Индонезия музыкасы мен музыкалық дәстүрлері

Кіріспе

Индонезияның музыкасы мен музыкалық дәстүрлері

Индонезия көптеген тайпалар мен этникалық топтарға мекен болғандықтан, оның музыкасы да өте алуан түрлі, жүздеген формалар мен стильдерді қамтиды. Әр аймақтың өзіндік мәдениеті мен өнері бар, нәтижесінде, дәстүрлі музыка аймақтан аймаққа ерекшеленеді. Мысалы, әр дәстүрлі музыка көбінесе өзіне тән билермен және театр өнерімен бірге болады. Қазіргі заманғы музыка саласына Америка, Ұлыбритания, Жапония, Корея және Үндістан сияқты әртүрлі шетелдік мәдениеттердің ықпалы зор болды. Ява, Суматра, Бали, Флорес (Кіші Сунда аралдары) және басқа да аралдардың музыкасы жақсы зерттелген және жазылған, ал индонезиялық және халықаралық ғалымдардың одан әрі зерттеулері жалғасуда. Индонезиядағы музыка тарихи жазбалардан бұрын пайда болған, түрлі индонезиялық тайпалар өздерінің рәсімдерінде ән-жырлар мен музыкалық аспаптарды жиі қолданған. Қазіргі индонезиялық музыка Малайзия, Сингапур және Бруней сияқты көрші елдерде де танымал. Жалпы, Индонезияның дәстүрлі музыкасы мен әндері үнді, ява, араб, қытай және малай классикалық музыкасының күшті ықпалымен күшті ырғақ пен үйлесімділікке ие. Бұл ықпал Дангдуттың халықтық дәстүрлі музыка жанрында айқын көрінеді.

Музыкалық аспаптар

Қазіргі таңда біз білетін Индонезияның музыкалық ерекшелігі қола дәуірі мәдениетінің б.з.д. 2-3 ғасырында Индонезия архипелагына қоныс аударуымен қалыптасты. Индонезия тайпаларының дәстүрлі музыкасында көбінесе соққы аспаптары, әсіресе гонгтар мен гендангтар (дауылдар) қолданылады. Олардың кейбіреулері Роте аралының сасандо ішекті аспабы, сундалықтардың анклунгы және Ява мен Балидің күрделі әрі өте дамыған гамелан оркестрі сияқты күрделі және ерекше музыкалық аспаптарды жасады. Индонезия гонг-цзымның отаны. Гонг-цзым – бұл кішкентай, жоғары дыбысты, дөңгелек түйінделген гонгтар жиынтығы. Гонгтар әдетте дыбыс биіктігі бойынша реттеледі, түйіні төменгі ағаш каркасқа ілінген арқанға қаратылып орналастырылады. Каркастар тіктөртбұрышты немесе дөңгелек болуы мүмкін (соңғылары кейде "гонг шеңберлері" деп аталады) және бір немесе екі қатар гонгтан тұруы мүмкін. Оларды бірден төрт музыкантқа дейін орындайды, әрқайсысы екі жұмсақ таяқпен оларды соғады. Олар гамелан, кулинтанг және талемпонг сияқты көптеген индонезиялық музыкалық ансамбльдерде маңызды аспап болып табылады.

Гамелан

Индонезия музыкасының ең танымал түрі – гамелан, бамбук флейталарымен бірге металлофон, барабан, гонг және шпильді скрипкалардан тұратын үйлесімді соққылы аспаптар ансамблі. Осындай ансамбльдер Индонезия, Сингапур және Малайзияда кең таралған, бірақ гамеланның өзі Ява, Бали және Ломбок аралдарынан шыққан. Орталық Явада гамелан өте күрделі және ұқыпты құрастырылған. Оркестр ортасында металлофонда негізгі мелодия орындалады, ал алдыңғы жағында мелодияны кеңейту мен әшекейлеу, ал артқы жағында гонгтар музыканы бірте-бірте толықтырады. Екі түрлі құбылыс жүйесі бар. Әр гамелан өзіне тән түрде құбыланады, ал шкаладағы ноталар арасындағы интервалдар әртүрлі ансамбльдерде өзгеше болады. Металлофондар төрт октаваны қамтиды, оларға слентем, демунг, сарон панерус және балуган сияқты түрлері кіреді. Гамеланның руы үлкен гонгта, немесе гонг агэнгте сақталады деп есептеледі. Басқа гонгтар шкаланың әрбір нотасына сай құбыланады, олардың ішінде кетук, кенонг және кемпуль бар. Оркестрдің алдыңғы бөлімі әртүрлі, оған ребаб, сулинг, ситер, бонгон және гамбанг кіреді. Ерлер хорлары (геронг) және әйелдердің (песинден) жеке вокалы жиі кездеседі. Голланд отарлаушылары келгеннен кейін музыканы жазу үшін кепатихан деп аталатын сандық жүйе жасалды. Сол кездегі музыка мен би аймақтағы басты сарайларға сүйенген бірнеше стильге бөлінді: Суракарта, Йогьякарта, Пакуаламан және Манкунегаран. Шығыс Явадағы гамелан аралдың орталық және батыс бөліктеріне қарағанда аз танымал. Бұл аймақтың ең ерекшелігі – өте үлкен гамяк барабаны. Батыс Ява, бұрынғы Сундада, гамеланның бірнеше түрі бар. Гамелан Дегунг, гамелан салендро және тэмбанг сунда – негізгі үш түрі. Шығыс Явадағы Осинг жавалық азшылықтары тойларда және басқа да мерекелерде ойнайтын әлеуметтік музыкасымен белгілі, сондай-ақ Бали гамеланына ұқсас, жас әуесқой жігіттер ойнайтын аңклунгпен де танымал. Индонезияда гамелан көбінесе биге, ваянг қуыршақ қойылымдарына немесе рәсімдер мен салтанаттарға сүйемелдейді. Әдетте, гамелан ойнаушылары би қимылдарымен және поэзиямен жақсы таныс болады, ал бишілер ансамбльде ойнай алады. Ваяңдағы даланг (қуыршақ ойнатушы) гамеланды жақсы білуі керек, өйткені ол музыкаға бағыт береді. Гамеланды "клененган" стилінде немесе радио хабарларын тарату үшін орындауға болады, ал концерттік қойылымдар 20-шы ғасырдың ортасында құрылған ұлттық өнер консерваторияларында жиі өткізіледі. Гамеланның рәсімдердегі рөлі соншалықты маңызды, явалықтардың "Гонг ілінбегенше, рәсім ресми болып саналмайды" деген мақалы бар. Кейбір қойылымдар патшалыққа байланысты, мысалы, Йогьякарта сұлтанының сапары. Кейбір гамеландар нақты рәсімдермен байланысты, мысалы, Маулид ан Наби (Мұхаммед пайғамбардың туған күні) мерекесінде қолданылатын Гамелан Секатен. Балиде барлық діни рәсімдерде гамелан орындалады. Гамелан Индонезиядағы католик шіркеуінің рәсімдерінде де қолданылады. Кейбір шығармалар қойылымдар мен рәсімдерді бастау және аяқтау үшін арналған. "Удан Мас" сияқты "аяқтау" шығармасы басталғанда, көрермендер оқиғаның аяқталғанын біліп, тарап бастайды. Кейбір шығармалар сиқырлы күшке ие және оларды зұлым рухтардан қорғау үшін қолдануға болады деп есептеледі. Гонгтар аспаптың бет жағына қарай екі арқан/жіптің бойымен орналасқан, ал бамбук/ағаш таяқтар/құбырлар тік бұрышпен орналасқан, осылайша "пасанган" деп аталатын толық кулитанг жиынтығы құрылады. Құлитанг музыкасының негізгі мақсаты – кәсіби, халықтық деңгейде әлеуметтік ойын-сауық ретінде қызмет ету. Бұл музыканың ерекшелігі – оның қоғамдық музыка болып саналуында, барлығына қатысуға рұқсат етіледі. Ойыншылар ғана емес, көрермендер де қатысуға шақырылады. Бұл қойылымдар маңызды, өйткені олар қоғамдастық пен көршілес аймақтардағы адамдарды біріктіреді, әйтпесе бір-бірімен қарым-қатынас жасамайтын қауымдастықтарды біріктіруге көмектеседі. Әдетте, орындаушылар кулитанг музыкасын ойнағанда, олардың қатысуы ерікті болады. Музыканттар өнер көрсетуді тек қоғамның құрметі мен беделін алу мүмкіндігі ретінде қарастырады. Кулитанг музыкасы гамелан музыкасынан көптеген жағынан ерекшеленеді, ең алдымен соңғысы мелодияларды скелеттік тондар шеңберінде және әр аспап үшін белгіленген уақыт аралығында құрастырады. Кулитанг музыкасының құрылымы икемді, уақыт аралығы жоқ, бұл импровизация сияқты нәрселерге көбірек мүмкіндік береді.

The most popular and famous form of Indonesian music is probably gamelan, an ensemble of tuned percussion instruments that include metallophones, drums, gongs and spike fiddles along with bamboo flutes. Similar ensembles are prevalent throughout Indonesia, Singapore and Malaysia, however gamelan is originated from Java, Bali, and Lombok. In the Central Java, gamelan is intricate and meticulously laid out. The central melody is played on a metallophone in the centre of the orchestra, while the front elaboration and ornamentation on the melody, and, at the back, the gongs slowly punctuate the music. There are two tuning systems. Each gamelan is tuned to itself, and the intervals between notes on the scale vary between ensembles. The metallophones cover four octaves, and include types like the slenthem, demung, saron panerus and balungan. The soul of the gamelan is believed to reside in the large gong, or gong ageng. Other gongs are tuned to each note of the scale and include ketuk, kenong and kempul. The front section of the orchestra is diverse, and includes rebab, suling, siter, bonang and gambang. Male choruses (gerong) and female (pesindhen) solo vocalists are common. With the arrival of the Dutch colonisers, a number system called kepatihan was developed to record the music. Music and dance at the time were divided into several styles based on the main courts in the area—Surakarta, Yogyakarta, Pakualaman and Mangkunegaran. Gamelan from eastern Java is less well known than central or western parts of the island. Perhaps most distinctive of the area is the extremely large gamyak drum. In West Java, formerly Sunda, has several types of gamelan. Gamelan Degung, gamelan salendro and tembang sunda are three primary types. The Osing Javanese minority in eastern Java are known for social music for weddings and other celebrations called gandrung, as well as angklung, played by young amateur boys, which is very similar to Balinese gamelan. In Indonesia, gamelan often accompanies dance, wayang puppet performances, or rituals and ceremonies. Typically players in the gamelan will be familiar with dance moves and poetry, while dancers are able to play in the ensemble. In wayang, the dalang (puppeteer) must have a thorough knowledge of gamelan, as he gives the cues for the music. Gamelan can be performed by itself – in "klenengan" style, or for radio broadcasts – and concerts presentation are common in national arts conservatories founded in the middle of the 20th century. Gamelan's role in rituals is so important that there is a Javanese saying, "It is not official until the gong is hung". Some performances are associated with royalty, such as visits by the sultan of Yogyakarta. Certain gamelans are associated with specific rituals, such as the Gamelan Sekaten, which is used in celebration of Mawlid an Nabi (Muhammad's birthday). In Bali, almost all religious rituals include gamelan performance. Gamelan is also used in the ceremonies of the Catholic church in Indonesia. Certain pieces are designated for starting and ending performances or ceremonies. When an "ending" piece (such as "Udan Mas") is begun, the audience will know that the event is nearly finished and will begin to leave. Certain pieces are also believed to possess magic powers, and can be used to ward off evil spirits. The gongs are laid in the instrument face side up atop two cords/strings running parallel to the entire length of the frame, with bamboo/wooden sticks/bars resting perpendicular across the frame, creating an entire kulintang set called a "pasangan". The main purpose for kulintang music in the community is to function as social entertainment at a professional, folk level. This music is unique in that it is considered a public music in the sense everyone is allowed to participate. Not only do the players play, but audience members are also expected to participate. These performances are important in that they bring people in the community and adjacent regions together, helping unify communities that otherwise may not have interacted with one another. Traditionally, when performers play kulintang music, their participation is voluntary. Musicians see performances as an opportunity to receive recognition, prestige and respect from the community and nothing more. kulintang music differs in many aspects from gamelan music, primarily in the way the latter constructs melodies within a framework of skeletal tones and prescribed time interval of entry for each instruments. The framework of kulintang music is more flexible and time intervals are nonexistent, allowing for such things as improvisations to be more prevalent.

Аңқлунг

Анклунг – Сунда халқының Батыс Жаваға тән бамбуктан жасалған музыкалық аспап. Ол бамбуктан жасалған түтікшелерден тұрады, олар бамбуктан жасалған каркасқа бекітіледі. Түтікшелер осылай кесіледі, олар дірілдеген кезде ерекше резонансты дыбыс береді. Әр анклунг тек бір нота береді. Бұл бамбуктан жасалған музыкалық аспапты шайқау арқылы ойнайды. Анклунгтың дыбысы бамбук түтікшелерінің соқтығысуынан пайда болады. Оның әрбір мөлшері 2, 3, немесе 4 нотадан тұратын композицияда ерекше дыбысталады. Анклунг Индонезияда индуизм кезеңінен бұрын пайда болған. Сунда патшалығы тұсында (12-16 ғасырлар) Анклунг түрлі шаралар мен тойларда, әсіресе ауыл шаруашылығымен байланысты дәстүрлі іс-шараларда жиі қолданылған. Сол кезде Анклунгты "Дэви Шриге" – Күріш Құдайы немесе Өнімділік Құдайына құлшылық ету үшін ойнаған, олар егінге береке берсін және өмір гүлденсін деп тілек тілеген. Сонымен қатар, Сунда патшалығы кезінде Анклунг соғыс рухын ояту үшін де қолданылған. Музыкалық аспап ретінде көбінесе қара бамбук (ауи улунг) және атер бамбук (ауи темен) қолданылады, олар құрғағанда ақшыл сары түске ие болады. Әр нота (бочка) бамбук түтігінен шығады, оның әр сегменті кішкентайдан үлкенге дейін пышақ (вилахан) пішіндес кесіледі. Бамбук мөлшеріне қарай дыбыс биіктігі өзгереді. ЮНЕСКО 2010 жылдың 18 қарашасында Анклунгты адамзаттың ауызша және материалдық емес мұрасының шедеврі деп жариялады.

Сүлдеу

Сулинг – индонезия тіліндегі "серлинг" сөзінің сунда тіліндегі мағынасы, ол "флейта" дегенді білдіреді. Индонезия флейталары бамбуктан жасалған, әрқашан ұшынан үрленеді және мөлшері әртүрлі болады. Сулингтің ішіндегі дыбыс резонансының толқын ұзындығы саусақтардың орналасуына байланысты өзгереді. Сулингтің басына ең жақын саңылаудың арақашықтығына қарай, әртүрлі ноталар туындайды. Ауа ағынының жылдамдығы да дыбыстың жиілігін өзгерте алады. Екі есе жиіліктегі нотаны көбінесе сулингтің бас тесігіне екі есе жылдамдықпен ауа үрлеу арқылы шығаруға болады. Жалпы, сулинг қысқа болған сайын, дыбысы жоғары болады. Бұл қарапайым сулинг дәстүрлі түрде қуанышты оқудың дыбысы ретінде қабылданатын әуендер мен мелодияларды тудырады. Индонезияда сулингті дәстүрлі аспап ретінде қолданатын көптеген аймақтар бар, және оған әртүрлі жергілікті аттар берілген. Жава, Сунда және Балиде бұл аспапты көбінесе сулинг деп атайды, Минангта – салуанг, Торажада – Лембанг флейтасы, Халмахерада – бангсил, ал Батыс Нуса-Тенгерада – силу деп атайды. Сулинг – Индонезияның бамбуктан жасалған саз сыбызғысы, ол гамелан, гамбус және дангдут сияқты әртүрлі дәстүрлі музыкалық ансамбльдерде қолданылады. Бұл флейта тамианг деп аталатын ұзын, жұқа қабырғалы бамбук түтігінен жасалады, ал ауыздығы жұқа ратан лентасымен оралған.

Какапи сульінгі

Какапи сулинг – Батыс Яваның кейбір аймақтарында кең таралған, жоғары импровизациялық сипатқа ие аспаптық музыка түрі. Ол тембанг сундамен байланысты. Кекапидің ырғақты үні баяу темпте орындалады, оның ішектері сулинг мелодиясымен немесе әншінің әуенімен үйлескенде жұмсақ музыкаға айналады. Какапи – қытайлық гучжэңнен (guzheng) шыққан сунда музыкалық аспабы, жапондық кото, моңғолдық ятга, корейлік каягым, вьетнамдық дан tranh және қазақ жетіген сияқты аспаптармен туыс, ал сулинг – бамбук сырнай.

Кенданг

Кенданг немесе Генданг – Индонезия архипелагының халықтары қолданатын екі бетті барабан. Яван, сундан немесе бали халқы арасында кендангтың бір жағы екіншісінен үлкен болады, үлкенірек, төмен дыбысты жағы әдетте оң жаққа қойылады және көлденең тіреуге орнатылып, еденде отырып екі жағынан қолмен соғылады. Бали сияқты топтарда екі жағы да бірдей мөлшерде болады, ал оны қолдармен және/немесе таяқтармен бір немесе екі жағынан ойнайды. Макассар халқы үшін Ганранг барабандары әлдеқайда маңызды, олар Явадағы гонгтармен салыстыратын барлық музыкалық аспаптардың ең қасиеттісі саналады. Кендангтың ең танымал түрлерінің бірі – Генданг белек. Генданг белек – Индонезияның Ломбок аралынан шыққан дәстүрлі музыка. Генданг белек атауы сасак тілінен алынған, ол «үлкен барабан (үлкен генданг)» дегенді білдіреді, себебі бұл өнер бағдарламасы екі үлкен барабанға (генданг) негізделген, дәстүрлі аспаптармен ойнап, билеп, шерумен жүретін музыканттар тобын көрсетеді. Барабанның қабырғасы ешкі терісінен жасалған ағаштан құралған. Ағаш қатты, бірақ жеңіл болатын түрлері таңдалады. Генданг белек өнер бағдарламасында барабаншылар гендангты алып жүріп орындайды және драмалық, қарсыластық дуэтпен билейді. Барабаншылар үлкен барабандарымен үйлесімді әуен ойнайды. Аспапты ойнау қабілетінен бөлек, музыканттар аспаптарымен билеу және шеру жүргізу үшін сергектік пен төзімділікке ие болуы керек.

Сасандо

Сасандо – Шығыс Нуса-Тенгера провинциясының Роте аралындағы дәстүрлі қыллы аспап. Сасандоның құрамдас бөліктері – бамбуктан жасалған цилиндр, оның іргесінде бірнеше тіректер орналасқан, оларға қылдар тартылады. Бұл конструкция құрғатылған лонтар немесе пальмира жапырақтарынан (Borassus flabellifer) жасалған желдейгіш тәрізді қаппен оралады, ол аспаптың резонаторының қызметін атқарады.

Тапанули огонг

Солтүстік Суматраның Тапанули аймағынан музыкалық орындалыс. Тапанули огонг – лютня, труба және флейтамен орындалатын би музыкасының бір түрі.

Сапе-дайак

Сапек (sampek, sampeʼ, sapek) – Шығыс Калимантан, Батыс Калимантан және Солтүстік Калимантан өзендерінің жағасындағы ұзақ үйлерде тұратын Кения және Каян қауымының дәстүрлі қобыз аспабы. Сапек ағаштың бір түбінен қашалып жасалады, ал көптеген заманауи аспаптардың ұзындығы бір метрден асып түседі. Техникалық тұрғыдан алғанда, сапек салыстырмалы түрде қарапайым аспап, онда мелодияны бір ішек, ал ырғақты қосымша дыбыстарды басқа ішектер шығарады. Бірақ іс жүзінде музыка өте күрделі, көптеген әшекейлермен және тақырыптық вариациялармен толы.

Жанрлары

Индонезия музыкасының жанрларының алуан түрлілігі – оның халқының музыкалық шығармашылығының және архипелагқа келген шетелдік музыкалық әсерлермен мәдени байланыстардың нәтижесі. Өзіндік, ерекше туынды музыка формаларымен қатар, бірнеше жанрдың бастауын шетелдік ықпалға байланысты табуға болады: мысалы, gambus және qasidah – Таяу Шығыс ислам музыкасынан, keroncong – португалдық ықпалдан, ал dangdut – хинди музыкасының айқын әсерінен пайда болған.

Халықтық музыка

Индонезияның аймақтық халықтық поп музыкасы Индонезия мәдениетінің және этникалық әртүрлілігін көрсетеді, көбінесе жергілікті тілдерді және батыс пен аймақтық стильдегі музыка мен аспаптардың үйлесімін қолданады. Индонезия халық музыкасы өте бай және алуан түрлі, қазіргі таңда поп, рок, хаус, хип-хоп сияқты жанрларды, сондай-ақ ерекше индонезиялық формаларды қамтиды. Олардың көпшілігі Pop Daerah (аймақтық поп) деген атаумен біріктіріледі. Оған Поп сунда, Поп Минанг, Поп Батак, Поп Малай, Поп Амбон, Поп Минахаса және тағы да басқалары жатады. Әр аймақтың дәстүрлі Lagu Daerah (аймақтық әндері) мұрасын сақтап қана қоймай, музыканттар өздерінің туған тілінде жаңа шығармалар жасайды.

Тембанг Сунда

Тембанг сунда, сондай-ақ "seni mamaos cianjuran" немесе жай ғана cianjuran деп аталады, Чианжурдың отарлық дәуірінде пайда болған ән өнерінің бір түрі. Бұл бастапқыда аристократиялық өнер ретінде белгілі болды; цианжуран композиторларының бірі – Р. А. А. Кусумахинрат (Далем Панчанити), Чианжур билеушісі (1834–1862). Цянжуран аспаптарына какапи индун, какапи ринчик, сулинг немесе бамбук флейтасы және салендро шығармалары үшін ребаб жатады. Ән мәтіні көбінесе еркін өлең түрінде орындалады, бірақ одан кейінгі, панамбих деп аталатын нұсқасы – ұйқасты. Көбінесе барабанмен сүйемелделеді.

Жаяпонг

Жаипонг – Батыс Явадағы сунда халқының өте күрделі ырғақты би музыкасы. Ритм көрінетіндей кездейсоқ түрде өзгеруге бейім, бұл көптеген тыңдаушылар үшін билеуді қиындатады. Оның аспаптары толығымен сундалық, шеттен әкелінген аспаптар жоқ. Оны Гугум Гумбира сияқты әртістер Сукарно 1960 жылдары рок-н-ролл және басқа батыс жанрларын тыйым салғаннан кейін ойлап тапқан.

Гамбус

Гамбус сөзбе-сөз ауд дегенді білдіреді, ол лютняның немесе 12 тартылған, груша пішіндес гитараның бір түрі. Бұл Таяу Шығыстан шыққан исламдық ән және аспаптық музыка. Осы дәстүрлер 16 ғасырдан бастап Индонезияның көптеген аймақтарында тарала бастады.

Қазіргі заманғы қасида

Қасидах – ежелгі араб тілінде діни өлеңдерді, ән салу мен соқпалы аспаптармен орындауды білдіретін сөз. Қасидахтың қазіргі түрі бұл дәстүрді поп музыка аудиториясына бейімдейді. Бұл термин оркестрдің бір түрін және оның ойнайтын музыкасын атау үшін қолданылады, оның Йеменнен келген мұсылман қоныс аударғандар әкелгеніне сеніледі. Қазіргі заманғы қасидах исламдық поп-музыкадан туындаған, жергілікті диалекттер мен Индонезияның қазіргі мәселелерін қамтитын өлеңдермен толықтырылған. Индонезиядағы арабтар арасында кең таралғанымен, басқа елдерде осылай танымал болған жоқ. Индонезиядағы ең көне қасидах музыкалық тобы – «Насида Риа». «Debu» тобы Индонезиядағы исламдық және Таяу Шығыс музыкасының қазіргі үлгісін көрсетеді, олар өздерінің ойларын жеткізу үшін суфизмдік көзқараспен музыканы пайдаланады.

Кронконг

Кронконг (басқаша жазу: Keroncong) еуропалық аспаптарды әкелген португалдардың келуімен қалыптасты. 1900 жылдардың басында ол төмен деңгейлі қалалық музыка саналды. Бұл 1930 жылдары Индонезия киноиндустриясы кронконгты қолдана бастағанда өзгерді. Ал 1940 жылдардың ортасынан соңына қарай тәуелсіздік күресімен байланыстырылды. Кронконг стиліндегі ең танымал ән – 1940 жылы Соло музыканты Гесанг Мартохартоно жазған "Бенгаван Соло". Екінші дүниежүзілік соғыста Жапон әскері аралды басып алған кезде жазылған бұл ән (Яваның ең ұзын және маңызды өзені – Бенгаван Соло туралы) явандықтар арасында кең танымал болды, кейін жергілікті радиоарналар арқылы бүкіл елге тарады. Ән жапон сарбаздарының да сүйіктісіне айналды, соғыс аяқталғаннан кейін Жапонияға оралғанда жапон әртістерінің қайта жазбалары бестселлер болды. Ол жылдар бойы Азияда және одан тыс жерлерде (мысалы, Аннеке Гронло) көптеген танымал әртістер тарапынан қайта жарық көрді. Кейбір елдерде ол индонезиялық музыканың символы саналады. Гесанг өзі бұл стильдің ең танымал өкілі болып саналады, қазір ол біршама консервативтік және "ескірген" түр ретінде қарастырылса да, әсіресе егде жастағы ұрпақ арасында әлі де танымал. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін және Индонезия Ұлттық революциясы (1945–1949 жж.) кезінде және одан кейін кронконг патриотизммен байланысты болды, себебі көптеген индонезиялық ақындар мен патриоттық әндердің авторлары өз шығармаларында кронконг пен джаз фьюжн жанрын пайдаланды. Исмаил Марзукидің "Райуан Пулау Келапа", "Индонезия Пусака", "Сепасанг Мата Бола", "Керонконг Серената" және "Джувита Малам" сияқты туындыларында патриоттық тақырып пен соғыс кезеңіндегі романтикалық сезімдер айқын көрінеді. Бұл патриоттық әндер гимн түрінде немесе оркестрмен орындалуы мүмкін, бірақ көбінесе "кронконг перджуанган" (күрес кронконгы) деп аталатын кронконг стилінде орындалған. 1980 жылдары Валджина, Сундари Сукоко және Хетти Коес Энанг сынлы кронконг дивалары стильді қайта жаңғыртуға үлкен үлес қосты.

Kroncong (alternative spelling: Keroncong) has been evolving since the arrival of the Portuguese, who brought European instruments. By the early 1900s, it was considered a low class urban music. This changed in the 1930s, when the rising Indonesian film industry began incorporating kroncong. And then even more so in the mid to late 1940s, it became associated with the struggle for independence. Perhaps the most famous song in the kroncong style is "Bengawan Solo", written in 1940 by Gesang Martohartono, a Solonese musician. Written during the Japanese Imperial Army occupation of the island in World War II, the song (about the Bengawan Solo River, Java's longest and most important river) became widely popular among the Javanese, and then later nationally when recordings were broadcast over the local radio stations. The song also became quite popular with the Japanese soldiers, and when they returned to Japan at the end of the war re recordings of it (by Japanese artists) became best sellers. Over the years it has been re released many times by notable artists, mainly within Asia but also beyond (like Anneke Grönloh), and in some places it is seen as typifying Indonesian music. Gesang himself remains the most renowned exponent of the style, which although it is seen now as a somewhat starchy and "dated" form is still popular among large segments of the population, particularly the older generation. After World War II and during Indonesian National Revolution (1945–1949) and afterwards, kroncong was associated with patriotism, since many of Indonesian poets and patriotic songs authors uses kroncong and somewhat jazz fusion as the genre of their works. The patriotic theme and romantic wartime romance was obvious in the works of Ismail Marzuki, such as "Rayuan Pulau Kelapa", "Indonesia Pusaka", "Sepasang Mata Bola", "Keroncong Serenata" and "Juwita Malam". These patriotic songs can be sung in hymn or even in orchestra, but most often was sung in kroncong style known as kroncong perjuangan (struggle kroncong). The kroncong divas; Waldjinah, Sundari Sukoco and Hetty Koes Endang, was instrumental in reviving the style in the 1980s.

Лангам Жава

Суракартада (Соло) туған жеріне тән лангам джава деп аталатын кронконг стилі бар, ол кронконгты жеті ноталық гамелан әуенімен үйлестіреді.

Гамбанг кромгонг

ХХ ғасырдың басында кронконг "Комеди Стамбул" деп аталатын театр түрінде пайдаланылды; осы мақсатқа сәйкес бейімделген музыка gambang kromong деп аталды. Gambang kromong Джакартаның бетави мәдениетінде кеңінен таралған.

Таңжiдор

Танджидор – Джакартаның дәстүрлі бетави музыкалық ансамблі. Қолданылатын аспаптар әскери марш оркестрі және/немесе барабаншылар корпусы/барабан мен керней корпусы сияқты, әдетте туба немесе созафон, труба, кларнет, тамбурин және барабандардан тұрады. "Танджидор" термині португал тіліндегі "tanger" (музыка ойнау) және "tangedor" (ашық ауада музыка ойнау) сөздерінен шыққан, кейін бетави тілінде "танжи" (музыка) деп қабылданды.

Кампуссарлық

Жавандық дәстүрлі музыка мен дангдуттың музыкалық қосылысынан пайда болған стиль, Жаван мәдени аймағында, әсіресе Орталық Жава, Йогьякарта және Шығыс Жавада кең таралған. Бұл стилдегі ең белгілі әртіс – Диди Кемпот. Жава аралдарының батыс бөлігінде сунддық дангдут немесе сунддық кампүрсари туып, дәстүрлі жайпонг музыкасынан дамыды, оның ерекшелігі – есімді барабан ырғағы.

Даңгут

Дангдут – Индонезияның танымал дәстүрлі музыка жанры, ол ішінара үнді, араб және малай музыкасынан туындаған. Ол әуенді және гармониялық музыкадан тұрады, негізгі перкуссиялық ритмді табла құрайды, әсіресе классикалық дангдут нұсқаларында. Бастапқыда Индонезияның би музыкасы болған дангдут бүкіл Оңтүстік-Шығыс Азияға таралып, 1970 жылдардың ортасында басым поп-стильге айналды. Дангдут жастарға тартымды, күшті ырғағымен және сәл нұсқаулық сипаттағы өлеңдерімен танымал, қазіргі поп-музыка сахнасындағы жұлдыздардың бірі. Дегенмен, дангдут – әсіресе әйел әншілер орындағанда – көбінесе үлкен аудиторияға ұнату үшін ерекше би қозғалыстары мен ашық мәтінді өлеңдерді қамтиды. Бұл дамуға консервативті көзқарастағы ескі буынның дангдут өнерпаздары қарсы болды. Дангдут әншілердің өнеріне негізделген, оның жұлдыздары – Ромма Ирама мен Элви Сукаесих (Дангдут патшасы мен патшайымы), Мансюр С., А. Рафик, Камелия Малик және Фахми Шахаб; сондай-ақ, жас ұрпақтан Цичи Парамида, Эви Тамала, Инул Даратиста, Джулия Перес және Деви Персик.

Қазіргі заманғы музыка

Индонезияның қазіргі заманғы музыкасы әртүрлі және жанды. Тарихы бойында индонезиялық музыканттар әлемнің әртүрлі музыка жанрларының шетелдік ықпалына ашық болды. Америкалық джаз Азияда кеңінен таралды, ал фокстрот, танго, румба, блюз және Гавай гитара стильдері индонезиялық музыканттар тарапынан ұсынылды. Нәтижесінде индонезиялық музыка аясында түрлі жанрлар дамыды: индонезиялық поп, рок, джаз және хип-хоп. Индонезия музыкасы индонезиялық шығармашылық поп-мәдениетінде маңызды рөл атқарады, әсіресе индонезиялық киноның саундтректері немесе тақырыптық әндері ретінде. Индонезияның "Badai Pasti Berlalu" (1977) фильмі сол жылы бір аттас сәтті саундтрек хитіне айналды, ал саундтрек 1999 жылы Крисье бас әнші ретінде қайта жазылды және Эрвин Гутава оркестр стилінде орындады. 2007 жылы фильм жаңа саундтрекпен қайта түсірілді, онда жас ұрпақ өкілдері осы әндерді орындады. Тағы бір танымал индонезиялық жасөспірімдер фильмі "Ada Apa Dengan Cinta" (2002) де сәтті саундтректер шығарды, көптеген әндерді Мелли Гоеслау жазып, орындады. Бүгінде индонезиялық музыка индустриясы елінің барлық аймақтарында танымал. Индонезия және малай тілдерінің ортақ мәдениеті мен түсініктілігінің арқасында индонезиялық музыка Малайзия, Сингапур және Бруней сияқты көрші елдерде де аймақтық танымалдылыққа ие болды. Алайда, Малайзияда индонезиялық музыканың үлкен танымалдылығы Малайзияның музыка индустриясын алаңдатты. 2008 жылы Малайзияның музыка индустриясы Малайзия радиосында индонезиялық әндерді шектеуді талап етті.

Оркестр

Батыс классикалық музыкасы Индонезияға 18 ғасырдың басында Голландтық Шығыс Үндістан кезеңінде келді, бірақ оны тек бірнеше бай голланд плантация иелері мен шенеуніктер элиталық әлеуметтік клубтар мен балл залдарында, мысалы Батавиядағы Societeit Harmonie және Бандунгтегі Societeit Concordia сияқты жерлерде ғана тамашалады. Батавияның Schouwburg (қазіргі Джакарта өнер ғимараты) 19 ғасырда концерт залы ретінде салынған. Классикалық музыка бай, білімді және жоғары топқа ғана тән болды, және Голландтық Шығыс Үндістан отарлық кезеңінде халықтың қалған бөлігіне жеткен жоқ. Сол кезде әлеуметтік кедергіні жеңіп шыққан батыс музыкасының түрі – Кронконг, ол «төменгі сынып музыкасы» деп танылды. Голланд отарлау кезеңінде «Bataviasche Philharmonic Orchestra» атты әуесқойлар тобы құрылды. 1912 жылы «Nederlandsch Indische Radio Omroep Maatschappij» радиостанциясы құрылғанда ол NIROM оркестріне айналды. Бүгінде ол Джакарта симфониялық оркестрі деп белгілі, ол елдің музыкалық өмірінде шамамен бір ғасыр бойы қалыптасқан үрдістер мен қажеттіліктерге сәйкес өз форматын өзгертіп келеді. 1950 жылы Джоэл Клебер басқарған «Cosmopolitan Orchestra» және Сутеджо мен Искандар басқарған «Jakarta Studio Orchestra» бірігіп, Хенки Страке басқарған «Djakarta Radio Orchestra» (классикалық репертуар үшін) және Сяйфул Бахри басқарған «Jakarta Studio Orchestra» (индонезиялық шығармаларға маманданған) оркестрлерін құрды. 2010 жылы Джакарта симфониялық оркестрі ұзақ үзілістен кейін қайта құрылды. 1960-1980 жылдары классикалық музыка Индонезияда негізінен ұлттық радиостанциясы Radio Republik Indonesia (RRI) және ұлттық телеарнасы Televisi Republik Indonesia (TVRI) арқылы таратылды. Осы онжылдықтарда классикалық оркестрлер негізінен университеттерде студенттер үшін қосымша іс-шара ретінде дамыды, олар хорға да қатысты. 1990 жылдары кәсіби симфониялық оркестрлер тобы қалыптаса бастады, атап айтқанда, 1991 жылдың маусымында Ади М.С. басқарған «The Twilite Orchestra» құрылды, бастапқыда ол 20 музыканттан тұратын ансамбль болды. Содан бері ансамбль 70 музыканттан тұратын толық симфониялық оркестрге, 63 мүшелі «Twilite Chorus» хорына және Бетховеннен The Beatles-ке дейінгі репертуарға ие болды. Оркестр индонезиялық музыканы, әсіресе индонезиялық композиторлардың ұлттық әндерін және дәстүрлі әндерді сақтауда маңызды рөл атқарды. Викториялық филармониялық оркестрімен және «Twilite Chorus» хорымен бірге Addie MS WR Supratman-ның «Indonesia Raya» Индонезияның ұлттық әнұранын Jos Cleber-дің түпнұсқа оркестрлік аранжировкасында, сондай-ақ «Simfoni Negeriku» альбомында басқа да танымал индонезиялық ұлттық әндерді қайта жазды. Классикалық/қазіргі заманғы музыкадағы ең көрнекті және әлемде танымал индонезиялық композитор – Ананда Сукарлан (1968 жылы туған), ол көптеген оркестрлік, камералық және аспаптық шығармалардың авторы. Оның ең танымал шығармалары – индонезиялық фольклорлық күйлерге негізделген музыкалық мотивтері бар фортепианоға арналған виртуоздық «Rapsodia Nusantara» сериясы. Ол Бостон симфониялық оркестрі, скрипкашы Мидори Гото және т.б. музыканттарға шығармалар жазды, және оның шығармалары бүкіл әлемде жиі орындалады.

Western classical music reached Indonesia in the era of Dutch East Indies as early as the 18th century, but it was enjoyed only by a handful of wealthy Dutch plantation owners and officers in elite social clubs and ballrooms such as Societeit Harmonie in Batavia and Societeit Concordia in Bandung. De Schouwburg van Batavia (today Gedung Kesenian Jakarta) was designed as a concert hall in the 19th century. Classical music has been restricted to the refined, wealthy and educated high class citizen, and never penetrated the rest of the population during the East Indies colonial era. The type of western derived music that transcended the social barrier at that time was Kroncong, known as lower class music. An amateur group called Bataviasche Philharmonic Orchestra was established in Dutch colonial times. It became the NIROM orchestra when the radio broadcasting station Nederlandsch Indische Radio Omroep Maatschappij was born in 1912. Today it is known as Jakarta Symphony Orchestra that has existed in the country's musical world for almost a century through its changing formats to suit prevailing trends and needs. In 1950, a merger of the Cosmopolitan Orchestra under Joel Cleber and the Jakarta Studio Orchestra under Sutedjo and Iskandar appeared as the Djakarta Radio Orchestra under Henkie Strake for classical repertoires, and the Jakarta Studio Orchestra led by Syaiful Bachri specialised in Indonesian pieces. In 2010 Jakarta Symphony Orchestra staged a comeback after a fairly long absence. In the 1960s to 1980s classical music in Indonesia aired mainly by the national radio broadcasting service Radio Republik Indonesia (RRI) and the national TV station Televisi Republik Indonesia (TVRI) through their programs. During these decades, the classical orchestra mainly developed in universities as an extracurricular activity for students which included choir. In the 1990s the group of professional symphony orchestra start to take form, notably The Twilite Orchestra led by Adie MS, was founded in June 1991, initially an ensemble with 20 musicians. The ensemble has developed since then into a full symphonic orchestra with 70 musicians, a 63 member Twilite Chorus, and a repertoire that ranges from Beethoven to The Beatles. The orchestra has played a role in promoting Indonesian music, especially in the preservation of national songs by Indonesian composers and traditional songs. Aided by the Victorian Philharmonic Orchestra with the Twilite Chorus, Addie MS re recorded the Indonesian national anthem, Indonesia Raya, by WR Supratman in its original orchestral arrangement by Jos Cleber, as well as other Indonesian popular national songs in the album Simfoni Negeriku. The Indonesian composer who is considered most prominent and well known worldwide in the classical / contemporary music is Ananda Sukarlan (born 1968), with many orchestral works, chamber and instrumental. His most celebrated works are a series of virtuosic Rapsodia Nusantara for piano solo, with musical motifs based on Indonesian folktunes. He has written works for musicians such as from the Boston Symphony Orchestra, violinist Midori Goto etc., and his works are widely performed worldwide

Бүгінде Джакарта, Бандунг, Йогьякарта, Сурабая, Медан және Батам сияқты ірі қалаларда оркестрлік музыка кең таралған, олардың әрқайсысының өз симфониялық топтары бар. Мысалы, Джакартада «Nusantara Symphony Orchestra», «The Twilite Orchestra» және «Jakarta Chamber Orchestra» оркестрлері бар. Индонезияда халық қолданатын, ойнайтын және жаттап алатын көптеген патриоттық әндер бар, олардың кейбіреулері Голландтық Шығыс Үндістан отарлық кезеңінде, Жапон оккупациясы кезінде және қазіргі Индонезияда қолданылады. Осы әндердің көптегені оркестрлік жазбалар арқылы түрлі альбомдарда жазылған, мысалы, Адди М.С. жетекшілік еткен «Simfoni Negeriku» альбомында.

Аға

Бүгінде индонезиялық поп-музыка "Индонезия поп-музыкасы" деп белгілі. Батыс музыкасының трендтері мен жазбаларының әсері болғанымен, индонезиялық поп-феномен толығымен көшірме емес; ол қазіргі индонезиялық өмір салты мен сезімдерін көрсетеді. Koes Bersaudara кейін Koes Plus болып құрылды, ол 1960-шы және 1970-ші жылдардағы индонезиялық поп және рок-н-ролл музыкасының алғашқы пионерлерінің бірі саналады. Koes Bersaudara музыкасында американдық және британдық музыканың әсері анық байқалады, ал The Beatles осы топтың басты шабыт көзі болғандығы мәлім. Көптеген индонезиялық музыканттар ондаған жылдар бойы өмір сүріп, индонезиялық музыканың аңыздарына айналды, мысалы, поп және баллада орындаушылары Иван Фалс және Крисье; рок жұлдыздары God Bless, Panbers және D'Lloyd; дангдут саңлағы Рома Ирама. 2000 жылдардың басында поп-музыка сахнасындағы ең ықпалды индонезиялық әншілердің бірі – Агнес Моника, кейін Агнес Мо ретінде танылды. 1990-шы жылдардың соңы мен 2000-шы жылдарда Slank, Dewa 19, Peterpan, Gigi, Sheila on 7, Jamrud, Padi, Ungu, Radja, Letto, D'Masiv және Nidji сияқты топтар танымал болды, олар Индонезия, Сингапур және Малайзияда үнемі гастрольдік сапарлар жасады және MTV Asia арнасында көрсетілді. Индонезиялық поп-топтардың кейбіреулері малай тамырларына оралып, 2000-шы жылдардың соңында танымал болған "Band Pop Melayu" (Малай поп-тобы) жанрын жаңғыртты. Малай поп-топтарының қатарында Kangen Band, WALI, Hijau Daun, Armada, Angkasa және ST 12 бар. 1980-ші және 1990-шы жылдардағы индонезиялық поп-музыка жапондық жанрға ұқсас болғандықтан, көбінесе "Индонезия қалалық поп-музыкасы" деп аталады. Жапондық қалалық поп-музыка 2010-шы жылдардың соңында интернет арқылы жастар мен әуесқой музыканттар арасында кең танылды. Индонезиялық поп-музыкаға соңғы шетелдік әсер жапондық поп-музыкадан келді. J Rocks сияқты бірнеше топ жапондық поп-мәдениетін үлгі етіп алды. 7icons және Cherrybelle сияқты қыздар тобы жігіттер тобы арасында кеңінен таралды, сондай-ақ жапондық AKB48 тобының филиалы – JKT48 та бар.

Indonesian pop music today, known simply as "pop Indonesia" sometimes influenced by trends and recordings from West music,. Although influences ranging from American pop, British pop, and also Asian J pop are obvious, the Indonesian pop phenomena is not completely derivative; it expresses the sentiments and styles of contemporary Indonesian life. Koes Bersaudara later formed as Koes Plus is considered one of the pioneers of Indonesian pop and rock and roll music in the 1960s and 1970s. The American and British music influences were obvious in the music of Koes Bersaudara, The Beatles were known to be the main influences of this band. Several Indonesian musician were survived through decades and become Indonesian music legends, such as pop and ballad singers Iwan Fals and Chrisye; rock legend God Bless, Panbers, and D'Lloyd; dangdut maestro Rhoma Irama. One of the most influential Indonesian singers in pop music scene, especially during early 2000, is Agnes Monica, who had later known as Agnez Mo. In late 90s through 2000s, the popular bands include Slank, Dewa 19, Peterpan, Gigi, Sheila on 7, Jamrud, Padi, Ungu, Radja, Letto, D'Masiv and Nidji, all of which tour regularly in Indonesia, Singapore and Malaysia and was featured on MTV Asia. Some of Indonesian pop bands are rekindled with their Malay roots and revived a genre called "Band Pop Melayu" (Pop Malay Band) and popular in the late 2000s. The pop Malay bands include Kangen Band, WALI, Hijau Daun, Armada, Angkasa and ST 12. Indonesian pop music from the 1980s and 1980 are commonly referred to as "Indonesian city pop", due to their perceived similarities to the Japanese genre. The Japanese city pop itself gained popularity among youngsters and amateur musicians in the late 2010s via the Internet. The most recent foreign influences on Indonesian pop music are influenced from Japanese pop. Several bands such as J Rocks emulate Japanese pop culture. Girl groups are also spreading among boy bands, such as 7icons and Cherrybelle, as well as JKT48 which is an offshoot of the Japanese AKB48.

Қатты

Поп музыкасы сияқты, индонезиялық рок-мұрасы да Америкадағы рок музыкасының дамуына күшті әсер етті. Индонезияның ең ықпалды рок-топтарының бірі Panbers және God Bless болды, олар 1970 және 1980 жылдары аса танымал болды. 1980 жылдардың соңынан 1990 жылдардың ортасына дейін Индонезияда "Леди Рокерс" деп белгілі болған бірнеше әйел рок әншісі танымал болды, мысалы, Ники Астриа, Найк Ардилла және Ангун, ол Францияға көшіп, халықаралық мансабын бастамас бұрын Индонезияда поп-рок әншісі ретінде мансабын бастаған. Басқа да атақты рок-топтардың қатарында Slank және Jamrud бар. Металл топтары да кездеседі, мысалы, металкор тобы Killing Me Inside, Death Metal / Grindcore тобы Jasad және Groove Metal / Metalcore тобы Burgerkill. Панк музыкасы да тұрақты түрде андеграундта сәттілікке жетті, Pee Wee Gaskins, Superman Is Dead және Netral сияқты топтар кең танылды. Ska музыкасынан Tipe X есімді топ ерекше көзге түседі.

Жаз синтезі

Кейбір индонезиялық музыканттар мен топтар джаз музыкасын зерттеді. Индонезияның белгілі джаз музыканттары: Джек Лесмана, Бенни Ликумахуа, Бенни Мустафа, Марионо, Буби Чен Малик және D'Essentials. Басқа да көптеген топтар қазіргі заманғы батыстық джаз фьюжн музыкасын өздерінің туған жерлерінің дәстүрлі этникалық музыкасымен үйлестіреді. Мысалы, Батыс Явадан шыққан Krakatau және SambaSunda тобында дәстүрлі сундалық какапи-сулинг және гамелан оркестрі қатар домбыра, клавишатура және гитарамен орындалады. Джакартада жыл сайын Халықаралық Жава джаз фестивалі өткізіледі. Индонезиядағы джаздың соңғы дамуы жыл сайын өткізілетін көптеген джаз фестивальдерімен көрініс береді.

Индие сахнасы

2000 жылдардың соңына қарай Mocca, White Shoes & the Couples Company және Efek Rumah Kaca сияқты бірнеше инди-топтар кең танылды. Олар фильмдерге музыка жазып, содан кейін шетелдерде гастрольдік сапарлар жасады. 2010 жылдардың басында инди музыка минималистік, көңілді көңілсіз дыбыстары мен жасөспірімдерге арналған мәтіндерінің арқасында кеңінен танылып, жастар мәдениетіне енді. Осы жанрдағы коммерциялық сәттілікке Payung Teduh, Fourtwenty, Stars and Rabbit, Danilla, Banda Neira, Barasuara және Fiersa Besari жетекшілік етті.