Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1814 жылғы Лорд Байронның ұзақ поэмасы
1814 long tale in verse written by Lord Byron
"Корсарь" (1814) – Лорд Байронның 1814 жылғы поэзиядағы ұзақ өлеңі (қ. 1814 жылғы поэзия) және Джон Мюррей баспасынан Лондонда жарық көрген. Ол өте танымал болды, сатылымға шыққан күнінің өзінде он мың данасы сатылып кетті, сондай-ақ келесі ғасыр бойы үлкен әсер етіп, опералар, музыка және балет тудыруға ықпал етті.
The Corsair (1814) is a long tale in verse written by Lord Byron (see 1814 in poetry) and published by John Murray in London. It was extremely popular, selling ten thousand copies on its first day of sale, and was influential throughout the following century, inspiring operas, music and ballet.
Қорытынды
Сюжет Конрад – қарақшы, яғни қаракет немесе жеке қарақшының тағдырына арналған. Бірінші кантода Конрадтың Паша Сейдке шабуыл жасап, оның мүлкін тартып алу жоспары баяндалады. Алайда Конрадтың әйелі Медора оны жоспарынан бас тартуға және осы миссияға аттанбауға көндіруге бекінеді. Ол Эгей теңізіндегі аралынан шығып, Пашаға қарсы шабуыл жасау үшін басқа аралға бет түзеді. Екінші канто шабуылды суреттейді. Жасырынған Конрад пен оның қарақшылары Паша Сейдке қарсы шабуылдайды, бұл жоспар бойынша өтеді. Бірақ Конрад Пашаның гаремінен әйелдердің дауысын естіп, оларды босатуға тырысады. Бұл бастапқы жоспардан ауытқу Пашаның күштеріне қарсы шабуылға мүмкіндік береді. Олар шабуылшылардың көпшілігін өлтіріп, Конрадты тұтқындайды. Пашаның құлы Гулнар жасырын түрде Конрадтың камерасына келеді және оған өзін және басқа әйелдерді құтқаруға тырысқаны үшін алғыс айтып, оны құтқаруға күш салатынын мәлімдейді. Үшінші және соңғы кантода Гулнар Конрадты босату үшін Сейдті алдап, қашу жоспарын іске қосады. Бұл сәтсіз аяқталған соң, Паша оны және Конрадты өлтірумен қорқытады. Гулнар Конрадты Сейдті өлтіруге көндіруге тырысады және оның камерасына пышақ жеткізілуін ұйымдастырады, бірақ Конрад әділ айқассыз оны суыққандықпен өлтіруден бас тартады. Сондықтан Гулнар Пашаны өзі өлтіреді. Олар Конрадпен бірге аралға қашып жетеді. Конрад әйелі Медораның Сейдтің қарсы шабуылында қаза тапқанына сене отырып, қайғыдан өлгенін біледі. Соңғы сахнада Конрад Гулнарсыз аралдан жалғыз кетеді: «Ол кейінгі ұрпаққа корсар есімін қалдырды, / бір ізгілік пен мың қылмыспен байланысты».
The plot focuses on Conrad, a corsair, a kind of pirate or privateer. The first canto recounts Conrad's plan to attack the Pacha Seyd and seize his possessions. Conrad's wife, Medora, however, is determined to convince him to abandon his plan and not to embark on the mission. He sails from his island in the Aegean Sea to attack the pacha on another island. The second canto describes the attack. Disguised, Conrad and his brigands begin their assault against Pacha Seyd, which goes according to plan. But then Conrad hears the cries of the women in the pacha's harem, so he tries to free them. This change from the original plan enables the pacha's forces to mount a successful counterattack. They kill most of the attackers and imprison Conrad. Gulnare, the pacha's slave, secretly goes to Conrad's cell, where she tells him that, in gratitude for his attempt to save her and the other women, she will try to save him. In the third and final canto, Gulnare initiates the escape plan by trying to trick Seyd into freeing Conrad. When this fails, the pacha threatens to kill both her and Conrad. Gulnare tries to convince Conrad to kill Seyd and arranges for a knife to be taken to his cell, but Conrad refuses to kill him in cold blood without a fair fight. Gulnare therefore kills the pacha herself. She and Conrad escape, successfully reaching his island. Conrad learns that his wife, Medora, believing Conrad had died in Seyd's counterattack, has died of grief. In the final scene, Conrad departs from the island alone, without Gulnare: "He left a Corsair's name to other times,/ Linked with one virtue and a thousand crimes."
Ықпал
"Корсар" түрлі жанрлардағы көптеген басқа шығармаларға бейімделді немесе оларға шабыт берді, бірақ Байрон олардың көпшілігін көруге жете алмады. Музыкада поэма Франсис Ромердің музыкасы мен Марк Лемонның либреттосы бар "Пашаның қалыңдығы" (1836) операсының, Джузеппе Вердидің "Корсаро" (1848) операсының және Адольф Адамның "Корсаре" (1856) балетінің негізі болды. Поэма Гектор Берлиоздың "Le Corsaire" (1845) овертурасына әсер етті, ал 1908 жылы Эдвард Элгар "Корсар" поэмасының жолдарымен "Жанымның тереңдігінде" ("Deep in My Soul") әнін жазды. Француз суретшісі Эжен Делакруа "Корсардан эпизод" (1831) суретінде Гулнардың түрмедегі Конрадты аралап келгенін бейнеледі. 1815 жылы Генри Фузели Конрадтың Гулнарды құтқаруын суреттеді. Генри Синглтон мен Ричард Корбоулд та осы шығармаға негізделген суреттер жасады. 1840 жылы американдық редактор және жазушы Н. П. Уиллис өзінің жаңа журналын Байронның поэмасының құрметіне "Корсар" деп атады.
The Corsair was adapted for or inspired numerous other works in a variety of genres, although Byron did not live long enough to know about most of them. In music, the poem was the basis for the grand opera The Pacha's Bridal (1836), with music by Francis Romer and a libretto by Mark Lemon; the opera Il corsaro (1848) by Giuseppe Verdi; and the ballet Le Corsaire (1856) by Adolphe Adam. The poem inspired the overture Le Corsaire (1845) by Hector Berlioz, and in 1908 Edward Elgar composed the song "Deep in My Soul" in 1908 with lines from The Corsair. French painter Eugène Delacroix depicted a scene from the work in a watercolor, Episode from The Corsair (1831), which shows Gulnare visiting the imprisoned Conrad in his cell. In 1815, Henry Fuseli sketched Conrad Rescues Gulnare. Henry Singleton and Richard Corbould also produced paintings based on the work. In 1840, American editor and author N. P. Willis named his new periodical The Corsair after Byron's poem.