Кіріспе

Тамаққа пайдаланылатын, қарақұмыл туысына жататын көкөніс түрі – жаңғақ гүлді бадырақ.

Жаңғақ гүлді бадырақ (Cynara cardunculus var. scolymus /'sɪnərə 'kɑːrdʌŋkjʊləs '/skɒlɪməs/), АҚШ-та француз бадырағы және жасыл бадырақ деп те аталады, тамақ ретінде өсірілетін қарақұмылдың бір түрі. Өсімдіктің жеуге жарамды бөлігі гүлдері гүлденбей тұрған кездегі гүл бүршіктерінен тұрады. Жаңғақ гүлді бадырақтың гүл шоғы – көптеген гүл бүршіктерінен (гүл шоғы) және жеуге болатын негізде жиналған көптеген жапырақшалардан құралған құрылым. Бүйрек гүлдері гүлдегеннен кейін, оның құрылымы қатаңдап, жеуге жарамсыз болып өзгереді. Осы түрдің тағы бір нұсқасы – қайың, ол Жерорта теңізі аймағына тән көп жылдық өсімдік. Жабайы және өсірілген сорттары бар.

Сипаттама

Бұл көкөніс биік өседі, қасқыр тәрізді иілген, терең тілімделген, күміс жағыралы жасыл жапырақтары бар, ұзындығы шамамен ... дейін жетеді. Гүлдері жеуге жарамды бүршіктен шамамен ... диаметрлі үлкен гүлшоғырдан дамиды, олардың көптеген үшбұрышты қабықшалары бар; жеке гүлдері күлгін түсті. Бүртіктердің жеуге жарамды бөліктері негізінен гүл қабығының ет тәрізді төменгі бөліктерінен және "жүрек" деп аталатын тамырдан тұрады; бүртіктің ортасындағы жас гүлдердің жиынтығы "шоқ" немесе "сақал" деп аталады (ескі, ірі гүлдерде олар жеуге жарамсыз).

Өсімдіктер шай

Артишоктан дәрілік шәй де жасауға болады. Бұл тұнбаны көбінесе вьетнамдықтар ішеді. Румынияда "Ceai de Anghinare" деп аталатын артишок негізіндегі дәрілік шәй дайындалады. Мексикада гүл бөлігін суға салып, дәрілік шәй ретінде ішеді. Оның сәл ащы, ағаш сияқты дәмі бар.

Аперитив

Артишок – итальяндық аперитив Cynar-дың негізгі ботаникалық құрамы, оның алкоголь құрамы көлем бойынша 16,5%, оны Campari Group өндіреді. Оны мұз қосып аперитив ретінде немесе әсіресе Швейцарияда танымал апельсин шырынымен араластырылған коктейль түрінде беруге болады. Сонымен қатар, ол "Cin Cyn" жасау үшін қолданылады, бұл Negroni коктейлінің аздап ащылығы төмен нұсқасы, онда Campari орнына Cynar қолданылады.

Геном

Глобус артишогының геномы секвенцияланды. Геномдық жиналым 1,084 Мб геномның 725 Мб-ын қамтиды және бұл секвенция шамамен 27 000 генді кодтайды. Геном құрылымын түсіну – глобус артишогының ерекшеліктерін түсінудегі маңызды қадам, ол туысқан түрлерден экономикалық тұрғыдан маңызды гендерді анықтауға көмектесуі мүмкін.