Тастап кетілген бала синдромы: себептері, салдары, физикалық және эмоционалдық тастап кету, балаға тигізетін зияны. Психологиялық көмек туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Тасталған бала синдромы – ата-ананың бірін немесе екеуін жоғалту салдарынан туындайтын мінез-құлық немесе психологиялық жағдай. Тастау физикалық немесе эмоционалды болуы мүмкін; ата-ана баланың өмірінде болмау арқылы немесе махаббат, қамқорлық немесе ынталандырудан айыру арқылы оны тастап кетуі мүмкін. Осының салдарынан тасталып қалған балалар физикалық жарақаттарға ұшырауы мүмкін, бұл көбінесе қанағаттандырылмау, нашар тамақтану, ашаршылық және зорлық-зомбылық сияқты факторларға байланысты. Сонымен қатар, тастау қасақана немесе қасақана емес болуы мүмкін; ата-ана баласын өз еркімен тастауы немесе күшпен баладан алыстауы мүмкін. Ата-ананың баласынан күштеп бөлінуіне себеп болатын бірнеше факторлар бар, оның ішінде (бірақ олармен шектелмейтін) ажырасқаннан кейінгі жаттандыру, баланы осырау отбасына беру немесе саяси қақтығыстар. Балаға "көмектесетін орта" құру және қолдау көрсету арқылы, ол тасталудың ауыртпалығын жеңе алуы мүмкін. Қазіргі таңдағыда тасталған бала синдромы ICD-10, DSM-IV немесе DSM-5 сияқты танымал медициналық анықтамалықтарда психикалық ауру ретінде мойындалмайды.
Abandoned child syndrome is a proposed behavioral or psychological condition that is said to result from the loss of one or both parents. Abandonment may be physical or emotional; that is, the parent may abandon the child by failing to be present in their life, or by withholding affection, nurturing, or stimulation. As a result, abandoned children may also suffer physical trauma, which may stem from factors such as neglect, malnutrition, starvation, and abuse. Furthermore, abandonment may be either intentional or non intentional; the parent may willingly leave the child, or they may be alienated from the child by force. Forced separation of a parent from their child may stem from a number of potential causes, including (but not limited to) alienation following a divorce, placement of the child in foster care, or political conflicts. With the nurture and support of a "facilitative environment", the child can develop the ability to cope with the trial of abandonment. Abandoned child syndrome is not currently recognized as a mental disorder in popular medical manuals like the ICD 10, DSM IV, or DSM 5.
Белгілері мен симптомдары
Симптомдар физикалық немесе психикалық болуы мүмкін, және ересек жасқа дейін, тіпті адамның өмірі бойына созылуы мүмкін. Бұл симптомдар балалық шақта және ересек жаста әртүрліше көрінеді. Ересектерде тасталу тәжірибесі болған жағдайда, қазіргі қарым-қатынастарда теріс мінез-құлықтар байқалуы мүмкін. Осы симптомдардың ішінде жақындыққа қатысты мәселелер, қарым-қатынастарды қирату, қауіпсіздік сезімі, өзгеге тәуелділік, "барлығын риза қылуға тырысу" және т.б. кіреді. Балаларда уақытша ажырау қорқынышы – дамудың қалыпты бір бөлігі болып табылады және әдетте 10-18 ай аралығында кездеседі. Алайда, бала туғаннан бастап тасталып қалған жағдайда, ажырау туралы сезім немесе қорқыныш пайда болмайды, себебі ажыралуға немесе қорқуға себеп болатын байланыс болмайды. Әдетте бұл 3 жасқа дейін аяқталады, бірақ ажырау қорқынышының симптомдары ұзақ мерзімге созылса, алаңдауға себеп болуы мүмкін. Бұл балалардың тасталып кетуден қорқуына, балабақшаға, мектепке немесе туысқан үйіне қалдырылғанда алаңдау сезіміне, жабысуға немесе тіпті ауру сезінуіне, бірақ аурудың физикалық белгілері байқалмауына әкелуі мүмкін. Күтушісінен немесе ата-анасынан айырылған балалар өмірінде есірткі немесе зиянды заттарға тәуелділік, тамақтану тәртібінің бұзылуы, өзін-өзі зақымдау туралы ойлар мен әрекеттер сияқты ауыр симптомдарды бастан өткеруі мүмкін. Асырап алынған балаларда агрессия, оқшаулану, депрессия, ұйқының бұзылуы сияқты тасталудың ерекше симптомдары көрінуі мүмкін.
Symptoms may be physical or mental, and may extend into adulthood and perhaps throughout a person's life. These symptoms can show themselves differently in childhood and in adulthood. Adults that have experienced abandonment often display negative behaviors in current relationships. Among these symptoms include issues with intimacy, relationship sabotage, insecurity, codependency, being a "people pleaser", etc. In children, transient separation anxiety is a normal part of their development and is usually experienced between 10 and 18 months, however it will not develop when the child experiences abandonment from birth, there being no connection to become separated from, or anxious about. It is common to end around the age of 3, but can be concerning when the symptoms of separation anxiety occur for an extended period of time. This can lead children to manifest symptoms such as a worry of being abandoned, feeling anxious when dropped off at a daycare, school, or family member's house, clinginess, or even being ill but not showing the physical attributes of being ill. Children who have experienced the loss of a caregiver or parent may also experience more drastic symptoms in their life such as an addiction to drugs or harmful substances, eating disorders, and self harmful thoughts and actions. Adopted children may display unique symptoms of abandonment such as aggression, withdrawal, depression, sleeping troubles, etc.
Себептер
Бала психологиялық немесе физикалық қорғаусыз өскен кезде, олар үлкен мөлшерде қорқыныш сезімін іштей қабылдайды, бұл созылмалы қанағатсыздық деп те аталады. Қажетті психологиялық немесе физикалық қорғау алмау, тастап кетуге әкеледі. Егер бала үнемі тасталып отырса, осы тәжірибелер ұят сезімін тудыруы мүмкін. Ұят, тастап кетуде жатқан ауыртпалы хабардан туады: "Сен маңызды емессің. Сен құнды емессің". Міне, адамдар емделуі тиіс ауырсыну осы. Бала өскен сайын, осы ішкі қабылдаулар өзін-өзі жарақаттауға немесе есірткі мен алкогольге құмар болуға алып келуі мүмкін. Уақыт өте келе олар жақындарына өзгеше қарай бастайды, тітіркеніп, ашулы бола бастайды. Осы ішкі сезімдердің тағы бір себебі баланың отбасының әлеуметтік-экономикалық жағдайы және оны қоршаған орта болуы мүмкін.
When children are raised without the psychological or physical protection they need, they may internalize a substantial amount of fear, which is also referred to as chronic loss. Not receiving the necessary psychological or physical protection results in abandonment. If children live with repeated abandonment, these experiences can cause shame. Shame arises from the painful message implied in abandonment: "You are not important. You are not of value." This is the pain from which people need to heal. As the child grows older, these internalizations can lead to them physically hurting themselves, or getting into drugs and alcohol. Over time they will start to treat the people close to them differently and will become more irritable and angry. Another cause for these internalizations can be the Socio Economic status of the child's family and the environment they are surrounded with.