Индонезиялық гамелан музыкасындағы пентатоникалық Slendro шкаласы туралы біліңіз. Жәбі әулетінен немесе Санг Хянг Хендра құдайынан бастау алады. Гамелан, музыка, Индонезия.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Индонезия музыкасының пентатоникалық шкаласы, Гамелан музыкасында қолданылады.
Indonesian musical pentatonic scale used in Gamelan
Слендро (Slendro) – пентатоникалық шкаласы бар гамелан аспаптарында қолданылатын негізгі күйлеу жүйелерінің бірі. Жаван мифологиясына сәйкес, Слендро гамеланның күйлеу жүйесі, пелог жүйесінен бұрын пайда болған.
Slendro (, ) is one of the essential tuning systems used in gamelan instruments that have pentatonic scale. Based on Javanese mythology, the Slendro Gamelan tuning system is older than the pélog tuning system.
Этимология
Слендро – гамелан музыкасындағы бір түрлі әуенді білдіретін яван тіліндегі термин. Ол Боробудур салынған VIII және IX ғасырларда билік еткен Сайлендра әулетінің атынан немесе Санг Хянг Хендра құдайынан шыққан болуы мүмкін.
Slendro is a Javanese term for one of the scales in gamelan. It is derived either from "Sailendra", the name of the ruling family in the eighth and ninth centuries when Borobudur was built, or from the god Sang Hyang Hendra.
Тарих
Слендро шкаласының шығу тегі белгісіз. Дегенмен, слендро атауы Орталық Явадағы Матарам патшалығының ежелгі Саилендра әулетінен және Шривиджаядан алынған. Слендро шкаласын Махаяна буддистері Үндістанның Гандарасынан Наланда және Шривиджая арқылы Шривиджаяға жеткізіп, одан Ява мен Балиге тараған деп саналады. Бұл шкала үнді және қытай музыкасында, сондай-ақ Азияның басқа да аймақтарында қолданылатын шкалаларға ұқсас, және олардың бәрінің ортақ түбірі болуы мүмкін. Слендро шкаласы көршілес Кулитанг музыкалық ансамблінде де кездеседі. Мұны анықтау өте қиын, тіпті мүмкін емес деуге болады. Тіпті Индонезия ішінде де шкалалардың қалыптасуын анықтау қиын. Мысалы, Яваның шығыс бөлігіндегі Баньювангиде қолданылатын шкалалар, Балидегі Жембранада қолданылатын шкалаларға өте ұқсас. Қай аймақ екіншісіне ықпал еткенін немесе олардың екеуі де бірге дамыған-дырма екенін анықтаудың жолы жоқ.
The origin of the slendro scale is unknown. However the name slendro is derived from Sailendra, the ancient dynasty of Mataram Kingdom in Central Java, and also Srivijaya. The slendro scale is thought to be brought to Srivijaya by Mahayana Buddhists from Gandhara of India, via Nalanda and Srivijaya from there to Java and Bali. It is similar to scales used in Indian and Chinese music as well as other areas of Asia and they all may have a common origin. A salendro scale is also found in the neighboring musical ensemble of Kulintang. This is very difficult if not impossible to determine. Even within Indonesia, it is difficult to determine the evolution of scales. For example, scales used in Banyuwangi, at the eastern tip of Java, are very similar to scales used in Jembrana, a short distance away on Bali. There is probably no way to document which region influenced the other, or if they both evolved together.
Тюнинг
Индонезияның әр аймағында слендро шкаласы кеңінен өзгеруі мүмкін. Бұл айырмашылықтың мөлшері де аймақтан аймаққа өзгереді. Мысалы, Орталық Явадағы слендро Балидегіден гөрі гамеланнан гамеланға қарағанда әлдеқайда аз өзгеріске ұшырайды, ал Балиде бір ауылдың өзіндегі ансамбльдердің күйі өте әртүрлі болуы мүмкін. Жава нұсқасының бес тоны октава ішінде шамамен тең аралықта орналасқан. Пелогтағыдай, интервалдар бір гамеланнан екіншісіне өзгерсе де, бір гамелан ішіндегі әртүрлі аспаптар үшін ноталар арасындағы интервалдар өте ұқсас болады. Бали гамеланында аспаптар жұптарда ойнатылады, олардың күйі сәл өзгешелеу етіп реттеледі, бұл барлық тіркелімдердегі ноталар жұбы үшін біркелкі жылдамдықта болатын кедергі толқындарын тудырады. Бұл гамеланның "құбылмалы" және "жымыр-жымыр" дыбысына үлес қосады деп есептеледі. Гамеланды қамтитын діни рәсімдерде бұл кедергі толқындары тыңдаушыға құдайдың қатысуын сезінуге немесе медитациялық күйге жетуге көмектесуі тиіс. Белгілі бір тон қажет етпейтін аспаптар (мысалы, сулинг пен ребаб) және дауыс үшін кейде басқа тонды түрлендірулер енгізіледі. Сунда музыка зерттеушісі және мұғалімі Раден Мачжар Анга Коесоэмадината слендрода қолданылатын 17 вокалдық тонды анықтады. Бұл микротондық түзетулер үнділік шрутиге ұқсас.
From one region of Indonesia to another the slendro scale often varies widely. The amount of variation also varies from region to region. For example, slendro in Central Java varies much less from gamelan to gamelan than it does in Bali, where ensembles from the same village may be tuned very differently. The five pitches of the Javanese version are roughly equally spaced within the octave. As in pelog, although the intervals vary from one gamelan to the next, the intervals between notes in a scale are very close to identical for different instruments within the same gamelan. It is common in Balinese gamelan that instruments are played in pairs which are tuned slightly apart so as to produce interference beating which are ideally at a consistent speed for all pairs of notes in all registers. It is thought that this contributes to the very "busy" and "shimmering" sound of gamelan ensembles. In the religious ceremonies that contain gamelan, these interference beats are meant to give the listener a feeling of a god's presence or a stepping stone to a meditative state. For the instruments that do not need fixed pitches (such as suling and rebab) and the voice, other pitches are sometimes inserted into the scale. The Sundanese musicologist/teacher Raden Machjar Angga Koesoemadinata identified 17 vocal pitches used in slendro. These microtonal adjustments bear some similarity to Indian śruti.
Коннотациялар
Гамлеан музыкасында тәжірибелі орындаушылар үшін пелог және слендро шкалаларының әрқайсысы, шкала қолданылатын рәсімдер мен жағдайларға байланысты ерекше сезім тудырады. Мысалы, Балиде слендро шкаласының көңілді емес, қайғылы дыбысы бар деп есептеледі, себебі ол кремация рәсімдерінде қолданылатын gamelan angklung, дәстүрлі ансамбльдің аясында таралған. Бұл коннотация қолданылатын патеттен (шамамен, ладтан) да тәуелді. Жава гамеланінде нем, санга және манюра – үш түрлі слендро патеті қолданылады. Бұл патеттер тарихи тұрғыдан тек слендро патеті ғана қолданылған ваянг қойылымында белгілі бір ретпен кездеседі. Осы себепті, олардың кешкі уақыттағы орналасуы да маңызды.
For experienced participants in gamelan music, the pelog and slendro scales each have a particular feeling, related to the rituals and circumstances in which the scale is used. For example, in Bali, slendro is felt to have a sad sound because it is used as the tuning of gamelan angklung, the traditional ensemble for cremation ceremonies. The connotation also depends on the pathet (roughly, the mode) used. There are three slendro pathet used in Javanese gamelan, nem, sanga, and manyura. That is the order in which they appear in a wayang performance, which historically used only slendro pathet. Consequently, they have the implications of where they appear in the evening.