Тампион – зеңбішек аузын жабатын ағаш немесе металл тығын. Әскери қарулардың ішін қорғап, тозғаннан сақтайды. Теңіз тампиондары өнер туындыларына айналған.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Тампион (Royal Navy-де) – мылтық, гаубица немесе минометтің ұңғысын жабатын ағаш тығын немесе металл, мата, резеңке, пластиктен жасалған қап. Тампиондар құрлықтағы және теңіздегі артиллерияда қолданылады. Теңіз тампиондары өнер туындыларына айналған.
A tampion or tompion (in the Royal Navy) is a wooden plug, or a metal, canvas, rubber, or plastic cover, for the muzzle of a gun, howitzer, or mortar. Tampions can be found on both land based artillery and naval guns. Naval tampions have been developed into works of art.
Тарих
Кемелердің қарулары кемелердің ішіне тартылған кезде қорғалған болса да, көптеген кіші кемелердің қарулары ашық қалды, сондықтан олардың ішкі бетін қорғау үшін тығындар қажет болды. Кемелерде тотықтануға қарсы күресу үшін, қарудың ішкі бөлігі соқпақпен және жанасу тесігіне тығынмен жабылатын. Оқпанның ішінде зәйтүн майының бір мөлшері және дөңгелек оқ қалдырылды; қару көлденең орналасқанда, кеме толқындарды ұстаған сайын оқ оқпанның ішінде жоғары-төмен домалап, кеме қозғалысы арқылы қаруды майлап тұратын. Кейіннен айналмалы қару мұнараларының пайда болуымен, барлық қарулар үнемі сумен жанасатын болды. Сондықтан қолданылмайтын кезде, теңіз қаруларын ағаштан, ал кейін резеңкеден жасалған тұмсықтармен қорғады. Олар қаруды сақтау кезінде де қолданылды, мысалы, ылғал коррозияға әкелуі мүмкін кеме ішінде, және майда жабылатын. Әдетте, резеңке және пластик соқпақтарды төтенше жағдай туғанда атып тастауға болады. Пластмассадан жасалған соқпақтар әдетте бірінші оқ атылған кезде оқпан ішіндегі қысымның артуынан өздігінен шығарылады. Уақыт өте келе, соқпақтарға бөлімнің таңбасы басылып немесе ойылып, олар коллекционерлердің таңдаулы заттарына айналды. Бүгінде тіпті ауыр қару-жарақ тасымайтын әскери кемелердің, мысалы, су асты кемелерінің де соқпақ пішіндес белгілері бар.
Although the cannon of ships of the line were protected as they were retracted inside the ships, many smaller vessels had exposed gundecks which required a plug to protect inside of the barrels. To combat rust when ships were not in action the barrels were sealed, both with a tampion and plugs in the touch hole. A quantity of olive oil and a round shot were left inside in the barrel; With the gun laid horizontally the shot would roll up and down the barrel as the ship caught each wave, effectively lubricating the gun simply through the motion of the ship. Later, the invention of revolving gun turrets meant that all guns were constantly exposed to water. Hence, when not in use, naval guns were protected by wooden, and, later, rubber, muzzle plugs. They were also used to protect the barrel whenever the guns were placed in storage, for example in the hold where moisture could cause corrosion, and sealed in with putty. Typically, rubber and plastic tampions can be shot through in case of an emergency. Plastic tampions are normally designed to be expelled by the build up of pressure in the barrel as the first shell is fired. Over time, tampions were embossed or engraved with the arms of the unit, and they became collector's items. Nowadays, even warships that typically would not carry heavy guns, such as submarines, have their own badges in the shape of a tampion.