Кіріспе

жоғары өнімділік спорттық купе нұсқалары
4 есікті қатты шатырлы седан нұсқасы
барлық доңғалақты жетегі бар универсал нұсқалары

Toyota Sprinter (жапонша: トヨタ・スプリンター) – Toyota компаниясының Toyota Corolla нұсқасы ретінде шығарылған шағын автомобиль. Тек жапондық ішкі нарықта сатылатын Sprinter, Corolla-дан көбірек спорттық сипатқа ие болуы тиіс еді, сондай-ақ C тірегінде әртүрлі металл панельдерді пайдаланды. Sprinter тек Toyota Auto Store (1980 жылы Toyota Vista Store, 1998 жылы Netz Store деп қайта аталды) арқылы сатылды, ал Corolla Toyota Corolla Store-да сатылды, ол Vista дүкенімен салыстырғанда экономикалық классқа бағытталған көліктерге назар аударды. Sprinter АҚШ-та Toyota және General Motors арасындағы екі бірлескен жобаның базалық көлігі ретінде танымал, ол GM-де S машинасы деп белгіленген. 1984 жылдан 1997 жылға дейін Sprinter-дің түрлері Калифорниядағы Фримонттағы NUMMI зауытында Chevrolet Nova (1984–1988) және Geo Prizm (1988–1997) деп белгілі болды. Corolla-ның әрбір буыны 2000 жылы Corolla E120 сериясының шығуына дейін Sprinter бауырына ие болды. Sprinter тікелей емес, Allex деп аталатын Corolla хэтчбегімен алмастырылды, ол да Netz Store дилерлік желісінде сатылды. Ал коммерциялық вагондар Probox моделімен ауыстырылды. ТОК

Бірінші буын (E10; 1968)

Бірінші буын Sprinter 1968 жылдың сәуірінде, бірінші буын Corolla (E10) ұсынылғаннан кейін он үш ай өткен соң пайда болды. Автомобиль Corolla-ның fastback купе түрі ретінде сатылды және Toyota Auto Store деп аталатын жапондық дилерлік желісі арқылы таратылды. Ал, стандартты Corolla Жапониядағы Toyota Corolla Store деп аталатын басқа дилерлік орталықта сатылды. Бұл атауында "Corolla" сөзін қамтитын жалғыз нұсқа болды. E10 Corolla модельдерінің қалғаны сияқты, купе бастапқыда 1077 см³ көлемді K қозғалтқышымен жабдықталды, ал спорттық SL комплектациясы жоғары сығылымды, екі карбюраторлы K B қозғалтқышымен жабдықталды. Қозғалтқыш 4 жылдамдықты механикалық (бағанда немесе еденде орналасқан) немесе 2 жылдамдықты "Toyoglide" автоматты беріліспен жұптастырылды. Спорттық SL комплектациясы тек еденде орналасқан механикалық беріліспен ғана қол жетімді болды. 1969 жылдың ақпанында жаңа янтарь түсті алдыңғы бағыт көрсеткіштері, стандартты 3 нүктелі қауіпсіздік белбеуі, бас тіреуі және интерьердегі жақсартулармен бірге шағын рестайлинг жүргізілді. 1969 жылдың қыркүйегінде тағы бір жақсарту жасалды – 1166 см³ көлемді 3K қозғалтқышы орнатылды, ал SL комплектациясы жоғары сығылымды, екі карбюраторлы 3K B қозғалтқышымен жаңартылды. Бұл жаңа модель үлкен қозғалтқышпен KE17 кодымен белгіленді. Corolla Sprinter сондай-ақ Corolla модельдерінің құрамында Еуропа мен Солтүстік Америкада сатылды. Бұл Sprinter Cielo негізіндегі Corolla liftback-ке дейін Жапониядан тысқары экспортталған соңғы Sprinter болды.

Төртінші буын (E70; 1979)

1979 жылғы төртінші буын Sprinter, төртінші буын Corolla купесі, 2 есікті қатты шатыры, 4 есікті седаны және 3 есікті лифтбегі негізінде жасалған, ал 2 есікті седан және универсал/фургон нұсқалары тағы да болмады. Бұрынғысынша, айырмашылықтар сыртқы түрінде болды – Corolla грилі, фаралары және артқы шамдары қарапайым етіп жасалса, Sprinter сәл күрделірек, мүсінделген дизайнда болды. 1.4 T қозғалтқышы үлкен 1.5 л 3A-U және 1.6 л жанармаз инжекторлы 2T-GEU қозғалтқыштарымен алмастырылды, бұл қозғалтқыштар GT нұсқалары ретінде барлық кузов түрлері үшін қолжетімді болды (купеден басқа, ол "Trueno" деп аталды). 1979 жылдың тамызында 1.8 л 13T-U бензиндік қозғалтқышы ұсынылды. 1981 жылдың тамызында Sprinter жаңа, үшбұрышты пішіндес алдыңғы бөлікке ие болды. 1.3 л 4K-U қозғалтқышына арналған ескі 2 жылдамдықты автомат беріліс 3 жылдамдықты беріліспен ауыстырылды, сондай-ақ нашар сатылым көрсеткіштеріне байланысты 1.8 л 13T-U қозғалтқышының өндірісі тоқтатылды.

Алтыншы буын (E90; 1987)

Алтыншы буын Sprinter 1987 жылғы мамырда ұсынылған алтыншы буын E90 Corolla модельдерімен бірдей платформада жасалған. E90 сериясы – толық жетекке (4WD) ие болған алғашқы ұрпақ. Sprinter бұрынғыдай 6 терезелі седан, 5 есікті лифтбек (Sprinter Cielo деп аталды, Cielo испан тілінде «аспан» немесе «көктем» деген мағынаны білдіреді және Corolla лифтбегі ретінде экспортталды), сондай-ақ Corolla коммерциялық фургоны ретінде ұсынылды. Бұл фургон Sprinter тарихындағы тұңғыш модель болды, бірақ Corolla да жолаушыларға арналған вагон нұсқасын алды. Sprinter Carib деп аталған төрт дөңгелекті вагон нұсқасы да болды, ол Corolla 4WD вагон ретінде экспортталды. E80 сериясы Солтүстік Америка нарығында Sprinter негізіндегі седан мен Geo Prizm деп аталған, алдыңғы бөлігі сәл өзгеше лифтбек моделіне негіз болды. E90 седан мен "Cielo" лифтбегі 1987 жылғы мамырда үш бензин қозғалтқышымен ұсынылды: карбюраторлы 1.3 л 2E, 1.5 л 5A-F және жоғары қуатты, инжекторлы 1.6 л "қызыл және қара үстіңгі" 4A-GE. Седанның толық жетекке ие (AWD) нұсқасы 1.6 л 4A-F қозғалтқышымен (AE95) қазан айында ұсынылды. Sprinter седан мен лифтбегі 1989 жылғы мамырда жаңартылды. Седан Cielo-дан 1.5 л 5A-FE инжекторлы бензин қозғалтқышын, AWD модельдері үшін Sprinter Carib-тан 4A-FE және коммерциялық фургоннан 1.8 л 1C-III дизельдік қозғалтқышты алды. 1.6 л 4A-GE қозғалтқышы "қызыл үстіңгі" нұсқасымен ауыстырылды. Седанға арналған тағы бір қозғалтқыш нұсқалары 1989 жылғы тамызда ұсынылды: FWD модельдері үшін жаңа 5A-FHE және AWD модельдері үшін 2.0 л 2C-III дизельдік қозғалтқыш (CE95). Жаңа Sprinter Cielo ретінде 5 есікті лифтбек әзірленді, бірақ бұрынғы буынның нашар сатылуына байланысты ол Жапонияда қолжетімді болған жоқ. Кейіннен лифтбек Еуропа мен Австралияға Corolla лифтбегі ретінде экспортталды. Бұл модельдер ескі Sprinter Carib-пен бірге сатылды, себебі Toyota E100 платформасына негізделген, жақсырақ жабдықталған Corolla Touring Wagon вагонын жасады. Көптеген қозғалтқыштар E90 Sprinter-ден алынған, сондай-ақ кейбір модельдер үшін қосымша жаңа DOHC 16 клапанды 1.3 л 4E-FE және 1.5 л 5E-FE қозғалтқыштары қолданылды. Жоғары қуатты GT комплектациясы жаңа 20 клапанды 4A-GE "күміс үстіңгі" қозғалтқышын алды, ол 7400 айналымда қуатты өндірді. 20 клапанды қозғалтқыш осы буын кезінде ұсынылған кезде өте жаңа технология болды, ол VVT, жеке газ дроссельдері (ITB), 10.8:1 сығылу қатынасы және цилиндр басына бес клапанды конструкция сияқты мүмкіндіктермен жабдықталған. Бұл мүмкіндіктер автомобильдердің 0-ден 100 км/сағ жылдамдыққа шамамен 6 секундта жеуіне және 200 км/сағтан астам жылдамдыққа жетуіне мүмкіндік берді. Цилиндр басына бес клапанды қозғалтқыш сол кезде сирек кездесетін еді, бірақ Mitsubishi 1989 жылы Minica Dangan ZZ 4 kei машинасына цилиндр басына бес клапанды қозғалтқышты алғашқылардың бірі болып орнатты. Седан 1991 жылғы қыркүйекте қосымша бүйірлік есік нығайтулары, артқы үш нүктелі қауіпсіздік белбеулері және барлық комплектациялар үшін стандартты болған қауіпсіздік белбеулері ескертулерімен жаңартылды. Сонымен қатар, 1.6 л 4A-FE бензин және 2.0 л 2C-III дизельдік қозғалтқыштармен жабдықталған модельдер үшін толық жетек жүйесі қосылды. Седан 1993 жылғы мамырда алдыңғы тордың, бампердің және артқы шамдардың дизайны жаңартылды және 1995 жылғы мамырда өндірісі тоқтатылғанға дейін одан әрі жақсартылмады. Жүргізушіге арналған қауіпсіздік жастығы барлық комплектациялар үшін стандартты болды, ал 1.6 л 4A-FE қозғалтқышымен жабдықталған төрт дөңгелекті модель коммерциялық фургонға 1996 жылғы мамырда қосылды. 2.0 л дизельдік қозғалтқыш 1998 жылғы сәуірде үлкен 2.2 л 3C-E қозғалтқышымен ауыстырылды. Бұл платформа АҚШ-та Sprinter негізіндегі соңғы Geo Prizm ретінде шығарылды және тек седан нұсқасында қолжетімді болды, себебі Солтүстік Америка нарығында лифтбек стилі тоқтатылды. Toyota сонымен қатар E100 Sprinter/Corolla негізінде Sprinter Marino/Corolla Ceres деп аталған 4 есікті қатты төбелі седанды (каркассыз есік терезелерімен) ұсынды.

Сегізінші буын (E110; 1995)

Сегізінші және соңғы Sprinter ұрпағы 1995 жылдың мамырында қоршаған ортаға деген қамқорлықты, қауіпсіздік стандарттарын арттыруды және Жапониядағы экономикалық жағдайға байланысты жалпы өндіріс шығындарын ескере отырып ұсынылды. Осы себептерге байланысты E110 Sprinter E100-дің көптеген құрамдас бөліктерін сақтап, корпус өлшемдерін шамалы өзгертті, бірақ ерте модельдерде салмақты азайтуға қол жеткізді. C тіректеріндегі артқы терезелер қайта қолданылып, Sprinter-ге спорттық және жастарға арналған келбетін қайтарды. E110 Sprinter үшінші буын Sprinter Carib моделінің негізі болды, ол Corolla вагон ретінде Еуропаға басқа дизайнмен экспортталды. E100 Sprinter вагондары коммерциялық көлік ретінде сатылымда болды. 1996 жылдың мамырында барлық комплектациялар үшін қос қауіпсіздік қаптамасы (airbag) мен ABS жүйесі стандартты жабдыққа кірді. Он бір айдан кейін седан жаңартылып, GOA (Global Outstanding Assessment) кузов құрылымы технологиясы енгізілді. GT комплектациясы да ескі AE101 GT-ге қарағанда күштірек болды және 6 жылдамдықты механикалық беріліс қорабымен жұптастырылды. Sprinter-дің соңғы маңызды жаңартуы 1998 жылдың сәуірінде жарияланды, онда 2.0 литрлік 2C III дизельдік қозғалтқыш үлкен 2.2 литрлік 3C E қозғалтқышымен алмастырылды, сондай-ақ 1.3 литрлік 4E FE қозғалтқышы үшін жаңа 5 жылдамдықты механикалық беріліс опциясы ұсынылды. Бұл атау 2006 (E110), 2010 (E140) және 2014 (E180) жылдары қайта қолданылды. Германияда E20 купе Corolla 1200 Sprinter ретінде сатылды. Еуропалық нарықтағы E100 Corolla лифтбек Австралияда Corolla Sprinter ретінде сатылды.