Кіріспе
Уильям Стюарт (19 мамыр 1921 жыл - 23 сәуір 2008 жыл) – американдық дәрігер, педиатр және эпидемиолог. 1965 жылдан 1969 жылға дейін АҚШ-тың бас хирург қызметіне тағайындалды.
William H. Stewart (May 19, 1921 – April 23, 2008) was an American pediatrician and epidemiologist. He was appointed tenth Surgeon General of the United States from 1965 to 1969.
Ерте өмір және білім
Стюарт Миннеаполис қаласында, Миннесота штатында дүниеге келген. Ол колледжді Миннесота университетінде бастап, Луизиана мемлекеттік университетінде (LSU) бакалавр дәрежесін аяқтады (1942 ж.), оның әкесі Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде отбасын Батон-Руж қаласына көшіріп, LSU педиатрия кафедрасын басқарды. Стюарт АҚШ Армиясының мамандандырылған оқу бағдарламасы аясында Нью-Орлеандағы LSU Денсаулық сақтау ғылымдары орталығында үдетілген бағдарлама бойынша медициналық білімін алды. 1945 жылы бітіргеннен кейін ол бірінші лейтенант рөліне тағайындалды, Филадельфиядағы Бас ауруханада 9 айлық интернатурасы кезінде резервте қалды, содан кейін Сан-Антониодағы Брук Бас ауруханасында медициналық офицер болып қызмет етті (1946–1947 жж.). Форт Снеллингтегі Миннеаполис ардагерлер әкімшілігінің ауруханасында қысқа уақыт жұмыс істегеннен кейін Стюарт Батон-Ружға 2 жылдық педиатрия ординатурасын бітіруге оралды (1948–1950 жж.). Жеке практиканы бастау жоспарлары Корея соғысының басталуымен және оның әскери міндеттемелерімен тоқтатылды.
Ерте мансап
Стюарттың Қоғамдық денсаулық сақтау қызметіне (PHS) қатысуы, әуе күштері оны белгілі эпидемиолог Александр Лангмуирдің Жұқпалы аурулар орталығындағы (CDC) Эпидемиологиялық барлау қызметінің (EIS) алғашқы тобына жіберуге келіскен кезде басталды. 1951 жылдың ақпан айында Стюарт PHS-тің қосалқы резервінде аға хирург көмекшісі лауазымына тағайындалды. Төрт айдан кейін ол CDC-нің Джорджия штатындағы Томасвилл далалық станциясына жалғыз дәрігер-эпидемиолог ретінде жіберілді. EIS мүшесі ретінде ол доктор Джеймс Уотттың (аздан кейін жаңа Ұлттық жүрек институтының (NIH) директоры болар еді) жетекшілігінде жұмыс істеді, шыбықтарды жоюдың балалардың ішек ауруларының жарылуын қалай басатынын және ДДТ-ның тифуспен күресудегі тиімділігін зерттеді. EIS-тен кейін Стюарт өзінің ұстазынан кейін Ұлттық жүрек институтына көшті және 1953 жылдың қарашасында Ұлттық жүрек институтының гранттар мен оқыту бөлімінде стажер болды. PHS Мемлекеттік қызмет бюросы (BSS) жүрек ауруларын бақылау бағдарламасын ашқанда, Стюарт басшы болып тағайындалды (1954 жылдың қазанында), ал 1956 жылдың шілдесінде NIH-ге оралып, Техникалық қызметтер бөлімін басқарды. 1957 жылдың сәуір айында генерал-хирург Лерой Эдгар Берни кіші офицер Стюартты өзінің штабына қабылдады. Стюарт жоспарлау, әкімшілік реформалау және денсаулық сақтау мамандарын даярлаумен байланысты бірнеше жобаны басқарды және 1958 жылдың шілдесінен 1961 жылға дейін Кеңсенің қолданбалы зерттеу бөлімі – «Халық денсаулығының әдістері» бөлімін басқарды. Ұлттық денсаулық сақтану жүйесінің енгізілуі күтілуде болғандықтан, Стюарт PHS үшін денсаулық сақтау қызметтерін ұсыну және үшінші тараптан өтеу мәселелері бойынша ішкі сарапшыға айналды. 1961 жылдың қарашасында ол BSS-ке осы мәселелерге арналған Қоғамдық денсаулық сақтау қызметтерінің жаңа бөлімін басқаруға оралды, содан кейін 1963 жылдың қаңтарынан 1965 жылдың тамызына дейін Medicare архитекторы Уилбур Коэнмен (Денсаулық сақтау, білім беру және әл-ауқат департаментінің (DHEW) Заңнама жөніндегі хатшысының көмекшісі) және денсаулық сақтау және медициналық мәселелер жөніндегі арнайы көмекші доктор Бойсфюйет Джонстың көмекшісі ретінде тығыз жұмыс істеді (кейін Денсаулық сақтау жөніндегі хатшысы болып қайта аталды). Стюарттың 1965 жылдың 24 қыркүйегінде бас хирург лауазымына ұсынылуы толыққанды күтпеген жағдай болды. Осыған дейін, сол кездегі бас хирург Лютер Леонидас Терри оны Джеймс Уатттың орнына NIH директоры болып тағайындаған еді.
Бас дәрігер
Стюарт өзін PHS басшылығында Medicare және Medicaid-тің арқасында агенттігін кеңейтуге, сонымен қатар Вьетнам соғысы мен NIH-тің үлкен өсуінің баяулауына байланысты оны қысқартуға қысым сезінді. Оның жауабы – Джонсон әкімшілігінің федерализмге қатысты жаңа тәсілдерімен PHS-ті байланыстыру, Hill-Burton аурухана құрылысы бағдарламасын үкіметтік жоспарлау арқылы қызметтерге қолжетімділікті арттыруға бағытталған бастаманың негізі ретінде пайдалану болды. Мысалы, Стюарт бас дәрігер болғаннан кейін көп ұзамай PHS 1964 жылғы Азаматтық құқықтар туралы заңның 6-тарауына сәйкестігі үшін елдің ауруханаларын сертификаттаудың маңызды міндетін алды, бұл 1966 жылдың шілдесінде денсаулық сақтау қызметтері үшін Medicare төлемдерін енгізуге дейін жасалды. NIH зерттеулерінің күтімді жақсарту мен оған қолжетімділікті арттыруға негіз болатыны туралы қоғамдық алаңдаушылық DHEW-ті DeBakey комиссиясын құруға итермеледі, оның 1964 жылғы есебі PHS-тің аймақтық медициналық бағдарламасының (1965 жылғы Жүрек аурулары, қатерлі ісіктер және инсульт бойынша түзетулер) негізі ретінде пайдаланылды. Мемлекеттік денсаулық сақтау департаменттеріне көмек көрсетудегі мақсатты гранттарды қоса алғанда, мемлекеттік денсаулық сақтау бағдарламалары қалалық жоспарлау үлгісі бойынша жаңартылды, себебі Кешенді денсаулық сақтауды жоспарлау туралы заң (сондай-ақ 1966 жылғы Денсаулық сақтау жөніндегі серіктестік туралы заң және оның 1967 жылғы түзетулері) мемлекеттік денсаулық сақтау департаменттерін айналып өтіп, гранттарды тікелей жергілікті билікке және коммерциялық емес ұйымдарға, мемлекеттік (314a бөлімі деп аталады) және мемлекеттік емес (314b бөлімі) жоспарлау агенттіктері арқылы үйлестірілді. PHS-тегі осы күрт өзгерістермен бірге әкімшілік дүрбелеңнің циклдары жүрді. Екі ірі қайта ұйымдастырудың біріншісі операциялық зерттеулер мен функционалдық басқару теориясы (бағдарламалық жоспарлау және бюджеттеу деп аталады) тұрғысынан жасалған, он жылға жуық жоспарлауды көрсетеді. Ал екіншісі – DHEW хатшысының міндетін атқарушы және Medicare бағдарламасын жасаған Уилбур Коэннің ұйымдық құрылымды күрт өзгертуі болды. Стюарт бас дәрігер болғанда, ол PHS Комиссиясының мансапты офицері болған агенттікті басқарды. PHS мемлекеттік денсаулық сақтау департаменттерімен, Американдық медициналық қауымдастығымен және Ұлттық денсаулық сақтау институттары үшін бюджеттік мүмкіндіктермен жақсы қарым-қатынаста болды. Екі қайта ұйымдастырудың нәтижесінде оның ізбасары денсаулық сақтау және ғылыми істер жөніндегі көмекші хатшының аға кеңесшісі, саяси тағайындалған адам ретінде есеп беретін болады және президент Никсонның бірінші мерзімінде тағайындалмайды. Стюарттың ықпалы екінші қайта ұйымдастыруға қарағанда біріншісінде көбірек байқалды. 1966 жылдың 25 сәуірінде қабылданған және келесі қаңтарда (1967) күшіне енген №3 қайта ұйымдастыру жоспары қызметтерге қолжетімділік және қоршаған ортаның денсаулығы мәселелеріне назар аударды. CDC өзінің орталықтандырылмаған басқаруымен, Вашингтондан салыстырмалы тәуелсіздігімен және күшті қоғамдық қолдауымен үлгі болды. PHS қызметі бес бюро деңгейіндегі бөлімдерге бөлінді: Денсаулық сақтау кадрларын даярлау (білім беру бағдарламалары); Денсаулық сақтау қызметтері (қолжетімділік, Medicare және Medicaid); Аурулардың алдын алу және қоршаған ортаны бақылау (қоршаған ортаның денсаулығы); Ұлттық психикалық денсаулық институты (зерттеу және клиникалар); және Ұлттық денсаулық сақтау институттары (негізгі және клиникалық зерттеулер). PHS-тің жаңа ұйымдық схемасы тез арада ескірді. Келесі көктемде (1968) өткен екінші қайта ұйымдастыру кезінде DHEW-тің денсаулық сақтау және ғылыми істер жөніндегі хатшысының көмекшісі доктор Филип Ли бас дәрігердің орнына PHS басшысы болды. Бес бюро үш бюроға біріктірілді: Ұлттық денсаулық сақтау институттары; жаңа Денсаулық сақтау қызметтері және психикалық денсаулық басқармасы (HSMHA); және тұтынушыларды қорғау және қоршаған ортаны қорғау қызметі (CPEHS), онда қысқа ғұмырлы Аурулардың алдын алу және қоршаған ортаны бақылау бюросының және бұрын DHEW хатшысына тікелей бағынышты тәуелсіз агенттік болған Тамақ және дәрі-дәрмек басқармасының бағдарламалары бар. 1964 жылғы Азаматтық құқықтар туралы заңның, кедейлікке қарсы күрес пен Medicare-дің үміткерлік күндерінен бастап PHS күрделі бюрократиялық маневрлермен, қоғамдық қатысудың артуымен және федералдық денсаулық сақтау шығыстарын бақылауға бағытталған жаңа күш-жігермен сипатталатын дәуірге енді.
Кейінгі мансап
Президент Ричард Никсонның қызмет ете бастаған жылдың ортасында Стюарт өзінің отставкасын ұсынды (1 тамыз, 1969). Ол Луизиана мемлекеттік университетінің (LSU) Нью-Орлеандағы Медициналық орталығына оралды, бастапқыда канцлер (1969–1974) қызметін атқарды, содан кейін педиатрия профессоры және кафедра меңгерушісі (1973–1977) болды, сонымен қатар Луизиана штатының Денсаулық сақтау және әлеуметтік қызмет департаментінің хатшысы болып тағайындалды (1974–1977). Осыдан бері Стюарт ЛГУ-де профилактикалық медицина және халық денсаулығы бөлімінің меңгерушісі қызметін атқарып келеді.
Жеке өмір
Стюарт 86 жасында Луизиана штатының Метари қаласында бүйрек жетіспеушілігінен туындаған асқынулар салдарынан қайтыс болды.