Кіріспе
Еуропалық Одақ мүше мемлекеттерінің көптеген тілдеріндегі «евро» және «цент» сөздерінің жазылуы, грамматикасы және көпше түрінің жасалуына қатысты бірнеше тілдік мәселе туындады. Ресми құжаттарда «евро» атауы барлық тілдерде дара түрінде қолданылуы керек, бірақ әртүрлі әліпбилер ескеріледі және көпше түрі мен жіктелуі қабылданады. ЕО құқықтық мәтіндерінен басқа құжаттарда, соның ішінде ұлттық заңнамада, әртүрлі тілдердің грамматикалық ережелеріне сәйкес басқа жазу тәсілдері де қабылданады. Еуропалық Одақ заңнамасында валюта атауларының жазылуы әр тіл үшін белгіленген. Еуропалық Одақ заңнамасының ағылшын тіліндегі нұсқасында «евро» және «цент» сөздері дара және көпше түрінде өзгеріссіз қолданылады, тіпті бұл әдеттегі ағылшын тіліндегі валюта қолданысынан өзгеше болса да.
Several linguistic issues have arisen in relation to the spelling of the words euro and cent in the many languages of the member states of the European Union, as well as in relation to grammar and the formation of plurals. In official documents, the name "euro" must be used for the nominative singular in all languages, though different alphabets are taken into account and plural forms and declensions are accepted. In documents other than EU legal texts, including national legislation, other spellings are accepted according to the various grammatical rules of the respective language. For European Union legislation, the spelling of the words for the currency is prescribed for each language; in the English language version of European Union legislation the forms "euro" and "cent" are used invariantly in the singular and plural, even though this departs from usual English practice for currencies.
Болгария тілі
Болгария тілінде кириллица қолданылады. Еуро банкноттарының 1-ші сериясында «евро» сөзі латын және грек әліпбилерінде жазылған. Europa сериясы кириллицаны енгізіп, ЕВРО орфографиясын қабылдады, төменде сипатталғандай. Болгария еуро монеталарын шығарған кезде, егер грек үлгісіне сәйкес келсе, ұлттық (аверс) жағында баламалы жазу қолданылады. Болгарияда бұл валютаны көбінесе «евро» деп атайды, кейде «евра» (болгар тіліндегі «Еуропа» сөзінен), ал көпше түрі тілде әртүрлі: «евро», «евра», «еврота», бірақ ең көп қолданылатыны – «евро» (көпшеде өзгермейді). Дегенмен, «евро» сөзінің қалыпты түрі постпозитивті анықталғышпен – «еврото» (евро) болып келеді. «Евроцент» сөзі «евроцент» деп аталады, және болашақта Еуропа валютасы Болгарияда қабылданғанда, осы немесе тек «цент» қолданылуы мүмкін. «Евродан» айырмашылығы, «цент» сөзі анықталған және көпше түрінде толық өзгеріске ұшырайды: «евроцент» (негізгі форма), «евроцентът» (толық анықталғыш – постпозитивті), «евроцентове» (көпше), «2 евроцента» (сандық форма – сандардан кейін). Қазіргі болгар валютасының бірлігі – «стотинки» (стотинки), жекеше түрі – «стотинка» (стотинка), оны «цент» орнына қолдануға болады, себебі ол болгар тілінде «монеталар» сөзінің синониміне айналды; «цент» (латын тілінен centum) сөзі сияқты, оның этимологиясы «жүз» деген мағына беретін «сто» (сто) сөзінен шыққан. «Стотинки» аталымын Еуропадағы болгар диаспорасы болгар левінен басқа валюталардың ішкі бірліктерін атау үшін жиі қолданады. Бастапқыда Еуропалық Одақ (ЕО) және Еуропалық Комиссия Болгариядан валюта атауын «ЕВРО»-дан «ЕУРО»-ға өзгертуді талап етті, себебі валютаның ЕО бойынша ресми және стандартты жазылымы болуы керек деп салды. Болгария болса, тілдегі әртүрлі әліпбиді және фонетикалық орфография принципін ескеруге ниеттенгенін мәлімдеді. Бұл мәселе 2007 жылғы Лиссабондағы ЕО саммитінде Болгарияның пайдасына шешілді, Болгарияға барлық ресми ЕО құжаттарында кириллицадағы «евро» жазуын пайдалануға рұқсат берілді. 2007 жылдың 13 желтоқсанынан бастап барлық ЕО институттары, соның ішінде Еуропалық Орталық Банк (ЕОБ), «ЕВРО» жазуын бірыңғай еуропалық валютаның ресми болгарша транслитерациясы ретінде қолданады. Болгариядағы «Евро» (ЕВРО) жазуы «v» әрпімен жазылады, себебі ол «Еуропа/Evropa» (Еуропа) атауынан алынған. Кириллицаны қолданатын басқа славян тілдерінің ішінде македон, орыс және серб тілдері де «евро» орфографиясын қолданады. Сербия тілінде бұл латын әліпбисіндегі «euro» жазуымен қатар қолданылады, себебі тіл екі әліпбиді де қолданады. Босния және Черногория тілдері де екі әліпбиді қолданады және «еуро / euro» жазуын хорват тілі сияқты қолданады (ол тек латын әліпбиінде қолданылады). Украина тілінде «євро», ал белорус тілінде «еўра/эўра» қолданылады.
Хорватия тілі
Хорватияда евро мен цент евро және цент деп аталады (кейде шетелдік валюталардан ажырату үшін цент орнына евроцент сөзі қолданылады). Көптік формалары, көптеген славян тілдеріндегідей, біршама күрделі. Euro сөзінің жалпы көпше түрі – euri, бірақ пакаль немесе бірдей жазылатын (бірақ бірдей айтылмаған) генетивтік көпше түрі – eura, барлық сандармен қолданылады, мысалы, 27 еура. 1-ге аяқталатын сандар (мысалы, 21 немесе 101) атаулық жекеше түрін алады, бірақ 11-ге аяқталатын сандар (мысалы, 11 немесе 111) ерекше жағдай. Мысалдар: 21 евро, 101 евро, 11 еура, 111 еура. Cent сөзінің жалпы көпше түрі – centi және ол көптеген сандармен қолданылады. 11-ге аяқталатын сандардан басқа, 1-ге аяқталатын сандар атаулық жекеше түрін алады, ал 12, 13 немесе 14-тен басқа 2, 3 және 4-ке аяқталатын сандар пакальді centa түрін алады. Мысалдар: 1 цент, 4 цент, 7 цент, 10 цент, 11 цент, 12 цент, 22 цент, 27 цент, 31 цент, 101 цент, 102 цент, 111 цент. Хорватия тілінде евро мен цент еркек жынысты. Айтылуы хорват тілінің ережелеріне сәйкес келеді. Euro сөзі , ал cent сөзі деп айтылады.
Чех тілі
Чех тілінде "euro" және "cent" сөздері ағылшын тіліндегідей жазылады және чех фонологиясына сәйкес айтылады. Кейде шетелдік валюталардан ажырату үшін "cent" орнына "eurocent" сөзі қолданылады. "Еуропа" (Evropa) сөзінің жазылуы чех тілінен өзгеше, бірақ "euro" сөзі ЕО-ға (Evropská unie) қатысты барлық нәрселерге стандартты префикске айналды. Чех тілінде сандардың көпше түрі әртүрлі жағдайларда өзгереді: 2, 3 және 4 үшін "eura" және "centy" жай жағдайы қолданылады, ал 5-тен жоғары сандар үшін "eur" және "centů" (бөліктік жағдайдың іздері) қолданылады. Құрама сандар үшін екі нұсқа бар: бір жағынан, санның көпше түрі ("21 eur, 22 eur") қолданылады, екінші жағынан, санның бірлік бөлігі түрін анықтайды ("21 euro, 22 eura"). Бөліктік жағдай тек сандық тіркес атау немесе айыптау райда болғанда ғана қолданылады, әйтпесе күтілетін жағдай қолданылады: "sedm eur" (7 евро, родовий жағдайы), бірақ "se sedmi eury" (жеті евромен, құралдық жағдай). Алайда, бұл жалпы төмендеулер көбінесе ескерілмейді және барлық сандық мәндер үшін өзгеріссіз "euro" қолданылады (22 euro), тіпті бұл форма рұхсат етілмесе де. Чех тілінде "euro" сөзі орташа туысқа жатады және "město" сияқты жіктеледі, ал "cent" сөзі еркек туысқа жатады және "hrad" сияқты жіктеледі.
Дания тілі
"Евро" сөзі 2002 жылғы Retskrivningsordbogen нұсқасына енгізілген, бұл дания тілінің ресми анықтамасы (дания заңнамасына сәйкес). Соманы білдіргенде "euro" және монеталарды білдіргенде "euroer" екі көпше түрі келтірілген. "Сент" және "евроцент" есімдері де айтылады, олардың жекеше және көпше түрі бірдей. Грек тілінен алынған дания сөздеріндегі "eu" тізбегі дәстүрлі түрде [œʊ̯] деп айтылады, мысалы, Zeus, terapeut, eutanasi, Europa. Дегенмен, "Еуропа" сөзінде [eʊ̯] жаңа айтылуы соңғы жылдары кеңінен тарады, бірақ бұл "евро" сөзінің әдеттегі айтылуына әсер етпеді.
Нидерланд тілі
Көптік сан: Голландия тілінде көптеген өлшем бірліктері көпше түріне енбейді, соның ішінде бұрынғы голландия гильдері (голландия тілінде – гульден) және бельгия франкі (голландия тілінде – франк деп аталады), сондай-ақ қазіргі евро. Мысалы, 5 евро сомасы «5 евро» деп айтылады. Бұл Еуроодақтың заңнамасына сәйкес келеді, онда евро мен цент бірлік және көптік сан ретінде қолданылуы тиіс. Алайда, голланд тілінде бұл сөздер жеке монеталар туралы сөз болғанда «euro's» және «centen» түрінде көпшеленеді. Еуро 100 центке бөлінеді, дәл сияқты гильдер де. Бельгия франкі 100 центименге бөлінді. «Евроцент» деген сөз кейде оны басқа валюталардың центтерінен, мысалы, доллар центінен ажырату үшін қолданылады, бірақ бастапқыда бұл 0,01 гильдерден, сондай-ақ «цент» деп аталатын сомадан ажырату үшін пайдаланылды. Ауыстырылуы: «Евро» сөзінің фонемиялық түрі. Оны фонетикалық тұрғыдан да солай айтуға болады, бірақ диалект пен сөйлеушіге байланысты басқа да түрлі айтылулары бар (голландия фонологиясын қараңыз). Сленг терминдері: Нидерландыда бұрын гильдер монеталары мен банкноттарына қолданылған сленг терминдері кейде евро валютасына да қолданылады. Мысалы, Нидерландыда 5 цент үшін «stuiver», 10 цент үшін «dubbeltje» қолданылады. Алайда, бұрын 0,25 гильдерлік монетаны білдірген «kwartje» (тоқсан) сөзі евро енгізілгеннен кейін жойылды, себебі еуроның құны 0,25 евро болатын монетасы жоқ. Тағы бір танымал сленг термині – латын немесе итальян тілінен шыққан голланд сөздерінің көпше түрін дұрыс айтуға тырысудың нәтижесінде пайда болған «euri» (немесе тіпті «euries») көпше түрі. Бельгияда кейбір фламандтар 1, 2 және 5 центтік монеталарды «koper» деп атайды, бұл голланд тілінде «мыс» деген мағынаны білдіреді, себебі осы монеталар мыстан жасалған (никельмен салыстырыңыз). Тағы бір лақап аты – «ros» («қызыл») немесе «roskes» («кішкентай қызыл»), бұл монеталардың түсіне байланысты қойылған. Синтаксис: Голланд тілінде басылған мәтіндерде евро белгісі (€) көбінесе соманың алдына қойылады және олардың арасында әдетте (жіңішке) бос орын болады. Флорин белгісі (ƒ) де осылай қолданылды.
Ағылшынша
Еуропалық Одақ заңнамасының ағылшын тіліндегі нұсқасында "евро" бірлігі, көпше түрінде де, жекеше түрінде де "s" әрпісіз қолданылады. Дегенмен, "евролар" көпше түрі күнделікті қолданыста жиі кездеседі. Associated Press және The Economist сияқты көптеген стильдік нұсқаулықтар "евролар" түрін ерекшелейді, ал ірі сөздіктер оны ең көп қолданылатын форма деп сипаттайды. Ағылшын тіліндегі ЕО заңнамасындағы ресми практика (ұлттық заңнамада міндетті түрде емес) Аударма бас дирекциясының ағылшын тіліндегі стильдік нұсқаулығы (Еуропалық комиссия үшін жұмыс істейтін авторлар мен аудармашыларға арналған анықтамалық) бұрын қажет болған жағдайларда дұрыс көпше түрін қолдануды ұсынған, бірақ 2019 жылдың мамыр айынан бастап "s" әрпін қолданбау керектігін мәлімдейді. 2006 жылға дейін мекемеаралық стильдік нұсқаулықта "евро" және "цент" бірліктеріне көпше түрін жасау үшін "s" әрпі қолданылмау ұсынылған, ал аударма стильдік нұсқаулығы бастапқы заңнамаға түзетулер енгізу немесе сілтеме жасау кезінде инвариантты көпше түрін (sсіз) қолдануды, бірақ жалпыхалыққа арналған құжаттарда дұрыс көпше түрін пайдалануды ұсынған.
Ирландияда
Ирландияда еуро қабылданып жатқан кезде Қаржы министрлігі еуро сөзін валютаның жекеше және көпше түрі ретінде қолдануға шешім қабылдады. Кейбір бұқаралық ақпарат құралдары, оның ішінде ұлттық телеарна RTÉ да осылай істеді. Дегенмен, «евролар» да қолданылуы мүмкін. Баспа баспасөз әлі де көптеген жағдайларда «евро» сөзін көптік санда қолданады, бірақ «евролар» да жиі кездеседі. Сленг сөздер: Нидерландыдағыдай, бұрынғы ирланд фунттарына қатысты қолданылған сленг сөздер еуро валютасына да көшті. Мысалы, бұрын ирланд фунтына (ал Ұлыбританияда әлі де британ фунтына) қатысты қолданылған «фунт» (жекеше және көпше түрінде де бірдей) сөзі, еуроның синонимі ретінде қолданылады. Сонымен қатар, бұрынғыда 5 және 10 фунтты білдірген «бестік» және «ондық» сөздері, енді 5 және 10 еуроны – нақты 5 және 10 еуролық банкноттарды немесе оған тең сомадағы ақшаны білдіреді.
Еуропадан тыс ағылшын тілді елдерде
"Еуро цент" термині кейде Австралия, Канада және АҚШ сияқты өздерінің валюталық бірлігінің бөлігі ретінде "цент" қолданатын елдерде, оларды жергілікті монетадан ажырату үшін пайдаланылады. Бұл қолданыс ресми түрде бекітілмегенімен, монеталардың екі жағында да "EURO" және "CENT" сөздері көрсетілгенінде көрінеді.
Фин тілі
"Евро" фин тілінде айтылуы бойынша, фин тілінде "c" әрпі көбінесе қолданылмайды, ал фин сөздері "nt" сияқты дауыссыз комбинациямен аяқталмайды, сондықтан қосымша дауысты "i" әрпі қосылады. "Euro" және "sentti" сөздері көптеген басқа сөздер сияқты "o" және "i"-ге аяқталады, сонымен қатар "sentti" сөзі дауыссыздық өзгерісін (генетив жағдайында "euron", "sentin") көрсетеді. Сандармен қолданылғанда, "euroa" және "senttiä" сөздерінің бөлшекше жалқы түрлері қолданылады, мысалы, 10 euroa. Бұл 10 € деп қысқартылады, мұнда € символы "euroa" сөзінің орнына қолданылады (ешқашан *€10 немесе *10€ емес). Сан есім номинатив жағдайында болғанда, "euro" сөзінің бөлшекше түрімен бірге екі нүктелі белгіні (€:a) пайдалануға болмайды. Жалпы, екі нүктелі белгіні қолданудан аулақ болу керек, мысалы, €:n немесе €:a орнына "euron" немесе "euroa" деп жазу қажет. Көпше түрі (мысалы, "kymmenet eurot" – "ондаған евро") бар, бірақ олар жеке сандармен қолданылмайды (мысалы, "kymmenen euroa" – "он евро"). "Sentti" сөзінің мәселесі сол, оның күнделікті тілдегі негізгі мағынасы – "сантиметр". Сондықтан, "sentti" сөзінің ресми түрде ұсынылатын аббревиатурасы – "snt", бірақ фин саудагерлері көбінесе ондық нотацияны қолданады (мысалы, 0,35 €). Сленгтік атаулар: Хельсинки сленгінде "euro" үшін "ege" деген лақап аты жиі қолданылады. Тампере сленгінде "euro" үшін "Eero" деген ерлер есімі қолданылуы мүмкін.
Plurals (e. g., kymmenet eurot "tens of euros") exist, but they are not used with singular numbers (e. g., kymmenen euroa "ten euro"). Sentti is problematic in that its primary meaning in colloquial language is "centimeter". Thus, the officially recommended abbreviation of sentti is snt, although Finnish merchants generally use a decimal notation (for example 0,35 €). Slang terms: In Helsinki slang, a common nickname for euro is ege. In Tampere slang Eero, a common male name, may be used for euro.
Француз тілі
Француз тілінде бірлік – un euro (еркек текті). Ресми көпше түрі – тұрақты көпше түрімен бірдей, euros. Францияда француз тілі бойынша беделді саналатын Француз академиясы (Académie française) француз заңнамасына сәйкес осыны нақты айтты. Францияда сантим сөзі центтен гөрі әлдеқайда көп қолданылады және оны Француз академиясы ұсынады. Сантим бұрын француз франкінің жүзден бір бөлігі болған, қазір centime de franc деп аталады. Cent сөзі (көпше түрі cents, екеуі де cent-пен шатасудан сақтану үшін sɛnt деп айтылады, ал cent (100) сөзі sɑ̃ деп айтылады) француз тіліндегі нұсқадағы қауымдық заңнамада қолданылатын ресми термин. Басқа ерекше жағдай – жекеше жалдама (genitive singular), ол (des) Euros немесе, балама ретінде, des Euro болып табылады. Айыту: Euro сөзінің басы неміс тілінде дифтонгпен айтылады, ол ағылшын тіліндегі "oil" сөзіндегі "oi" дыбысына ұқсас. Германия маркасының құны еуроның жартысына тең болды (шамамен 2:1 арақатынас), ал кейбір азық-түлік дүкендері мен мейрамханалар бағаларын көтеру үшін кішірек сандарды пайдаланды деп айыпталды. Жастар мен интернет мәдениетінде кейде жалған көпше түрі Euronen қолданылады; бұл түрінің шығу тегі белгісіз, бірақ ол дублонға (doubloons) ұқсас және көне әуенмен дыбысталады. Сондай-ақ, кейде "Öre" қолданылады, бұл швед валютасының атауы. Бұрынғы валюталар (Марк және Шиллинг) жеке монеталар мен банкноттар үшін жақсы қалыптасқан лақап аттарға ие болғаннан өзгеше, еуро үшін кеңінен таралған лақап аттар аз, бірақ екі еуро монетасы кейде ескі екі маркалық монета сияқты Zwickel деп аталады. Неміс Usenet мәдениетінде еуро белгісін көрсетудегі бастапқы проблемаларға сілтеме ретінде кейде Fragezeichen (сұрақ белгісі) атауы қолданылды, ол көбінесе сұрақ белгісі ретінде көрсетілді. Бұл термин көбінесе FRZ валюталық кодын пайдалана отырып жазылды. Бұл техникалық қиындықтар азайды, сонымен қатар осы терминнің қолданылуы да азайды. Қысқартулар: EUR. TEUR – мың еуроға, ал MEUR – миллион еуроға қаржылық құжаттарда жиі қолданылады. Сандар ондық бөлгіш ретінде үтірмен жазылады.
Грек тілінде
Грек тілінде валюта атауы ретінде "евро" сөзі қолданылады. Сөздің соңғы әрпі ретінде омикрон (ο) емес, омега (ω) қолдану туралы шешім қабылданды, себебі омикронмен аяқталатын есім өзгермелі болуға мүмкіндік береді, ал екінші жағынан, "евро" сөзінің грек тіліндегі "Еуропа" (Ευρώπη) сөзінен шыққандығын көрсету үшін, ол да омегамен жазылады және грек тіліндегі евро банкноттарында дәл осылай – ΕΥΡΩ деп жазылған. Сонымен қатар, банкноттардағы ΕΥΡΟ (көпше түрі ΕΥΡΑ) жазуы басқа еуропалықтарды шатастыруы мүмкін, олар оны латын әріптерінің тізбегі ретінде оқи алады: eypo. "Евра" сөзінің көпше түрі, о-ға бітіп, жалғаналатын бейтарап есімге ұқсас, кейде әзілдеп қолданылады. Грекияда центті білдіру үшін "λεπτό" (лепто), көпше түрі "λεπτά" (лепта) сөздері қолданылады, бұл атау әртүрлі ежелгі және қазіргі грек валюталарының ұсақ номиналдары үшін қолданылған, соның ішінде драхма үшін де (евро онымен алмастырылды). Бұл сөз "минут" (сөзбе-сөз "жіңішке") деген мағынаны білдіреді, уақыттың немесе бұрыштың өлшем бірлігімен бірдей. Егер сөйлеуші ақша туралы айтқысы келсе, "ευρωλεπτό" (евролепто), көпше түрі "ευρωλεπτά" (евролепта) сөздері қолданылады, уақыт емес екенін нақты көрсету үшін. Драхмадан мұраға қалған евроның бірнеше халықтық атаулары да бар. Бір және екі евро монеталары сәйкесінше "φράγκο" (франго) және "δίφραγκο" (дифранго) деп аталады. 5 евролық банкнота итальяндық "talero" арқылы германдық "thaler" түбірінен шыққан "τάληρο" (талиро) деп те аталады. 10 евролық банкнота "δεκάρικο" (декарико), 20 евролық банкнота "εικοσάρικο" (эйкосарико) немесе "εικοσάρι" (эйкосари), ал 50 евролық банкнота "πενηντάρικο" (пенинтарико) деп аталады, бұл сөздер "он", "жиырма" және "елу" сөздерінен туындаған. 10 драхма лептасы "δεκάρα" (декара) деп аталды, бірақ драхма лепталары евро пайда болғанға дейін айналыстан шығарылғандықтан, бұл сөз қазір ескірген деп саналады және көне тіркестерде ғана қолданылады, сондықтан 10 евроценттік монета үшін қолданылмайды. Дегенмен, барлық гректер бұл сөздің кез келген валютаның 10 центін білдіретінін түсінеді және оны АҚШ долларының он центі сияқты евро емес валюталар үшін де қолданады. 5 центтік монета үшін де солай, ол драхмаға сәйкес "πεντάρα" (пентара) деп аталмайды. Бұл сөздер "бес" және "он" сөздерінен шыққан. Алайда Кипрде цент ресми түрде "σεντ" (сент) деп аталады, жекеше және көпше түрінде де. Бұл атау бұрын Кипр фунтының 1/100 бөлігі үшін қолданылған, республиканың екі ресми тіліне (грек және түрік) бейтараптығын сақтау үшін таңдалған.
Ирландия
Ирланд тілінде euro және cent сөздері өзгеріссіз орфографияда және айтылуда қолданылады, сондай-ақ ирланд тіліндегі сандардан кейінгі мутация ережелеріне бағынбайды; осы себепті олар жыныссыз, сондықтан euronna көпше түрі сирек кездеседі. Ceint (көпше ceinteanna) сөзі кем дегенде 1959 жылдан бері лексикада бар және баспа әдебиетінде кездеседі, бірақ өте сирек қолданылады. Лингвист Майкл Эверсон 2001 жылғы мақаласында «Еуропа» сөзінен туындаған жаңа еркек есімді eoró (көпше eorónna) немесе eora (көпше eoraí) ирланд тілінде грамматикалық жағынан қабылдануы мүмкін термин ретінде ұсынды. Алайда, бұл кеңінен қабылданылмады және жиі қолданылмайды. Ирланд тілінде 2–6 сандарынан кейін жұмсарту (lenition) (5 cheint) және 7–10 сандарынан кейін жасыру (eclipsis) (9 gceint, 8 n eoró) қолданылады. Дегенмен, ceint сөзінің айтылуы ерекше болғандықтан (басқа ешбір ирланд сөзінде жұмсақ c дыбысы жоқ), жұмсарту және жасыру әдетте қолданылмайды.
Италиялық
Итальян тілінде «евро» сөзі жеке және көпше түрінде қолданылады. Оның стандартты айтылуы ˈɛuro, бірақ бірнеше солтүстік диалектілерде ˈeuro деп айтылады. «Еури» көпше түрі сирек кездеседі, бірақ қате емес деп есептеледі. «Еуро» сөзінің дұрыс көпше түрі «еури» ме, әлде «евро» ма деген мәселе ұзақ уақыт бойы шешілмей келді, тіпті валютаның енгізілуіне дейін де ашық қалды. Accademia della Crusca сөздікші Северина Пародиге және тіл тарихына зерттеуші Лука Серианиге осы мәселеге жауап беру міндетін жүктеді. Олар 1999 жылы «евро» еркек есімдік екендігіне негізделіп, «еури» пікірін қолдады. Бірақ бұл мәселе көп рет қайта қарастырылды. Соңында, 2001 жылы Академия консенсусы өзгермейтін түрін қолдады. Бұл ұзақ сөзден қысқартылған сөздердің (мысалы, «автомобиль» сөзінен «авто», немесе «мотоцикл» сөзінен «мото») көпше түрі болмайтыны және «евро» сөзі «Eurovaluta» (Еуропалық валюта) сөзінің қысқартылған түрі саналатыны туралы ұйғарымға негізделді. 2002 жылы қаржы заңнамасына «еури» сөзін мемлекеттік құжаттарда көпше түр ретінде қабылдау туралы түзету ұсынылды, бірақ Парламент оны тез қабылдамады. «Цент» сөзі (tʃɛnt деп айтылады) практикалық тұрғыда әрқашан «центезимо» (tʃenˈteːzimo) сөзімен алмастырылады, ол жай ғана «жүзден бірі» дегенді білдіреді (француз тіліндегі «centime» сөзімен салыстырыңыз); оның көпше түрі – «центезими». «Cent» сөзі электр және телефон шоттары сияқты құжаттарда ғана кездеседі; ана тілінде сөйлейтіндер оны дербес есім ретінде емес, «центезимо» сөзінің қысқартылған түрі ретінде қабылдайды (көбінесе соңында нүктемен жазылады). Сондай-ақ, қазіргі қолданыста жоғары сомадан кейін «цент» немесе «центезимо» сөзі жиі толығымен жіберіліп тасталады: 1,50 € сомасы әдетте «бір еуро елу» («un Euro e cinquanta») деп аталады, цент бөлігіне еш сілтеме жасалмайды.
Латвия тілі
Латвияда кеңінен қолданылатын термин – евро (ол Батыс Еуропаның евросына ұқсас, бірақ оның дыбысы латыш тіліндегі Еуропа сөзінен, Eiropa-дан да алынған). 2004 жылы Латвия ғылым академиясының терминология комиссиясы латыш тілінде евроны жіктеуге болмайтынын ескере отырып, стандартталған қолданыс еіра болуы керек деп ұсынды. Комиссияның пікірінше, жиі қолданылатын термин латыш тілінің грамматикалық құрылымына жақсы сәйкес келуі керек. Олар евроны датив және локатив жағдайларында қолданудың әсіресе қиын екенін, осыны нақтылау үшін valūta ("валюта") сөзін қосу қажеттігін айтты. Бірақ бұл шешім халықтың наразылығын тудырды, нәтижесінде комиссия бастапқы шешімін өзгертіп, латыш тілінде евро қолдануының орынсыз екенін, ал евро параллель форма ретінде қабылдануы мүмкін екенін, бірақ оның қолданылуы шектелуі керек және уақыт өте келе тоқтатылуы тиіс деп мәлімдеді. Олардың түсіндіруінше, олар әлі де еіра қолданысын ұстанып тұрса да, тіл қолданушыларының жартысы осындай формаға разы емес екенін мойындайды. Олар евроны (және номинативтің жалғауы жоқ центті) қолданудың латыш тіліне сай еместігін түсіндірді, себебі латыш тілінде eu дифтонғы жоқ, ал орфографиялық ережелер айтылуға сәйкес келмейтін жазуды қанағаттандырмайды.
Литва тілі
Литва тілінде евро мен цент «евро» және «цент» деп аталады (көне литвалық валюта – литтың центтерінен ажырату үшін, кейде «евро цент» деп те айтылады), ал көпше түрі – «eurai» және «centai» («eurocentai»). Литва тілі шет ел сөздерін литвалық фонетикалық ережелерге сәйкес жазуын өзгертіп, стандартты жұрнақтар қосу арқылы бейімдейді, мысалы, «kompiuteris» сөзі сияқты.
Мальталық
Мальта тілінде 2005 жылдың желтоқсан айында жарияланғандай, «евро» деп жазылады. «Евро» валютасының атауы «w» әрпімен (емес «u» әрпімен) жазылады, себебі ол мальтиялық «Ewropa» (Еуропа) сөзінен алынған, ол да «w» әрпімен жазылады. Сонымен қатар, мальтиялық тілінде «e» және «u» дауыстылары қатар келмейді, егер олар екі буын ретінде айтылмаса, ал бұл жағдайда олай емес. Сөздің көпше түрі жекеше түрімен бірдей. Цент «ċenteżmu» деп аталады, көпше түрі – «ċenteżmi», екеуі де «ċ» деп қысқартылады. Мальта тілінде «евро» кішкенә әріппен жазылады – «e», және ол еркек жалғыз сан түрінде қолданылады, мысалы: «L-ewro huwa» (Евро болып табылады) және «Il-munita tal-ewro hija» (Евро монетасы болып табылады).
Польша тілі
Поляк тілінде "евро" сөзі жекеше және көпше түрінде қолданылады. Бұл зат есім поляк тіліндегі шетелдік сөздердің аз санды тобына жатады, олар ерекшелік ретінде жеті жағдайдың ешқайсысында да өзгермейді (мысалы, зообақ, Ватерлоо және тағы бірнеше сөз). Дегенмен, "евро" сөзі "кино", "студия" және "радио" сияқты басқа шетелдік сөздердің үлгісін қабылдап, поляк тіліне толық сіңіп, соның нәтижесінде олар сияқты толықтай өзгермелі болуы мүмкін. "Цент" сөзі өзгермелі, жекеше жағдайда "евроцент" немесе жай ғана "цент", ал көпше жағдайда "евроценттер" немесе "центтер", генитив жағдайда "евроценттердің" немесе "центтердің" болады.
Португал тілі
Португал тілінде "euro" сөзінің португалша жұрнағы бар, сондықтан ол жекеше түрінде қолданылады, ал "euros" – көпше түрі. Португал тіліндегі сөз құрастыру ережелеріне сай келмейтін "cent" әдетте "cêntimo" (жекеше) және "cêntimos" (көпше) деп аударылады. "Cêntimo" термині оны португал эскудосының бөлшек құнынан, яғни "centavo" деп аталатынан ажырату үшін қабылданған болуы мүмкін. Португал тілінде "euro" сөзінің айтылуы әлі де бір стандарты жоқ: "ˈewɾɔ" немесе "ˈewɾu". Екіншісінде соңғы, әдеттегідей, басылмаған "o" дыбысы "u" ретінде айтылады және елдің солтүстігінде кеңінен таралған, ал біріншісі оңтүстікте жиі кездеседі. "Euro", "cêntimo" және "centavo" португал тілінде еркек есімдер, сондықтан "центтер" – "os cêntimos", ал "сол евролар" – "aqueles euros" деп аударылады. Бразилияда айтылуы көбінесе "ˈewɾu" болып келеді (Рио-де-Жанейро және одан солтүстікке қарай, Португалиядағыдай, сондай-ақ Сан-Паулу және одан оңтүстікке, батысқа, және оңтүстік бразилиялықтар қоныстанған жерлерде). Бөлшек құндылықтар "centavos de euro" (евро центтері) деп аталады, оларды бразилиялық реалының "centavos" бөлшек құнынан ажырату үшін. 1000-ға дейінгі бірліктер ауызекі тілде "paus" деп аталады: 50 евро – 50 paus. Бұл атау эскудодан мұра ретінде келген.
Румын тілінде
Румын тілінде евро мен цент евро және цент (көпше түрі cenți) деп аталады. Евроның ресми көпше түрі де евро болып табылады, және бұл ресми түр сөйлеушілер тарапынан жылдам қабылданып алынды. "eu" конструкциясы дифтонг емес, сондықтан оның айтылуы [айтылуы көрсетілмейді]. Күнделікті, жай сөйлескенде, кейбір сөйлеушілер ресми емес, көбірек сөйлеу тіліне тән "euroi" түрін қолданады, ол ресми емес және сөйлеу тіліне жатады.
When speaking in a familiar–vernacular setting, some speakers would make the informal plural "euroi", which is unofficial and more colloquial.
Словакия тілі
Словакияда евро мен цент, евро және цент деп аталады. 2 мен 4 аралығындағы сомалардың көпше түрі – 2 евро/цент, ал одан үлкен сомалардың көпше түрі – 5 евро/цент. «Евро» сөзі «Еуропа» сөзінен туындағандықтан, «u» әрпімен жазылады. Сленгтік атаулары: словак тілінде евроны жиі қолданылатын лақаптары – euráče, evri, juráše, éčka (сөзбе-сөз «e» әріптері немесе «e әріптері»). Центтерді кейде әзілде šestáky (ұсақ құнды монеталарға қолданылатын жалпы термин ретінде); meďáky немесе medenáky (сөзбе-сөз «мыс» немесе «мыс монеталар») немесе haliere деп атайды, бұл бастапқы словак валютасының ұсақ монеталарына сілтеме жасайды.
Slang terms: common nicknames for euro in Slovak includes: euráče, evri, juráše, éčka (literally "e" s or "letters ‘e’"). Cents are sometimes jokingly called šestáky (as a common term for coins with small value); meďáky or medenáky (literally "coppers" or "the copper ones") or haliere which is a reference to the small coins of the original Slovak currency.
Словения тілі
Словенияда евро мен цент еуро және цент деп аталады (, ), екілік түрі 2 evro/centa (, немесе ) және көпше түрі 3/4 evri/centi (, немесе ), 5 және одан жоғары сандар үшін evrov/centov (, немесе ) қолданылады, 100-ге дейінгі барлық жоғары сандар үшін бірдей өрлеу түрі қолданылады, содан кейін қайта басталады (101 evro/cent, 102 evra/centa, 103 evri/centi, 104 evri/centi, 105 evrov/centov және т.б.). Evro стандартты словен орфографиясына сәйкес v әрпімен жазылады және Evropa (Еуропа) сөзімен сәйкес келеді. Дегенмен, заңдар мен ережелерде Словения мен Еуропалық Одақ арасындағы келісімге сәйкес барлық грамматикалық жағдайларда "евро" сөзі "euro" сөзімен ауыстырылады. Словения тілінің нормативтік қолданысында, ерекше жағдайларды қоспағанда, тек "evro" жазылуы қолданылуы тиіс.
Испан тілі
Испан тілінде ресми көпше саны еуромен бірдей, жай ғана еуро. Сент үшін céntimo (көпше саны céntimos) сөзін қолдануға болады. Песетаның бір бөлігі де céntimo деп аталды, бірақ 1980 жылдан бері céntimo монеталары шығарылмады және содан бері олар айналымнан шығарылды. "Евро" сөзі испан тілінде ˈewɾo, ал "céntimo" сөзі ˈθentimo немесе ˈsentimo деп айтылады. Жаргон сөздері: евроны көбінесе pavo деп атайды, бұл ағылшын тілінде түйеқұс дегенді білдіреді (дубляждалған фильмдерде доллар үшін қолданылатын әдеттегі аударма).
Швед тілі
Швед тілінде euro еуро деп жазылады (және cent cent деп жазылады) жеке және көпше түрінде, немесе EUR немесе € деп жазылады. € белгісі Финляндияда көп кездеседі, ал Швецияда сирек. "Евро" валютасы швед грамматикасының ережелеріне сәйкес euron деп жазылады. Еуропалық директиваларға байланысты Швеция заңдарында еуромен көрсетілген сомалар көптеп кездеседі, оларда сомалар үшін еуро сөзі және "belopp i euro" (евромен сома) сияқты тіркестер қолданылады, бірақ € белгісі емес. Швецияда қабылданған айтылулар – (невро сөзіндегідей қазіргі швед тіліндегі eu-ға ұқсас) немесе (европа сөзіндегідей қазіргі швед тіліндегі eu-ға ұқсас). Дегенмен, көптеген шведтер оны ағылшын тіліндегідей (көпше түрінде s жоқ) айтуды қалайды. Бұл айтылуды Швед тілі кеңесі сияқты ресми органдар қабылдамайды, себебі астуриялықтар есімдерді соңғы u әрпімен жазуға бейім. Алайда, халықаралық қолданыста euro деп айтылатынын және астурия тілінде кейбір қысқаша формаларды соңғы o әрпімен жазуға бейімділік бар екенін (мысалы, Europa сөзінен euro) ескерсек, Рамон д'Андрес сияқты басқа лингвистер еуро жазылуын қорғайды.
Әзірбайжан тілі
Еуропаның әзербайжан тіліндегі атауы Avropa, бұл түрік тіліндегі оның туыс тіліне ұқсас. Ал евро сөзі әзербайжан тілінде, Еуропа сөзінен алынған, түрік тіліндегідей avro деп аталады.
Каталон тілінде
Каталон тілінде ресми көпше саны еуро сөзімен бірдей, яғни қалыпты көпше түрімен. "Еуро" сөзінің стандартты айтылуы: "Сент" үшін "cèntim" (көпше түрі – "cèntims") сөзі қолданылады, себебі тарихи тұрғыдан бұл термин валюта бірлігінің жүзден бір бөлігі ретінде пайдаланылған. Песетаның бөлшегі де "центим" деп аталған, бірақ ол ондаған жылдар бұрын айналымнан алынып тасталды.
For the cent, the word cèntim (, plural cèntims) is used, since historically this term has been used as the hundredth part of a currency unit. The fraction of the peseta was also called cèntim, but it was withdrawn from circulation decades ago.
Қытай
Қытай тілінде еуро 欧元 (жеңілдетілген), 歐元 (дәстүрлі), ōuyuán (пиньин) деп аталады, бұл Еуропа деген қытай сөзінен – 欧洲 (Ōuzhōu) және «монета» деген мағына беретін 元 (yuán) сөзінен құралған. Бұл АҚШ долларының атауы 美元 (měiyuán) сияқты үлгіде жасалған. Цент үшін 欧分 (ōufēn) сөзі қолданылады. 分 (fēn) таңбасы кез келген валютадағы центті білдіреді, мысалы, 美分 – АҚШ центі. Бірақ Гонконгта оны көбінесе 歐羅 деп атайды. Гонконгтың валюталық басқармасы 元 таңбасының тек «доллар» (мысалы, АҚШ доллары және Канада доллары) сөзімен аяқталатын валюталар үшін қолданылатынын түсіндірді. Егер валюта бірлігі «доллар» болмаса, яғни евро, фунт стерлинг және швейцар франкі болса, дыбыстас аударма қолданылады. Қытай тілінде көпше түр жоқ, сондықтан жекеше және көпше түрі үшін бірдей таңба қолданылады. 欧元 сөзіндегі 元 таңбасы қытай тілінде сандық бірлік болғандықтан, сөздің алдынан өлшем сөздерін қою қажет емес. Мысалы: елу евро үшін – 五十欧元 (қаржылық қытайша: 伍拾欧元) wǔshí ōuyuán.
Корнуолл
Корнуол тілінде евро "еуро" деп жазылады (Еуропа "Еуропа" сияқты), еркек есім, оның көпше түрі "еуростар". Цент үшін "цент" қолданылады, ол да еркек есім, көпше түрі "центтер".
Эсперанто тілі
Эсперантода валюта "еўро" деп аталады, бұл Эсперантодағы "Еўропа" құрлығының атына ұқсас. "Еўро" сөзіндегі -о жалғауы Эсперантодағы есімдерге тән стандартты жалғаумен сәйкес келеді, бірақ е және u әріптерін жеке айтудың орнына, Эсперанто тілдес адамдары этимологиясына сай "еў" дифтонгын қолданады. Көпше түрі Эсперанто ережелеріне сәйкес қалыптасады: еўroj және cendoj. Бұл сөздер Эсперантодағы кез келген есім сияқты жіктеледі (атау септігінде еўро/еўroj, айыптау септігінде еўron/еўrojn). "Еўро" атауын ойлап тапқан Герман Пирло Эсперантист болғандықтан, ол Эсперанто грамматикасына жақсы үйлесетін сөзді әдейі таңдады деп есептеледі. Бір цент – cendo, бұл барлық центпен есептелетін валюталардың (цент, сантим және т.б.) кіші бірлігі ретінде жиі қолданылады. Баламалары – француз тілінен алынған centimo немесе техникалық тұрғыдан centono, яғни "жүзден бір бөлік". (Эсперанто тілдес адамдары центті жүз деп атамайды, себебі "cento" жүздің толық саны, жүзден бір бөлігі емес.)
Фарер тілінде
Фарер тілінде еуро – «евра» деп аталады, бұл әйелдік зат есім және Еуропаның фарерше атауы – «Европа» сөзінен туындаған. Осылайша, фарер тілі (исланд тілімен бірге) еуро сөзінің әйелдік түрінде қолданылатын еуропалық тілдердің тек екеуінің бірі болады. Көпше түрі қалыпты тәртіппен жасалады: «еврур». Центтер көбінесе «сэнт» деп аталады, бұл орталық туыс сөз және номинатив көпшеде де сол формада болады.
Фриулия тілі
Фриуль тілінде евро евро деп аталады, ал көпше түрі – евролар. Мысалы: un euro (бір евро), doi euros (екі евро), trê euros (үш евро). Цент – centesim, ал көпше түрі – centesims.
Грузин тілі
Грузин тілінде евро ევრო (эвро, айтылады) деп аталады, бұл грузин тіліндегі Еуропа сөзінен – ევროპა – алынған. Грек және армян тілдерінен айырмашылығы, "эвро" сөзінің екпіні грузин тіліндегідей бірінші буынға түседі. Цент – ცენტი, себебі грузин тіліндегі зат есімдер дауыссыз әріппен аяқталмайды, сондықтан "i" жұрнағы қосылады. "Евро" мен "цент" сөздерінің көпше түрі – ევროები және ცენტები.
еврейше
Еуро монеталары мен банкноттары енгізілген кезде, валютаның атын иврит тілінде қалай жазу және айту мәселесі туындады. Иврит тілі академиясы мен Израиль банкі белгілеген валютаның ресми атауы – אֵירוֹ, ол אֵירוֹפָּה (Еуропа) сөзінен туындаған. Валюта атын ағылшын тіліндегі айтылуынан алынған, ресми емес жазу және айтылу нұсқасы יוּרוֹ да қолданылады. Иврит тілінде валюта атаулары әдетте жекеше және көпше түріне өзгертілсе де, еуро атауының екі түрі де жекеше және көпшеде бірдей қолданылады.
Үнді тілі
Хинди тілінде евро "йуро" (yūro) деп, ал цент "сент" (seṇṭ) деп жазылады. Ешбір сөз көпше түріне келтірілмейді. Хинди тілінде Еуропа "Еуроп" (Yūrop) деп аталады.
Исландия тілі
Исландия тілінде еуро "евра" деп аталады, бұл Еуропаның исландиялық аты "Европа" сөзінен туындаған әйелдік есім. Бұл исландиялық (Фарер тілімен бірге) еуро сөзінің әйелдік түрінде қолданылатын еуропалық тілдердің тек екеуінің біріне айналдырады. Көпше түрі қалыпты тәртіппен жасалады: "еврур". Центтер көбінесе "сент" деп аталады, бұл орташа туысқанды сөз және жай күйде көпше түрінде де сол формада болады. Дегенмен, жиі қолданылатыны – мысалы, 20 центті 0,20 "еврур" деп жазу.
Идо
Идода "ұлттық немесе жергілікті дәстүр-салтына қатысты әрбір сөз, жекеше және көпше түрі өзгеріссіз немесе бейімделмей тілге импортталады" (бұл vorti stranjera – шетел сөздері деп аталады) деген ереже бар. Бұл ереже ең көп "метриялық жүйеге жатпайтын валюталар, салмақтар мен өлшемдерге" қатысты қолданылады (KGD, Kompleta Gramatiko Detaloza – Идо грамматикасы кітабына сәйкес). Сондықтан "евро" сөзі үшін ең дұрысы – доллар мен фунт сияқты, еуро сөзін пайдалану, ал көпше түрі де сол күйінде қалады: еуро, себебі көптеген тілдер осылай жасайды. Бірақ күнделікті сөйлеу тілінде көптеген идо тілдес адамдар валютаны осылай жиі қолданудың нәтижесінде тілге толыққандай сіңгендей еуро және еури деп атайды. Сол сияқты, "цент" сөзі – цент, ал көпше түрі оның түпнұсқасы – ағылшын тілінен алынған: cents. Екі сөз үшін де көпше түрін жасаудың тағы екі мүмкіндігі бар. Шетел сөзіне (vorto stranjera) жергілікті көпше жұрнағын – i қосып, оның шетел сөзі екенін көрсету үшін дефис қоюға болады: cent i және euro i, немесе көпше анықталатын артикльді le қосуға болады: le cent және le euro, бірақ бұл әдетте "центтер" және "евролар" дегенді білдіреді.
Славян аралық
Интерславян тілінде /au/ және /eu/ дифтонгтары әдетте av және ev деп жазылады, бұл словен, сорб және (көбінесе) кириллица қолданатын славян тілдерінде кең таралған. Осылайша, "евро" сөзі интерславян тілінде евро деп жазылады, бұл өзгермейтін, орталық туыс есім. Оны әртүрліше айтуға болады. "Цент" сөзі cent деп жазылады (оқылуы ), және ол жансыз еркек есімше сияқты жіктеледі: gen. sg. centa, nom. pl. centy, gen. pl. centov, және т.б.
The word for "cent" is cent (pronounced ), which is declined like an inanimate masculine noun: gen. sg. centa, nom. pl. centy, gen. pl. centov, etc.
Жапон тілі
Жапон тілінде евро "yūro" (ユーロ) деп аталады, бұл ағылшын тіліндегі айтылуына негіделген, шетел сөздері үшін қолданылатын катакана әрпімен жазылады. Дегенмен, жапон тіліндегі "Еуропа" сөзі "yōroppa" (ヨーロッパ) деп айтылады, бұл ағылшын тілінен емес, португал тіліндегі Europa (ˈew.ɾɔpɐ) немесе голланд тіліндегі Europa сөзінен алынған болуы мүмкін. "Сент" атауы барлық валюталар үшін қолданылатын сөзді пайдаланады. Бұл "sento" (немесе セント катакана жазуында) деп көрсетіледі және ол да ағылшын тіліндегі айтылуына негізделген. Жапон тілінде, басқа Шығыс Азия тілдеріндей, бірліктер үшін көпше түрде қолданылмайды, сондықтан "yūro" және "sento" сөздері жеке және көпше түрінде қолданылады.
Корея тілі
Оңтүстік Корея корей тілінде евро "юро" (유로) деп, ал цент "сенту" (센트) деп аталады. Корей тілінде Еуропа сөзі "Yureop" (유럽) деп айтылады. Бәрі де ағылшын тіліндегі айтылуына негізделген.
Латын тілі
Латын тілін жақсы көретіндер еуро, онис (көпше түрі – eurones); кейде euronummus, i (көпше түрі – euronummi), eurum, i (көпше түрі – eura) немесе тіпті euronus, i (көпше түрі – euroni) деп атайды, сондай-ақ еуро сөзін грекше echo есімі сияқты төртінші жаққа илейді.
Леон тілі
Леон және Замора провинцияларында сөйлейтін леон тілінде "евро" сөзі "еуро" деп аталады, көпше түрі "еуролар".
Люксембург тілі
Люксембург тілінде евро ресми түрде «евро» деп аталады, жекеше және көпше түрінде де, бірақ тілдік ережелерге сәйкес дұрыс көпше түрі «Euroën» болуы керек. Цент «цент» деп аталады, көпше түрі «центтер». Халық арасында француз тіліндегі «сентим» сөзінен шыққан «Zantimm» термині де қолданылады.
The Cent is called Cent , plural Cents. In popular parlance the term Zantimm is also used, a word derived from the French Centime.
Манкс тілі
Манкс тілінде "евро" сөзі Yn Oarpey ("Еуропа") негізіндегі oarey (көпше түрі: oaraghyn) немесе ағылшын тілінен алынған евро деп аталады. Цент – кент (көпше түрі: kentyn) немесе sent.
Мирандез тілі
Мирандес (Португалияның солтүстік-шығысындағы Миранда-ду-Дуро аймағында сөйленетін аймақтық тіл) тілінде "ou" префиксі қолданылады, ол "Еуропалық" (Ouropeu) сияқты сөздерде де кездеседі. Жекеше түрі – ouro, көпше түрі – ouros. Ouro сөзі португал тіліндегідей мирандес тілінде де "алтын" деген мағынаны білдіреді.
Сербия тілі
Сербияда евро мен цент еуро (кириллица: евро) және цент (кириллица: цент) деп аталады. Евро әрпі v арқылы жазылады, себебі ол Европа/Европа (Еуропа) атауынан туындаған. Евро мен цент екеуі де еркек есімдер. Олар тілдің қалыпты ережелеріне сәйкес өзгеріске түседі:
Санмен бірге келмегенде, көптік сан контекстке қатысты грамматикалық жағдайға сәйкес келеді: атау септігіндегі көптік сандары – еври (кириллица: еври) және центи (кириллица: центи). Сан 1-мен аяқталса (11 комбинациясын қоспағанда), жекеше түр қолданылады: 21 евро (кириллица: 21 евро), 101 цент (кириллица: 101 цент). «Кіші санмен» бірге, яғни 2, 3 немесе 4 цифрымен аяқталатын санмен (12, 13, 14 комбинацияларын қоспағанда), пакуалдық форма қолданылады: 22 евро (кириллица: 22 евро), 102 цент (кириллица: 102 цент). «Үлкен санмен» бірге, яғни 1–4 диапазонынан тыс цифрмен аяқталатын санмен (немесе 11, 12, 13, 14 комбинацияларының кез келгенімен аяқталатын санмен) көптік жалғаулы септік қолданылады: 111 евро (кириллица: 111 евро), 25 центи (кириллица: 25 центи) немесе сирек 25 цента (кириллица: 25 цента). Көптік жалғаулы септігіндегі центи ескіше жасалады, қазіргі уақытта көбінесе өлшем бірліктері үшін қолданылады. Ал centa альтернативасы басқа еркек есімдердің көптеген жағдайда қолданылатын үлгісіне сәйкес келеді, бірақ іс жүзінде өте сирек естіледі.
Түрікше
Түркия және Солтүстік Кипр түрік лирасын ресми валюта ретінде пайдалануды жалғастыруда, бірақ еуроны көбінесе, әсіресе өз жинақтарын тұрақты валютаға айналдырғысы келетін жеке тұлғалар қолданады. Еуроның қолданылуы басынан бастап ағылшын тіліндегіше айтылған (түрік тілінде фонетикалық жазбасы yuro), бірақ 2004 жылы француз тіліндегі (түрік тілінде фонетикалық жазбасы öro) және аздаған дәрежеде неміс тіліндегі (түрік тілінде фонетикалық жазбасы oyro) айтылуы да азшылықта қолданылған. Еуроның ағылшын тілінде кең таралған айтылуына сын ретінде, Түрік тіл қауымдастығы 1998 жылы түрік тілінде avro сөзін ресми түрде енгізді ("av" – Еуропа, Avrupa сөзінің бірінші буыны). Түрік тіл қауымдастығының күшті науқаны соңғы жылдары жеміс беріп, түрік БАҚ-ының көп бөлігі жаңа сөзді қолдана бастады. Дегенмен, ол әлі күнге дейін кеңінен қолданылмады. 2004 жылы Түркия Республикасының Орталық банкі еуроны avro-ға қарағанда қолдануды ұсынып, жіберілген (көпше түрі: sentiau) туралы хабарлады. Олардың қолданылуына қатысты грамматикалық ерекшеліктерге назар аудару керек: валли тілінде сандар жекеше зат есімдермен келеді, мысалы, pum ewro – «бес евро», deg sent – «он цент». Сондай-ақ, ewro еркек родтағы, ал sent әйел родтағы зат есім, осыған байланысты олардың алдында тұратын санның формасы өзгереді, мысалы, tri ewro – «үш евро», бірақ tair sent – «үш цент». Бұл ресми емес жағдайда, ағылшынша айтылуы стандартты жазбамен немесе iwro немесе ағылшынша euro деп жазылуы мүмкін. Алайда, euro сөзі валли тілінде «жалату» деген мағынаны білдіреді (aur – «алтыннан»). Сондай-ақ, валли тіліндегі c аббревиатурасы ceiniog – «пенни, цент» дегенді білдіреді.