Кіріспе

Agenor de Miranda Araújo Neto, Cazuza (kaˈzuzɐ; 4 сәуір, 1958 – 7 шілде, 1990), Рио-де-Жанейро қаласында туған бразилиялық әнші және ән жазушы. Рауль Сейхас, Ренато Руссо және Os Mutantes сияқты, Cazuza, Barão Vermelho тобының жетекшісі ретінде де, жеке карьерасында да, бразилиялық рок музыкасының ең көрнекті өкілдерінің бірі саналады. 9 жылдық мансабында ол 5 миллионнан астам альбом сатты және Бразилияда 11 ән бірінші орынға, ал 18 ән үздік 10-дыққа енді.

Ерте өмір және әсері

Жоао Араухоның жазбалар продюсері және Мария Лусия Араухоның әуесқой әншісінің ұлы Казуза әрқашан музыкамен тығыз байланыста болды. Бразилиялық музыканың күшті құндылықтарымен ерте бала жасынан бастап әсерленген ол Картола, Лупицинио Родригес, Долорес Дюран және Майсаның қасіретті, драмалық әуендерін ерекше ұнатты. 1965 жыл шамасында өлеңдер мен өлеңжолдар жаза бастады. 1974 жылдың соңында Англияның Лондонында демалыс кезінде Led Zeppelin, Janis Joplin және The Rolling Stones музыкасымен танысып, олардың жанкүйеріне айналды. Казуза 1978 жылы колледжге түсті, бірақ үш аптадан кейін журналистика мамандығынан бас тартып, әкесімен бірге Som Livre компаниясында жұмыс істеді. Кейін ол Сан-Францискоға көшіп, бит әдебиетімен танысып, оның күшті ықпалына ішкі тілек білдірді.

Барон Қызыл

1980 жылы ол Риоға оралып, Asdrúbal Trouxe o Trombone (Асдрубаль труббаны әкелді) театр тобымен жұмыс істеді. Сонда оны жаңадан бастаған әнші-композитор Лео Хайме байқап, әнші іздеп жүрген Барон Вермельо (Қызыл барон) рок-тобымен таныстырды. Бұл өте табысты сексендік жылдардағы бразилиялық рок-тобы, олардың ең үлкен жетістігі – фильмнің саундтрегіне енген "Bete Balanço" әні, арқылы Казуза әншілік мансабын бастады. 1985 жылы Казуза Барон Вермельо тобымен бірге "Рок-ин-Рио" фестиваліне қатысты. Осы шарада Каэтано Велосо оны өзінің буынының ең ұлы бразилиялық ақыны деп атады. Сонымен қатар, сол жылы Казуза СПИД вирусына шалдығып, оның музыкалық және поэзиялық шығармашылығында еркіндік алу үшін топтан кетуге бекінді.

Жеке мансап

Ол топтан кеткеннен кейін Казузаның музыкасы көбірек әртараптанды, "Blues da Piedade" (Шайырлық Блюзі), "Só as mães são felizes" (Тек аналар ғана бақытты) және Освальд де Андраденың осы аттас өлеңіне негізделген "Balada da Esplanada" (Эспланада балладасы) сияқты әндерде блюз элементтерін қосты. Ол "Só se for a Dois" (Екеуміз болса ғана) сияқты күнделікті өмірге жақын лириканы көрсетті, сондай-ақ Картоланың "O Mundo é um Moinho" (Әлем – жел тегермені), Раул Сеиксастың "Cavalos Calados" (Үнсіз жылқылар) және Каэтану Велозудың "Esse Cara" (Ол жігіт) шығармаларымен бразилиялық поп музыкасының ықпалына ашылды. Казузаның жеке мансабы бұрынғы тобынан гөрі табыстырақ болды. "Exagerado" (Шамадан тыс), "O Tempo não Pára" (Уақыт тоқтамайды) және "Ideologia" (Идеология) оның ең танымал әндері болды және бразилиялық музыканттардың келесі буынына үлкен әсер етті. Казуза 1986 жылы шыққан, өзімен аттас EP-сінде Бэбель Гилбертомен бірлесіп "Preciso Dizer que Te Amo" әнін жазды. Бұл ән 1996 жылы Red Hot Organization ұйымдастырған, AIDS-ке арналған қайырымдылық альбомы Red Hot + Rio-да Бэбель Гилбертомен дуэт ретінде қайта жазылды.

Соңғы жылдар

1989 жылы ол алғаш рет көпшілік алдында СПИД-ке шалдырғанын мойындады және өміріндегі соңғы альбомын – «Бургузияны» жариялады. Казуза өзін ашық бісексуал деп жариялағанмен, ЛГБТ қозғалысына қатыспады. Дегенмен, ол СПИД-ке шалдыққан адам екенін ашық айтуы, қоғамның ВИЧ/СПИД-тің алдын алу және емдеуге қатысты көзқарасын өзгертуге ықпал етті.

Өлім

Казуза 1990 жылғы 7 шілдеде Рио-де-Жанейрода 32 жасында СПИД қоздырған септикалық шоктан көз жұмды. Ол Рио-де-Жанейродағы Ботафогодағы Сан-Жоа Батиста зиратына жерленді. Казузаның анасы "Viva Cazuza Society" (Sociedade Viva Cazuza) атты қайырымдылық қорына негіз салды, ол СПИДтің алдын алуға көмектеседі және ВИЧ-инфекциясы бар балаларға баспана ұсынады.