Кіріспе

1981 жылы жазылған балалар кітабы, Роалд Дальдің туындысы

«Джорджтың керемет медицинасы» (АҚШ-та «Джорджтың тамаша медицинасы» деп белгілі) – Роалд Даль жазып, Квентин Блейк сурет салған балалар романы. 1981 жылы «Джонатан Кейп» баспасында алғаш жарық көрген бұл кітапта Джордж Кранки есімді сегіз жасар бала өз әжесінің қатал мінезінсіздігінен құтылу үшін керемет эликсир жасап, оның әдеттегі дәрісін алмастырады. Даль медициналық сарапшы болуді өзінің «даңқты армандарының» бірі деп атаған: ол дәрігерлерді, әсіресе жаңа емдеу тәсілдерін ойлап тапқандарды жоғары бағалаған. Ол кітапты «әлемдегі барлық дәрігерлерге» арнады. 2003 жылы BBC-нің «The Big Read» дауыс беру нәтижесінде 134-орынды иеленді.

Сюжет

Сегіз жасар Джордж Кранкидің ата-анасы дүкенге баруға кеткенде, оның қарт анасы оны басқарып, зорлап отырады. Ол оны қорқытып, жәндіктер жеуді ұнататынын айтады, ал ол оның сиқыршы емес пе деп ойлайды. Ол оны үнемі қорлағандықтан, жаза ретінде оның ескі дәрісін алмастыру үшін сиқырлы дәрі жасауды шешеді. Ол отбасылық шаруашылықтан әртүрлі ингредиенттерді жинайды, соның ішінде ванна бөлмесінен дезодорант пен шампунь, кір жуу бөлмесінен еденге арналған полироль, ас үйден қарақұмық соусы мен джин, малға арналған дәрілер, гараждан машина майы және антифриз, ал түпнұсқа дәрінің түсін еліктеу үшін қоңыр бояу. Асханада ингредиенттерді қайнатқаннан кейін Джордж оны әжесіне дәрі ретінде береді, ол үйдің биіктігіне дейін өсіп, шатырды бұзып шығады. Ол қызды өзіне осының ісін жасауға мәжбүрлегенін мойынға алмайды, сондықтан Джордж оған дәріні әкесінің тауығының біріне беріп, оның бастапқы көлемінен он есе үлкейгенін көрсетеді. Үйге келгенде, мырза және ханым Кранки алып тауық пен әжесін көріп, көздеріне сенбейді. Мырза Кранки алып жануарларды өсіру мүмкіндігіне қатты қуанады. Ол Джорджқа шаруашылықтың қалған жануарларына дәрі беруді бұйырады, олар да алыптарға айналады. Бірақ әжесі үйде қалып, ешкімге көңіл бөлмейтініне шағымдана бастайды, сондықтан мырза Кранки оны шығарып алу үшін кран жалдайды. Оның тым биік болуынан ол келесі бірнеше түн қорада ұйықтайды. Ертесі күні таңертең мырза Кранки Джорджтың дәрісіне әлі де қуанып, олармен бірге бүкіл әлемдегі фермерлерге сату үшін көптеген дәрі жасауды жариялайды, бұл олардың отбасын байытады. Джордж оны қайта жасауға тырысады, бірақ барлық ингредиенттерді есінде сақтай алмайды. Екінші рет жасаған дәрі тауықтың аяқтарын тым ұзын етеді, ал үшіншісі басқа тауықтың мойнын абдырап ұзартады. Төртіншісі біріншісінің кері әсерін тигізеді және жануарларды кішірейтеді. Джорджтың әжесі, енді тіпті ашуланып, қорада ұйықтауға мәжбүр болғандықтан, ашуланып келіп, тағы да ешкімге көңіл бөлмейтініне қатты шағымдана бастайды. Ол Джорджтың қолындағы дәрілік тостағанды көріп, оны шай деп қате түсінеді. Оның және ханым Кранкидің қорқынышына, ал мырза Кранкидің қуанышына орай, ол тостақанды толығымен ішіп, мүлдем жоғалып кетеді. Басында ханым Кранки анасының кенеттен және өте таңғажайып жоғалуына қатты шок болды, шатасып, күйзеліске ұшырады, бірақ көп ұзамай ол бәрібір ол қиындыққа айналып бара жатқанын қабылдады. Соңғы бетте Джордж өзінің іс-әрекеттерінің салдары туралы ойлана бастайды, олар оған сиқырлы әлемнің шегіне кіруге мүмкіндік бергендей сезінеді.

Кезеңнен кезеңге бейімдеу

Актер және жазушы Дэвид Вуд кітапты сахнаға қою үшін өңдеді; оны Кингстон қаласындағы Роуз Театры мен Керв Лестер театрлары қойды және 2017 және 2018 жылдары Ұлыбритания бойынша гастрольдік сапар жүргізді.