Кіріспе

Жаңа Зеландияның бұрынғы саясаткері

Раймонд Тау Хенарэ (29 қыркүйек 1960 жылы туған) – Жаңа Зеландияның бұрынғы маори парламентарийі. Парламентте үш түрлі саяси партияны – «Жаңа Зеландия бірінші», «Маури Пасифик» және «Ұлттық партияны» өкілдік етіп, 1993 жылдан 1999 жылға дейін және 2005 жылдан 2014 жылға дейін Парламент депутаты (MP) қызметін атқарды.

Ерте өмір

Хенарэ 1960 жылы 29 қыркүйекте Жаңа Зеландияның Отара қаласында 37 жастағы теміржолшының ұлы болып дүниеге келген. Ортаңғы аты "Тау" деп танылатын Хенарэнің тектік тамыры – Нгапухи және ол өзін "Солтүстіктің барлығы" деп сипаттайды. Хенаре, Жаңа Зеландия маори саясаткері Туку Морганның әйелінің қарындасына үйленгендіктен, Морганның қайнағасы болды. 1978 жылы мектепті бітіргеннен кейін Хенаре түрлі жұмыстар істеді, оның ішінде жүн тазалаушы және жүн сарлаушы болып жұмыс істеді, қой жүнін сұрыптаумен айналысты, белсенді және кәсіподақ жетекшісі Сид Джексон басқаратын Солтүстік кеңсе қызметкерлерінің кәсіподағында ұйымдастырушы, қоғамдық жұмыскер, Уайтакер қалалық кеңесінің кеңесшісі және Ішкі істер министрлігінің кеңесшісі қызметтерін атқарды. 1993 жылдың шілде айында Уинстон Петерс (өзі де маори) «Жаңа Зеландия бірінші» партиясын құрғаннан кейін, Хенаре 1993 жылдың 6 қарашасында өткен сайлауда саяси қызметке көшті.

Парламент мүшесі

Хенаре алғаш рет 1993 жылғы сайлауда Солтүстік Маори сайлау округінен «Жаңа Зеландия бірінші» партиясының үміткері ретінде Парламентке сайланды, бұл лейбористердің Маори сайлау округтеріндегі дәстүрлі үстемдігін ескергенде, күтпеген нәтиже болды. Еңбек партиясының бұрынғы депутаты Брюс Грегориді жеңіп, Хенаре «Жаңа Зеландия бірінші» партиясының екінші депутаты атанды және Питерспен бірге Парламентте жұмыс істеді. Осылайша, Хенаре «Жаңа Зеландия бірінші» партиясының орынбасары болды. Оның сайлануы «Жаңа Зеландия бірінші» партиясының Петерстің ғана жалғасы деген пікірді жоюға көмектесті. 1994 жылдың желтоқсанында Солтүстік Маори округінің депутаты Хенаре, маори тайпасының бас басшысы сэр Хепи Те Хеухэуді, сол кездегі премьер-министр Джим Болгермен маори талаптарын реттеу жөніндегі үкіметтік ұсыныстарды талқылау үшін кездесуден бас тартуында қолдады, себебі үкіметтің маори талаптарына қатысты әрекеттері мәселенің маңыздылығын түсінбегендігін көрсетіп, кездесу тек жақсы қарым-қатынас шарасы болар еді. Екі айдан кейін, 1995 жылдың ақпанында Хенаре Біріккен Ұлттар Ұйымының қаржылық келіссөздер процесін қадағалауын қолдады, осы арқылы «Вайтинги шарты бойынша барлық шағымдарды реттеу үшін» 1 миллиард долларлық сома «қаржылық конвертке» салынды. Хенаре БҰҰ-ның қадағалауы өткен келісімдерді бұзу жағдайында әділдікті қамтамасыз етеді және үкіметтің қатаң тәсілі болашақта наразылық тудырмайды деп санайды. 2005 жылы Хенаре Те Ататұ сайлау округіне қатысты, қайтадан екінші орынды иеленіп, тізім бойынша депутат болды. Ұлттық партия үкімет құрды, бірақ Хенаре министрлік лауазымға тағайындалмады, оның орнына ол маори істері жөніндегі комитеттің төрағасы болды. 2009 жылы Хенаре, Оклендтің басқару мәселелері бойынша корольдік комиссиясынан кейінгі заңнамалық өзгерістерді қарастыратын комитеттің орынбасары болып тағайындалды. 2009 жылдың тамызында Хенаре әріптестеріне электрондық хат жіберіп, Окленд басқару заңнамасының бір бөлігіне қарсы дауыс беру құқығын талап етті, әсіресе АТП партиясы ұсынған жаңа Окленд кеңесіне бөлек маори орындарын жоққа шығарған бөлігіне қарсы лоббиледі. Электрондық хатқа жауап ретінде Хенаре Маори партиясының басшысы Пита Шарплз туралы бірнеше сынды пікірлер айтты. Нәтижесінде, бөлек маори орындары құрылмады. 2010 жылдың ақпанында Хенаренің Еңбек қатынастары (жұмыскерлердің ереуілге қатысуы үшін құпия дауыс беруі) туралы заң жобасы депутаттардың таңдауынан алынды. Заң жобасы 2012 жылдың мамырында қабылданды. Қоғамдық лауазымынан басқа, Хенаре Newstalk ZB радиостанциясында сөйлеуші, балаларға арналған білім беру жөніндегі кеңесші, Кура Каупапа және Ратерфорд колледждерінің қамқорлар кеңесінің мүшесі және Ту Тангата білім беру ұйымының төрағасы болып жұмыс істеді. 2012 жылдың соңында Хенаре Локвуд Смиттен кейін спикер болуға ниеттенді, бірақ Маори партиясының қолдауын жоғалтқаннан кейін үмітін қысқартты. Маори партиясы оның үмітінің сәтсіздігіне жауапты емес екенін, олар тек оның спикер болып тағайындалуы мүмкін екенін зерделеді және Хенаренің қолдауға ие емес екеніне сенді. 2014 жылдың сәуірінде Хенаре 2014 жылғы жалпы сайлауда тізімде төмен орынға ие болуы мүмкін екенін ескеріп, саясаттан кету ниетін білдірді.

Парламент отырысынан кейін

2014 жылдың желтоқсанында Хендерсон аудандық сотында Хенер қылмыстық іс жүргізу туралы заңға сәйкес, жасыру туралы сот шешімін қасақана бұзды деген айыппен сотқа тартылды. Бұл айып 2014 жылы Куинстаундағы ұятты қылмыс ісі бойынша күдіктінің атын әлеуметтік желіде жариялағандығымен байланысты болды, оның үстіне күдіктінің жеке басын жасыру туралы сот шешімі болған еді. 2015 жылы Хенер Жаңа Зеландия Тұрғын үй Корпорациясының кеңесіне мүше болып тағайындалды. 2016 жылы ол Окленд Кеңесінің Тәуелсіз Маори Заңдық Кеңесіне (IMSB) тағайындалды; 2019 жылы ол осы кеңестің төрағасының орынбасары атанды.