Кіріспе
Харви Уильямс Кушинг (8 сәуір 1869 - 7 қазан 1939) – американдық нейрохирург, патолог, жазушы және сурет салушы. Ми хирургиясының пионері, ол бірінші толыққанды нейрохирург және Кушинг ауруын алғаш рет сипаттаған адам. Ол дәрігер Уильям Ослердің өмірбаянын үш томдық түрінде жазды.
Harvey Williams Cushing (April 8, 1869 – October 7, 1939) was an American neurosurgeon, pathologist, writer, and draftsman. A pioneer of brain surgery, he was the first exclusive neurosurgeon and the first person to describe Cushing's disease. He wrote a biography of physician William Osler in three volumes.
Ерте өмір
Харви Кушинг Огайо штатының Кливленд қаласында дүниеге келді. Оның ата-анасы Элизабет Мария "Бетси М." Уильямс (Эдвард пен Чарльз Уильямстардың қарындасы) және Генри Кирк Кушинг, дәрігер, оның ата-бабалары 17 ғасырда пуритан ретінде Массачусетс штатының Хингхам қаласына қоныстанған. Харви, арғы атасы доктор Дэвид Кушинг (1768-1814) қалаған дәрігерлер әулетінің төртінші ұрпағы, он баланың ең кішісі болды. Бала кезінде Кушинг Кливлендтің қолмен оқыту мектебінде оқыды, бұл оның ғылым мен медицинаға деген қызығушылығын арттырды. Мектептің тәжірибелік оқытуға және білім берудің "физикаға бағытталған" тәсіліне баса назар аударуы Кушингті медициналық хирургия саласында мансапқа баулуда маңызды рөл атқарды. Мектептің қол ұстау шеберлігін дамыту бағдарламасы да Кушингтің болашақта хирург ретінде табысқа жетуіне үлкен үлес қосты. Ол 1891 жылы Йель университетін "Бакалавр" (B.A.) дәрежесімен бітірді, онда ол Scroll and Key және Delta Kappa Epsilon (Phi бөлімі) мүшесі болды. Ол Гарвард медицина мектебінде медицинаны оқыды және 1895 жылы медицина ғылымының докторы ғылыми дәрежесін алды. Кушинг Массачусетс жалпы ауруханасында интернатурадан өтті, содан кейін Балтимордағы Джонс Хопкинс ауруханасында белгілі хирург Уильям Стюарт Халстедтің жетекшілігімен хирургияда резидентурадан өтті. Содан кейін ол шетелде неврологиялық хирургиядан Бернде Эмиль Теодор Кохердің және Ливерпульде Чарльз Скотт Шеррингтонның басшылығымен тәлім алды.
Мансап
Кушинг өзінің мансабын Балтимордағы жеке практикадан бастады. Кохермен жұмыс істеген кезінде ол алғаш рет қан қысымы мен бас сүйегі ішіндегі қысым арасындағы байланысты сипаттайтын Кушинг рефлексімен кездесті. 32 жасында Джонс Хопкинс ауруханасында хирургия кафедрасының доценті болып тағайындалып, орталық нерв жүйесіне операция жасаудың толық жетекшісі болды. Ол ми мен омыртқа бағанасының хирургиясы бойынша көптеген монографиялар жазды және бактериологияға маңызды үлес қосты. Ол (Кохермен бірге) ми ішіндегі қысымды зерттеді және (Шеррингтонмен бірге) ми орталықтарының орналасуына үлкен үлес қосты. Балтиморда ол жергілікті анестезиямен операция жасау әдісін әзірледі, ал оның кілегейге жасалатын операция туралы еңбегі оған Еуропада танымал есім берді. 1911 жылы ол Бостон қаласындағы Питер Бент Бригам ауруханасының бас хирургы болып тағайындалды. 1912 жылы Гарвард медицина мектебінде хирургия профессоры болды. 1913 жылы ол құрметті F.R.C.S. (Лондон) атағын алды. 1914 жылы Америка өнер және ғылым академиясының мүшесі болып сайланды. 1915 жылы Бостондағы хирургтардың клиникалық конгресінде ол гипофиз безіне операция жасау арқылы бойдың өлшеміне әсер ету мүмкіндігін көрсетті. 1917 жылдың қараша айында фельдмаршал сэр Дуглас Хейгтің хабарламасында оның есімі айтылды. 1918 жылдың 6 маусымында подполковник шеніне көтеріліп, Еуропадағы американдық экспедициялық күштердің неврологиялық хирургиясы бойынша аға кеңесшісі болып тағайындалды. Қазан айының басында Францияда ол "грипп" деп сипаттаған ауруға шалдықты, бұл испан тұмауы болуы мүмкін. Ол толыққандай жазылған жоқ. 1918 жылдың 23 қазанында полковник (О 6) шеніне ие болды. Кушинг 1919 жылдың ақпан айында АҚШ-қа оралды және 1919 жылдың 9 сәуірінде әскерден босатылды. Соғыс кезіндегі қызметі үшін Кушингтің еңбегі Британ үкіметі тарапынан Bath орденімен марапатталды.
Мұра
ХХ ғасырдың басында Кушинг миға операция жасаудың көптеген негізгі хирургиялық әдістерін жасады. Бұл оны осы саладағы ең алдыңғы қатарлы жетекшілердің біріне айналдырды. Оның ықпалымен нейрохирургия жаңа және дербес хирургиялық пәндікке айналды. Ол мидың ішкі жаңқадағы ісіктеріне ауыр операция жасатқан науқастардың өмір сүру деңгейін айтарлықтай жақсартты. Ол ми ісіктерін диагностикалау үшін рентген сәулелерін қолданды. Адамның сезімтал қабығын зерттеу үшін электрлік стимуляция қолданды. Физик Уильям Т. Бовимен бірлесіп Бовидің электр коагуляция құралын жасауда маңызды рөл атқарды. ХХ ғасырдың алғашқы онжылдықтарында әлемдегі нейрохирургтардың жетекші оқытушысы болды. Кушингтің ең үлкен үлесі Солтүстік Америкаға қан қысымын өлшеуді енгізгенімен байланысты. Италиялық дәрігер Сципионе Рива Роччиді кездестіргенде, Кушинг Рива Роччидің артериялық қысымды инвазивті емес өлшеу әдісіне таң қалды. 1896 жылы Рива Роччи артериялық систолалық қысымды қысыстыру үшін қажетті қысымды өлшейтін, ауа толтырылған манжетқа қосылған қабырғаға орнатылған сынапты манометр жасады, яғни систолалық қан қысымын өлшеу. Рива Роччидің дизайны француз дәрігері Пьер Потен жасаған бастапқы нұсқаға негізделген. Кушинг Рива Роччидің сфигмоманометрінің үлгісімен АҚШ-қа оралды, және қан қысымын өлшеу маңызды көрсеткішке айналды. Рива Роччи сфигмоманометрін диагностикалық құрал ретінде қолдану АҚШ және Батыс әлемінде жылдам тарады, бұл Харви Кушингтің тікелей үлесі болды. Осы құрылғыны қолдану 1905 жылға дейін жалғасты, орыс дәрігері Николай Коротков диастолалық қан қысымын өлшеуді енгізгенше (оның танымал "Коротков дыбыстарын" ашқаннан кейін) және сынапты манометрді кішкентай, дөңгелек дисклі манометрмен алмастырды. Кушингтің есімі оның ең танымал ашылуы – Кушинг ауруымен байланысты. 1912 жылы ол зерттеуде гипофиз безінің дисфункциясынан туындаған эндокринологиялық синдромды сипаттады, оны ол "көп безді синдром" деп атады. Ол өзінің зерттеулерін 1932 жылы "Гипофиз денесінің базафильді аденомалары және олардың клиникалық көріністері: гипофиздік базаофилизм" деген атпен жариялады. Кушинг 1914 жылы Америка өнер және ғылым академиясының мүшесі болып сайланды. 1917 жылы Кушинг АҚШ Ұлттық ғылым академиясының мүшесі болып сайланды. Кушинг сонымен қатар 1926 жылы Пулитцер сыйлығын өмірбаяны немесе автобиографиясы үшін алды, бұл сыйлық заманауи медицинаның негізін қалаушылардың бірі, сэр Уильям Ослердің өмірі туралы кітабы үшін берілді. 1930 жылы Кушинг хирургия ғылымына қосқан үлесі үшін Листер медалімен марапатталды. Сыйлықтың бөлігі ретінде ол 1930 жылдың шілде айында Англияның Корольдік хирургтар колледжінде Листердің естелік лекциясын оқыды. Сол жылы ол 1930 жылы Америка философиялық қоғамына сайланды. Кушинг 1934 жылы Швеция Корольдік ғылым академиясының және Лондон Корольдік қоғамының мүшесі болып сайланды. 1934 жылы ғылым тарихы қоғамының президенті болды. Кушинг сонымен қатар физиология немесе медицина саласындағы Нобель сыйлығына үміткер болды, кем дегенде 38 рет ұсынылды. Екінші дүниежүзілік соғыстағы "Либерти" кемесі оның құрметіне аталды. Фрамингемдегі (Массачусетс штаты) Кушинг ауруханасы (қазіргі Кушинг мемориалдық паркі) оның есімімен аталды. 1988 жылы АҚШ почта қызметі Ұлы американдықтар сериясының бөлігі ретінде оның құрметіне 45 центтік пошта маркасын шығарды. Кушинг бүгінде қолданылып жүрген көптеген хирургиялық құралдарды жасады, ең танымалдары – Кушинг форцепсі және Кушинг қарыншалық канюласы. Форцепс бас сүйегі операциясы кезінде бас шағының қалың тіндерін ұстау үшін қолданылады, ал канюла ми қарыншаларына кіру және ми сұйығын дренаждау үшін қолданылады. Бірінші дүниежүзілік соғыста Францияда Гарвард медицина бөлімімен жұмыс істеген кезде ол жараланған әскерлердің басынан сынықтарды шығару үшін хирургиялық магнитті жасады. Йель университетіндегі Харви Кушинг / Джон Хей Уитни медициналық кітапханасында медицина және медицина тарихы саласындағы кең көлемді жинақтар сақталған. Кушингтің ұзақ жылдар бойы жеке хатшысы болған Мадлен Стэнтон, Джон Ф. Фултон және Арнольд Клебспен бірге оның сирек кітаптарын кітапхананы құру үшін жинақтауға үлкен үлес қосты. 2005 жылы кітапхана өзінің коллекциясының бөлігін онлайн режимінде жариялады, оның ішінде Питер Паркер коллекциясы, суретші Лам Куаның 19 ғасырдың ортасындағы қытайлық ісік науқастардың 83 майлы суретінен және Джон Ф. Фултонның Харви Кушингтің биографиясынан тұрады. 2010 жылы Йель Кушингтің ми үлгілерінен тұратын коллекциясын көрмеге қойды. Ұлттық медицина кітапханасында оның қағаздарының коллекциясы да бар.