Кіріспе

Континуумдық механикада, эластикалық шайқалу мінез-құлқы – жүктеме кезінде пластикалық деформацияның пайда болуымен, ал қалдық кернеулер немесе кернеудің қатаюы салдарынан тұрақты күйдің толыққанды эластикалық болуымен сипатталады. Пластикалық шайқалу мінез-құлқында тұрақты күй жабық эластикалық-пластикалық цикл болып табылады, онда пластикалық деформацияның жалпы жинақталуы болмайды. Ратчеттеу мінез-құлқы – тұрақты күйі ашық эластикалық-пластикалық цикл болып табылады, материал әр циклда жалпы деформацияны жинақтайды. Шакедоун тұжырымдамасы циклдық қайталанатын жүктеме кезінде қатты металл материалдарға немесе циклдық жүктеме кезінде дәнекті материалдарға қолданылуы мүмкін (мұндай жағдай жол төсеміне көлік жүктемесі түскен кезде кездесуі мүмкін).

Қаптаманы тексеру

Тек статикалық жүктеме талаптарына сай келетін бастапқы жүктеме үшін қажет емес. Орташа мәні бар циклдік жылу жүктемесі және бастапқы жүктеме үшін қажет.

Дәнді материалдарды ығыстыру

Егер ұсақ бөлшекті қайта-қайта жүктеу оның беріктік шегінен артық кернеу тудырса, үш түрлі жағдай байқалуы мүмкін. 1-ші жағдайда материалдағы қалдық деформация шексіздей өседі. Бұл "қырылдану" (ratcheting) деп аталатын күй, циклдік жүктемеге қарапайым Моор-Кулон критерийын қолдану арқылы болжауға жақын. 2-ші жағдай сияқты жауаптарда материалдағы қалдық деформация белгілі бір деңгейге дейін өседі, бірақ кейбір сәтте өсу тоқтатылады және одан әрі циклдік жүктеме кернеу-деформацияның жабық гистерезис циклдарын тудырады. Соңында, 3-ші жағдайда, жеткілікті жүктеу циклдары қолданылғанда қалдық деформацияның өсуі іс жүзінде тоқтатылады. 2-ші және 3-ші жағдайлар тиісінше пластикалық және серпімдік қайта құрылымдану (shakedown) жағдайлары болып табылады.