Кіріспе

Британдық Антарктидалық аймақтағы мұз көтерілісі, Антарктида

Беркнер аралы (Беркнер мұз көтерілісі немесе Хабли аралы деп те аталады) – Антарктидадағы мұз көтерілісі, онда теңіз деңгейінен төменгі жатқан тау жынысының әсерінен айналасындағы мұздық дөңгелек пішіндес құрылымға айналған. Егер мұздық алынып тасталса, арал су астында қалар еді. Беркнер аралы толығымен мұзбен жабылған және шамамен ұзындығы және ені бар, ал ауданы құрайды. Оны Фильхнер-Ронне мұздық шелі қоршап тұрады. Беркнердің ең солтүстік нүктесі ашық теңізден шамамен қашықтықта орналасқан. Бұл аймақ Аргентина мен Ұлыбританияның Антарктикаға қатысты аумақтық талаптарының өзара жапсарлас бөлігінде жатыр. Аралдың биіктігі (басқа деректерге сәйкес) және Ронн мұздық шельфі мен Фильхнер мұздық шельфін бөліп тұрады. Ол екі дөңгелек пішіндес құрылыммен сипатталады: солтүстікте Рейнвартхёхе және оңтүстікте Тиссенхёхе. Шығыс жағында үш шығанақ орналасқан, солтүстіктен оңтүстікке қарай: Маккарти шығанағы, Робертс шығанағы және Шпилхаус шығанағы. Оның оңтүстік ұшы Мулвани мүйісі деп аталады. Гулд шығанағы солтүстік жағалауда орналасқан. Беркнер аралы Льюитполд жағалауынан батысқа қарай, Коутс Лэндте, Шығыс Антарктиданың ең жақын құрлық бөлігінен шамамен қашықтықта жатыр. Хемен мұз көтерілісі Беркнер аралының солтүстік-батыс бұрышынан қашықтықта орналасқан.

Тарих

Беркнер аралын 1957-1958 жылдар аралығында Элсуорт станциясынан АҚШ-тың Халықаралық геофизикалық жыл тобының мүшелері ашқан. Оны Антарктика атаулары жөніндегі АҚШ консультативтік комитеті американдық физик Ллойд Беркнердің құрметіне атады, ол 1928-1930 жылдар аралығындағы Бёрд Антарктика экспедициясының инженері болған. 1990 жылдан бері Беркнер аралы көптеген қашықтықтан жүргізілетін полярлық экспедициялардың бастапқы нүктесіне айналды. Бен Сондерс аралдан Оңтүстік полюске және кері сапарды қолдаусыз жасауды жоспарлады, сондай-ақ Генри Ворслидің 2015-2016 жылдары Антарктиканы кесіп өту әрекеті осы аралдан басталды. 1994-1995 жылғы далалық маусымда Британдық Антарктикалық зерттеу (BAS), Альфред Вегенер институты және Мюнстер университетінің Физикалық мұзтану зерттеу орталығы аралдың Солтүстік (Рейнвартхохе) және Оңтүстік (Тиссенхохе) күмбездерінде мұз өзегін бұрғылау жобасы бойынша ынтымақтасты. 2002-2005 жылдар аралығында BAS және Гренобльдегі Laboratoire de Glaciologie et Géophysique de l'Environnement командасы Тиссенхохедегі төсекке дейін өзекті бұрғылады, ал 2005 және 2010 жылдары жүргізілген радарлық жұмыстар Реймонд эффектісінің бар екенін растады.

Құстардың маңызды аймағы

Ронн мұздық шельфісінің Бёркнер аралының солтүстік-батыс жағалауына жалғасқан бөлігінің солтүстігіндегі жылдам мұздағы 500 гектарлық аумақ, Гулд шығанағының солтүстік-батысынан орналасқан, BirdLife International ұйымы тарапынан маңызды құстар мекендейтін аймақ ретінде белгіленді, себебі ол император пингвиндерінің колониясын қамтамасыз етеді. 2009 жылғы спутниктік суреттерге сүйенсек, колонияның саны шамамен 8000 жеке құстан тұрады деп есептелді.