Кіріспе

"АҚШ-тың теңге, салмақ және өлшемдерін біркелкілендіру жоспары" – 1790 жылдың 13 шілдесінде АҚШ Мемлекеттік хатшысы Томас Джефферсонның ҰС Конгресінің Өкілдер палатасына ұсынған есебі. 1789 жылы Францияда ондық метрикалық жүйе әлі дамытылмаған кезде өткен АҚШ-тың бірінші Конгресінде АҚШ-та қолданылатын өлшем бірліктері жүйесі талқылау тақырыбы болды. Конституцияға сәйкес (I-бап, 8-тармақ), Конгресс салмақ пен өлшемдердің стандарттарын белгілеуге конституциялық құқыққа ие. 1790 жылдың 8 қаңтарында Джордж Вашингтон Конгреске салмақ пен өлшемдердің бірыңғай жүйесіне қажеттілікті қарауға шақырды, ал 1790 жылдың 15 қаңтарында Өкілдер палатасы Томас Джефферсоннан жоспар әзірлеуді сұрады. Ондық доллар принципі бойынша 1785 жылы келісімге келген болатын, бірақ ол 1792 жылғы Ақша соққысы туралы заң қабылданғанға дейін іске асырылмады. Уильям Уоринг және басқалармен хат алмасып, Джефферсон 1790 жылдың ортасында екі өлшем бірлік жүйесін ұсынды. Біріншісі эволюциялық болды және қазіргі ағылшын жүйесінің өлшем бірліктерінің анықтамаларын жетілдіруге және олардың бір-бірімен байланысын қарапайымдастыруға негізделді. Екінші жүйе революциялық болды және ондық күштермен байланысты өлшем бірліктеріне негізделген, Францияда ұсынылатын ондық метрикалық жүйеге өте ұқсас. Джефферсонның революциялық жүйесіндегі ұзындық, масса және көлемнің негізгі өлшем бірліктері (сәйкесінше фут, унция және бушель деп аталды) бұрынғы өлшем бірліктеріне салыстырмалы түрде жақын болды және бірдей атауларға ие болды, бірақ оларды анықтау әдісі өте ерекше болды. Джефферсонның ұсынысы – ғылыми негізделген, толық интеграцияланған, ондық өлшемдер мен салмақтар жүйесінің әлемдегі алғашқы үлгісі. Масса өлшем бірліктері үшін унция негізінде стандартты температурадағы таза судың бір куб дюйміне тең болатын. + Джефферсонның ондық ұсынысы Негізгі бірлікке қатысты мәні SI эквиваленті USCS эквиваленті Ұзындығы Нүкте 0.001 0.29846 мм 11.75 мил (0.846 п) Сызық 0.01 2.9846 мм 0.1175 дюйм (0.705 P) Дюйм 0.1 2.9846 см 1.175 дюйм Фут 1 2.9846 дм 11.75 дюйм Декад 10 2.9846 м 9.792 фут Род 100 2.9846 дам 97.92 фут (32.64 йд) Фурлон 1000 2.9846 км 979.2 фут (1.484 тері) Майл 10000 2.9846 км 1.85 миль Аймақ Род 1 = 1 род 28.9078 а 88.495 ft2 Екі есе Акр 100 0.89078 га 2.2 акр Көлем Метр 0.001 = 1 дюйм³ 2.6587 cL 1.798 Tbsp Деми пинт 0.01 2.6587 дл 8.99 fl oz Поттл 0.1 2.6587 л 2.809 qt Бушель 1 = 1 фут³ 2.6587 дал 7.023 галлон Квартал 10 2.6587 гл 70.23 галлон (2.23 ббл) Ласт, Екі тонна 100 2.6587 м³ 702.3 галлон (93.89 ft³) Масса Мит 0.0001 2.6587 мг 0.041 гр Миним, Деми Грэйн 0.001 2.6587 цг 0.41 гр Карат 0.01 2.6587 дг 4.103 гр Екі есе Скрупул 0.1 2.6587 г 41.03 гр Унция 1 мH₂O (1 дюйм³) 2.6587 даг 0.938 унция Фунт 10 2.6587 г 9.38 унция Стоун 100 2.6587 кг 5.86 фунт Кентал 1000 26.587 кг 58.6 фунт Хогсхед 10000 265.87 кг 586.14 фунт

Транскрипт бойынша, кенталдың мәні бір жағынан 16 стоун, екінші жағынан 10 стоун деп көрсетілген. Басқаша айтқанда, ондық жүйеге сәйкестігі ескерілгенде, 10 саны дұрыс деп есептелуі керек.

Кейінгі дамуы

Құрама Штаттар Конституциясының 1-бабы 8-тармасына сәйкес, Конгресске «Ақша соғуға, оның және шетел валютасының құнын реттеуге, салмақ және өлшемдер стандартын белгілеуге» құқық беріледі. Джордж Вашингтон 1790 жылғы 8 қаңтарда Конгреске жолдаған алғашқы жылдық үндемесінде (кейін «Мемлекеттік үндеме» деп аталды), Джефферсонның Өкілдер палатасына баяндамасын ұсынғаннан бірнеше ай бұрын, «Америка Құрама Штаттарының валютасының, салмақтарының және өлшемдерінің біркелкілігі зор маңызға ие және, мен сенемін, оған тиісінше назар аударылады» деді. Вашингтон Джефферсонның баяндамасынан кейін, екінші және үшінші жылдық үндемелерінде де осы сияқты шақыруларын қайталаған. Джефферсонның ондық жүйеге көшу ұсынысын Александр Гамильтон, Джеймс Мэдисон, Джеймс Монро және Джордж Вашингтон қолдады. Роберт Моррис бұл ұсынысқа қарсы күшті оппозиция жасады. Бұл ұсыныс Джефферсонның радикалды ұсынысымен салыстырылатын ондық жүйеге көшуді көздейді, бірақ бірліктерге көптеген жаңа атаулар енгізеді және оның негізі экваторлық секундтық маятник, яғни 45° емес, 0° координатада анықталады, бұл «пенд» немесе «федералдық элл» деп аталады. 0,004 текше пендтің федералдық галлоны, яғни 4 литрден сәл кем және ағылшын шарап галлонына ұқсас көлемде, сұйық өлшемдер үшін дәстүрлі негіз ретінде ұсынылады; ал 9 мұндай галлон, Винчестер бушеліне шамалас болғандықтан немесе жүйелі түрде 10 галлон, құрғақ өлшемдер үшін негіз құрайды. Авоирдупоис жүйесінен шабыттанған, 1 текше фут судың салмағы 1000 унцияға тең деп анықталған, онда 1 фунтқа 16 унциядан келеді, Уэринг жарты текше қол судың федералдық фунтын ұсынады, бұл 0,5 кг-нан сәл кем болады. + Уэрингтің ұсынысы Бірлік Анықтамасы Джефферсондық баламасы «Сызықтық өлшем» Минут 0,1 деку 1/3 сызық Деку 0,1 қол 1/3 дюйм Қол 0,1 пенд 1/3 фут Пенд, Элл шамамен 39 дюйм 1/3 декад Катен 10 пенд 1/3 руд Мута 10 катен 1/3 фурлонг Майл 10 мута 1/3 майл Лига 10 майл 3 1/3 майл «Жазық өлшем» Мед 10 шаршы деку 1 1/9 шаршы дюйм Фут 10 шаршы қол 1 1/9 шаршы фут Еден немесе Шаршы 10 шаршы пенд 1 1/9 шаршы декад Руд 10 шаршы катен 1 1/9 руд Акр 10 руд = 1 шаршы мута 1 1/9 қос акр Хайд 10 акр 11 1/9 қос акр «Көлемдік өлшем» Бимин 10 куб метр минут 10/27 куб метр сызық Тримин 10 бимин 3 19/27 куб метр сызық Бидеку 10 куб метр деку 10/27 метр Тридеку 10 бидеку 10/27 жарты пинт Биханд 10 куб метр қол 10/27 бушель Триханд 10 биханд 10/27 шаршы «Сұйық өлшем» Мет 0,1 пинт 4/27 жарты пинт Пинт 0,1 галлон 4/27 поттл Галлон 4 куб метр қол 4/27 бушель Фиркин 10 галлон 4/27 шаршы Ваза немесе Хогсхед 10 фиркин 4/27 соңғы «Құрғақ өлшем» Ману 0,1 поттл 1 1/3 немесе 1 13/27 жарты пинт Поттл 0,1 бушель 1 1/3 немесе 1 13/27 поттл Бушель 9 немесе 10 галлон 1 1/3 немесе 1 13/27 бушель Сием 10 бушель 1 1/3 немесе 1 13/27 шаршы Жол 10 сием 1 1/3 немесе 1 13/27 соңғы «Салмақтар» Дән 0,1 драм 1 23/27 карат Драм 0,1 унция 1 23/27 қос скрупл Унция 0,1 фунт 1 23/27 унция Фунт mH2O(0.5 куб метр қол) 1 23/27 фунт Тас 10 фунт 1 23/27 тас Центон 10 тас 1 23/27 кентал Милле 10 центон 1 23/27 хогсхед Квинтон 10 милле 18 14/27 хогсхед