Шенаб өзені: Үндістан мен Пәкістанның маңызды өзені. Пунджаб аймағының 5 негізгі өзенінің бірі, Индус өзеніне құяды. Тарихы, суы бөлісу туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Үндістан мен Пәкістандағы өзен
River in India and Pakistan
Ченаб өзені – Үндістан мен Пәкістанда ағатын маңызды өзен, сондай-ақ Пәнджаб аймағының 5 ірі өзенінің бірі. Ол Үндістанның Химачал-Прадеш штатындағы Лахаул аймағындағы Жоғарғы Гималайда бастау алатын Чандра және Бхага екі бастаудың қосылуынан пайда болады. Ченаб Үндістанның Джамму және Кашмир аймағы арқылы Пәкістанның Пәнджаб жазығына ағып, соңында Инд өзеніне құяды. Сикхтер мен Ауғандар арасында Ченаб шайқасы осы өзеннің жағасында болған. "Инд сулары туралы" келісім шарты бойынша Ченаб сулары Пәкістанға бөлінді. Үндістанға электр энергиясын өндіру сияқты пайдалануға жатпайтын мақсаттарда қолдануға рұқсат етілген. Ченаб өзені Пәкістанда суаруға кеңінен қолданылады. Оның сулары көптеген байланыс арналары арқылы Рави өзеніне де жеткізіледі. Ченаб шайқасы өзен жағалауында өтті.
The Chenab River is a major river that flows in India and Pakistan, and is one of the 5 major rivers of the Punjab region. It is formed by the union of two headwaters, Chandra and Bhaga, which rise in the upper Himalayas in the Lahaul region of Himachal Pradesh, India. The Chenab flows through the Jammu region of Jammu and Kashmir, India into the plains of Punjab, Pakistan, before ultimately flowing into the Indus River. The Battle of Chenab was fought between Sikhs and Afghans on the bank of the river. The waters of the Chenab were allocated to Pakistan under the terms of the Indus Waters Treaty. India is allowed non consumptive uses such as power generation. The Chenab River is extensively used in Pakistan for irrigation. Its waters are also transferred to the channel of the Ravi River via numerous link canals. The Battle of Chenab was fought on the bank of the river.
Атауы
Ченаб өзені Ригведада (VIII.20.25, X.75.5) есімделген. Бұл есім оның суының қара түсті болғанын көрсетеді. Кришна аталымы Атхарваведада да кездеседі. Аскикнидің кейінгі түрі – Искамати, ал грекше нұсқасы – Ἀκεσίνης (Akesínes); латын тілінде Acesines деп жазылған. Махабхаратада өзеннің кең таралған аты Чандрабхага болды, себебі ол Чандра және Бхага өзендерінің қосылысынан пайда болған. Бұл атау ежелгі гректерге де мәлім болған, олар оны Сандрофагос, Сандабага және Кантабра сияқты түрлі грекше формаларға айналдырған. Чандрабхаганың "Ченаб" деп қарапайымдастырылуы, парсы тілінің әсерімен, ерте орта ғасырларда болған болуы мүмкін және Альберуни еңбектерінде кездеседі.
The Chenab river was called in the Rigveda (VIII.20.25, X.75.5). The name meant that it was seen to have dark coloured waters. The term Krishana is also found in the Atharvaveda. A later form of Askikni was Iskamati and the Greek form was Ἀκεσίνης Akesínes; Latinized to Acesines. In the Mahabharata, the common name of the river was Chandrabhaga because the river is formed from the confluence of the Chandra and the Bhaga rivers. This name was also known to the Ancient Greeks, who Hellenised it in various forms such as Sandrophagos, Sandabaga and Cantabra. The simplification of Chandrabhaga to 'Chenab', with evident Persianate influence, probably occurred in early medieval times and is witnessed in Alberuni.
Курс
Өзен Үндістанның Химачал Прадеш штатының Лахаул және Спити ауданындағы Кейлонгтың оңтүстік-батысында орналасқан Тандиде Чандра және Бхага өзендерінің қосылуынан пайда болады. Бұл асу осы екі өзеннің арасындағы суайырық болып табылады. Чандра өзені, ал Бхага өзені тар шатқалдар арқылы ағып, Тандиде бірігеді. Чандра Бхага содан кейін Химачал Прадеш штатының Чамба ауданы арқылы ағып, Джамму және Кашмирдің Джамму бөлігіне кіріп, Киштвар, Дода, Рамбан, Реаси және Джамму аудандарынан өтеді. Одан әрі Пәкістанға өтіп, Пәнджаб провинциясы арқылы ағып, Сутледж өзеніне құйылып, Панджнад өзенін құрайды.
The river is formed by the confluence of two rivers, Chandra and Bhaga, at Tandi, southwest of Keylong, in the Lahaul and Spiti district of the Indian state of Himachal Pradesh. This pass also acts as a water divide between these two rivers. The Chandra river transverses while the Bhaga river transverses through narrow gorges before their confluence at Tandi. The Chandra Bhaga then flows through the Chamba district in Himachal Pradesh before entering the Jammu division of Jammu and Kashmir, where it flows through the Kishtwar, Doda, Ramban, Reasi and Jammu districts. It enters Pakistan and flows through the Punjab province before emptying into the Sutlej, forming the Panjnad river.
Тарих
Бұл өзенді индустар Веда дәуірінде білген. 325 жылға дейін б.з. Александр Македонский Инд өзенінің (қазіргі Пәкістандағы Уч-Шариф немесе Митанкот немесе Чачаран) Инд пен Пенджаб өзендерінің (қазіргі Панджад өзені) қосылған жерінде Александрия қаласын салған деген сөз бар. Арий Александрдың "Анабазис" еңбегінде Птолемей Лагидтің өз көзімен көргеніндей жазған сөздерін келтіреді, онда өзен Александр оны кесіп өткен жерде 2 мильге жуық енді екені айтылады.
The river was known to Indians in the Vedic period. In 325 BCE, Alexander the Great allegedly founded the town of Alexandria on the Indus (present day Uch Sharif or Mithankot or Chacharan in Pakistan) at the confluence of the Indus and the combined streams of Punjab rivers (currently known as the Panjnad River). Arrian, in the Anabasis of Alexander, quotes the eyewitness Ptolemy Lagides as writing that the river is 2 miles wide where Alexander crossed it.