Кіріспе

Гамелан музыкасының стилі

Гамелан гадхон – явандық гамеланның «жұмсақ» аспаптарынан құралған ансамбль. Оған ребаб, гендер, гендер панерус, дауыс, слентем, сулинг, ситер, гонг, кемпуль, кенонг және кендханг кіруі мүмкін.

Құралдар мен олардың функциялары

Ребаб – екі ішекті скрипка, ансамбльдің әуендік жетекшісі болып табылады. Ребаб ойнаушы шығарманың бөлімдері арасындағы өзгерістерді және жаңа шығарманы хабарлайды. Гендер – металл түтікшелерге ілінген он төрт пернелі, түтікшелі резонансты металлофон. Гендер "сенгкок" деп аталатын импровизациялық үлгілерді орындайды, олар бір "селех" нотасын келесісімен байланыстырады. Әр үлгіні көптеген тәсілмен ойнауға болады, ал музыкант әрқайсысын оның уақытында, шығарманың стиліне, "патет"ке, "ирама"ға және басқа да музыкалық факторларға сәйкес қалай ойнауды таңдайды. Слентем – үлкен, төселген сомыршықпен ойналатын, төмен дыбысты түтікшелі резонансты металлофон, ал екінші қол жаңа перне дыбыстағанда, қоңырауды басу үшін қолданылады. "Балунган" деп аталатын әуендік құрылым слентемде орындалады. Кендханг – екі басты барабан, қолдармен ойналады, ол музыканың темпін бақылайды және "ирама"дағы өзгерістерді хабарлайды. Музыка стиліне қарай әртүрлі барабандар қолданылады; кейбіреулері көңілді, ал басқалары тыныш. Кендханг ойнаушысы әдетте "кетипунг" пен "кендханг агэн"мен бастап, аяқтайды, содан кейін орта өлшемді "циблон" барабанында күрделі үлгілерге ауысады. Гонгтар – "кемпул" (кішкентай аспалы гонгтар) және "кенонг" (үлкен көлденең гонгтар) – ойналатын шығарманың түріне байланысты құрылымдық белгілер ретінде әрекет етеді және форманы белгілейді. "Гонг агэн" (үлкен гонг) әр үлкен әуендік фразаның соңында белгіленеді; бұлар "гонган" деп аталады, ал шығармада олардың бірі немесе бірнешеуі болуы мүмкін. Басқа да бірнеше аспаптар да қосылуы мүмкін: гамбанг (ксилофон), сулинг (соңынан үрленетін бамбук флейтасы) және ситер (тартылатын ішекті аспап). Кейбір бөлімдерде "геронг" (ерлер әншілері үшін) немесе "синдхен" (әйел әншілері үшін) деп аталатын вокалдық бөлімдер қосылуы мүмкін, сондай-ақ форманың немесе әуеннің белгілі бір бөліктерін баса көрсету үшін вокалды шақырулар да болуы мүмкін.