Кіріспе

Исламдық көзқарас бойынша христиандық Ізгі хабар – Инжил ([[wikt:إنجيل, балама жазулар: Ингиль немесе Инжиль) – Иса (Ғиса) пайғамбардың Ізгі хабарының арабша атауы. Бұл Инжил Құранда Алла Тағаладан түсірілген төрт исламдық қасиетті кітаптың бірі ретінде сипатталады, қалғандары – Зәбур (әдетте Псалмдар деп түсініледі), Таурат (Тора) және Құранның өзі. Инжил сөзі Құранда, хадистерде және ертедегі мұсылман жазбаларында кітапты да, Алланың Ғисаға берген уахиларын да білдіреді.

Этимология

Ислам мәтіндерінде кездесетін және қазір араб емес мұсылмандар мен мұсылман емес арабтар да қолданатын араб сөзі Инжил (إنجيل) сириялық арамей тіліндегі awongaleeyoon (ܐܘܢܓܠܝܘܢ) сөзінен шыққан, ол Пешиттада (Библияның сирия тіліне аудармасында) кездеседі. Бұл сөз, өз кезегінде, түпнұсқа грек тілінде жазылған Жаңа өсиеттегі euangelion (Εὐαγγέλιον) грек сөзінен туындаған, ол «жақсы жаңалық» деген мағынаны білдіреді (грекше "Εὐ αγγέλιον"; көне ағылшын тілінде "gōdspel"; қазіргі ағылшын тілінде "gospel" немесе "evangel" – көне сөз, мысалы, испан тілінде "evangelio"). Injil сөзі Құранда он екі рет айтылады.

Сәйкестендіру

Исламтану ғалымдары, мысалы, Габриэль Саид Рейнольдс, Инжилдің – бүгінгі таңда белгілі және Мұхаммед пайғамбардың өмірінен бұрынғы түпнұсқалары сақталған Киелі кітаптың Ізгі хабарларынан басқа ештеңе емес екенін айтады. Олар Инжилдің, Мұхаммед пайғамбарға қатысты аяттардағы христиандарға арналған Жаңа өсиеттің Евангелиясын білдіретінін көрсетеді. Дегенмен, мұсылман ғалымдары Инжилді Жаңа өсиеттің Евангелиясымен теңестіруге қарсы тұрып, Құранның 5-ші сүресі (Әл-Маида), 46-шы және 47-ші аяттарын Алланың христиандарды Алланың жіберген заңын бұзатын заңдарды қолданудан сақтандыруы ретінде түсіндіреді. Кейбіреулер Инжилді Барнаба Евангелиясы немесе Тома Евангелиясы деп қарастырған. Көбінесе мұсылман ғалымдары Инжилді қазір жоғалып кеткен немесе толығымен бұзылған мәтін деп санайды. Мысалы, Абдулла Юсуф Али былай деп жазды:

Құранның түсіндірмесі

Исламдық тәсіл бойынша Құранды Киелі кітап арқылы түсіндіру (تفسير القرآن بالكتاب) – Құранды Библия арқылы түсіндіруді білдіреді. Бұл тәсіл Таурат пен Інжілді қоса алғанда, Библияның канондық араб тіліндегі нұсқаларын Құранды оқудың түсіндіру тереңдігін арттыру және оны толықтыру үшін пайдаланады. Библия мен Құран мәтіндерін бірге үйлестірген белгілі мұсылман муфассирлері: Аль-Андалустың Әбу әл-Хакам Абд әл-Салам бин әл-Исбили және Ибрахим бин Умар бин Хасан әл-Бикаи. Көптеген мұсылман ғалымдары Библиядағы Ізгі хабардың өзгертілгенін, сөздері мен мағынасы бұрмаланғанын, кейбір аяттары жойылғанын, ал кейбіреулері қосылғанын санайды.