helping Arthur escape the planet when the Vogons demolish it. At the end of the final novel in the series, Mostly Harmless, Ford is apparently vaporised along with all the other main characters when the Vogons once again destroy the Earth. It is hinted, however, that he and the others may have survived. In the final episodes of the radio series, Ford, along with all the other main characters, is teleported to safety by the Babel Fish in his ear. The episode ends with a selection of possible outcomes for this last second teleportation, as the "unstable" nature of the section of galaxy Earth is in means that there are a variety of realities that the characters could find themselves in. The outcomes focus mostly on Arthur, but Ford features in the final possibility, where they all end up at Milliways (The Restaurant at the End of the Universe), drinking and chatting and in Ford's case, flirting.
Портреттер
Бастапқы және келесі радио серияларында, сондай-ақ одан кейінгі LP нұсқасында Форд рөлін Джеффри МакГиверн ойнады. Телевизияда оны Дэвид Диксон, ал фильмде Ясин Бей сомдады. «The Illustrated Hitchhiker's Guide to the Galaxy» кітабында оның бейнесін Том Финнис бейнеледі. Ричард Хоуп 1979 жылдың мамыр айында Лондонның Қазіргі заманғы өнер институтында (ICA) Кен Кэмпбеллдің Ливерпуль ғылыми-фантастикалық театрымен бірлесе «Галактикаға автостоппен саяхатшының» алғашқы сахналық қойылымында Форд рөлін ойнады.
In the original and following radio series and subsequent LP adaptation, Ford was played by Geoffrey McGivern. On television, he was played by David Dixon, and in the film he was played by Yasiin Bey. In The Illustrated Hitchhiker's Guide to the Galaxy he is portrayed by Tom Finnis. Richard Hope played Ford in the first stage production of The Hitchhiker's Guide to the Galaxy with Ken Campbell’s The Science Fiction Theatre of Liverpool in May 1979 at the Institute of Contemporary Arts (ICA) in London.