Кіріспе
Тиленол – ауруды басатын, қызуды төмендетуге және аллергия, суық тию, жөтел, бас ауруы және грипп симптомдарын жеңілдетуге арналған дәрілік зат. Оның негізгі құрамындағы белсенді компоненті – парацетамол (АҚШ, Канада және басқа да елдерде ацетаминофен деп аталады), ол анальгетик және қызу төмендеткіш болып табылады. Парацетамол және ацетаминофен сөздері сияқты, Тиленол тауарлық атауы да қосылыстың химиялық атауынан – N-ацетил-пара-аминофенол (APAP) – алынған. Бұл тауарлық атау Kenvue компаниясының еншілес компаниясы – McNeil Consumer Healthcare-ге тиесілі.
Tylenol ('/t//aɪ//l//ə//n//ɒ//l/) is a brand of medication, advertised for reducing pain, reducing fever, and relieving the symptoms of allergies, cold, cough, headache, and influenza. The active ingredient of its original flagship product is paracetamol (known in the United States, Canada, and various other countries as acetaminophen), an analgesic and antipyretic. Like the words paracetamol and acetaminophen, the brand name Tylenol is derived from a chemical name for the compound, N acetyl para aminophenol (APAP). The brand name is owned by McNeil Consumer Healthcare, a subsidiary of Kenvue.
Медициналық қолданыстар
Tylenol-дың белсенді компоненті – парацетамол, ол кеңінен қолданылатын рецептсіз анальгетик (ауырсық басушы) және антипиретик (дене температурасын төмендетуші) дәрі. Нақты жағдайларға арналған қосымша белсенді компоненттері бар препараттар Tylenol брендімен сатылады. Оларға кодеин (кодамол ретінде), декстрометорфан, метокарбамол, гуаифенезин, псевдоэфедрин, кофеин, дифенгидрамин, хлорфенирамин және фенилэфрин жатады.
Тарих
Брендті 1955 жылы отбасылық меншіктегі фармацевтикалық өндіруші McNeil Laboratories компаниясы таныстырды. Сол жылы екі бауыр компанияны әкесінен мұраға алды, ал олардың бірі кейін парацетамол туралы білді, ол сол кезде АҚШ нарығында болған жоқ. Аспиринмен бәсекелеспеу үшін олар оны балалардың қызуын түсіретін препарат ретінде сатты, оны "кішкентай ыстық мінезділер үшін" деген ұранымен қызыл өрт машинасы түрінде таңбалады. Tylenol және ацетаминофен брендтерінің атаулары McNeil компаниясы дәрінің химиялық атауы – N-ацетил-пара-аминофенол (APAP) негізінде құрылды. Johnson & Johnson 1959 жылы McNeil компаниясын сатып алды, ал бір жылдан кейін препарат рецептсіз сатылымға түсті. Оқиғаның салдарынан Tylenol капсулалары, сондай-ақ басқа брендтердің капсулалары тоқтатылды. McNeil компаниясының президенті, жаңа өнім жөніндегі кеңесші және менеджмент стратегиясы бойынша сарапшы Мартин Калле, "Tylenol Gelcaps" деп аталған, бұзуға төзімді желатин қаптамалы капсула ойлап тапты, ал Johnson & Johnson ұсынған сыйлық 2023 жылға дейін талап етілмеді. Уланудан бұрын Tylenol брендтері АҚШ-тағы ацетаминофен нарығының шамамен 35% құрады, ал одан кейін көрсеткіш 8%-ға дейін төмендеді. Бір жыл ішінде сату көлемі бұрынғы деңгейге қайта келді. Бұл оқиғалар фармацевтикалық компаниялардың препараттарды бұзудан қорғайтын қаптамаларын кеңінен пайдалануына, 1982 жылы АҚШ-та бұзуды қылмыс деп жариялаған федералды заңның қабылдануына және 1989 жылы бұзуға төзімді қаптаманы талап ететін заңнамаға әкелді.
2010 жылғы Tylenol қайта шақырады
2010 жылдың 15 қаңтарында «Бенадрил», «Мотрин», «Ролайдтар», «Simply Sleep», «Сент-Джозеф Аспирин» және «Тайленол» сияқты бірнеше жүз партия танымал дәрі-дәрмектерді ерікті түрде қайтарып алу туралы хабарланды. Қайтарып алу себебі – қаптаманың 2,4,6-трибромоанизоль химиялық затымен ластануына байланысты туындаған ескі, жабық иіс туралы шағымдар. 2,4,6-трибромоанизольдің денсаулыққа тигізер толық әсері белгісіз, бірақ медициналық әдебиетте күрделі жағдайлар тіркелмеген. АҚШ-тың Азық-түлік және дәрі-дәрмек басқармасы (FDA) мәлімдегендей, «McNeil» компаниясы 20 ай бұрын «Tylenol Arthritis Relief» каплеттерінің көмескі иісі бар бөтелкелері туралы тұтынушылардан шағымдарды ала бастады және оларды зерттеді. Қайтарып алынған өнімдердің ішінде Америка, Біріккен Араб Эмираттары және Фиджи елдерінен 53 миллион бөтелкеге жуық дәрі-дәрмек бар.
Балаларға арналған тиленол
2010 жылдың 30 сәуірінде тағы бір қайтарып алу шарасы 40 өнімге қатысты жарияланды, оның ішінде сұйық түрдегі нәрестелер мен балаларға арналған ауырсықты басатын «Тиленол» және «Мотрин» препараттары, сондай-ақ аллергияға қарсы «Зиртек» және «Бенадрил» дәрілері болды. 2010 жылдың 5 мамырында АҚШ-тың Дәрі-дәрмек басқармасы (FDA) «Johnson & Johnson» зауытында табылған бактерияның, атап айтқанда қайтарылып алынған балалар «Тиленолы» шығарылған жердегі бактерияның «Burkholderia cepacia» екенін растады, бұл бактерия көбінесе кең таралған антибиотиктерге төзімді келеді. Бактериялар өнім сақталатын барабандардың сыртынан табылды, бірақ дайын өнімде жоқ еді. Ауруларды бақылау және алдын алу орталығының (CDC) мәлімдемесіне сәйкес, «Burkholderia cepacia» бактериясы иммунитеті күшті адамдарға денсаулыққа қауіп келтірмейді, бірақ иммунитеті нашарлаған және созылмалы өкпе аурулары бар, мысалы, кілегейлі фиброз (муковисцидоз) ауруымен ауырған адамдар инфекцияға ұшырау қаупі жоғары.
Жарнама
Тайленолдың жарнамалық тәсілдері әртүрлі. Осы жарнамалық кампаниялардың бірі "қалыпқа келтіруге" бағытталған, ал екінші жарнамалар Тайленолдың қазіргі ұраны – "Жақсы сезініңіз, Тайленол" деп бағытталған. "Жақсы сезініңіз, Тайленол" жарнамаларында Тайленол ұйқының маңыздылығына ерекше назар аударады; жарнамада әртүрлі адамдар ұйықтап жатқанда, дауыс ұйқының ауру мен сырқат кезінде адам денесін қалпына келтіруге және жазынуға қалай көмектесетінін түсіндіреді. "Қалыпқа келтіруге" бағытталған жарнамада Тайленол тұтынушыларға күнделікті өмірге оралуға көбірек мән береді; көптеген адамдар бас ауруы және басқа да дене сырқытын сезінеді, содан кейін дауыс Тайленолдың жылдам әсер ететін формуласы ауру мен сырқаттан құтылуға көмектесетінін айтады; осы адамдар күнделікті өмірінен ләззат алады және "қалыпқа келген"дей туындайды. 1986 жылғы жарнамада Тайленол американдық ауруханалардың ең көп сенетін дәрісі екені айтылған. Бұл жарнамада Сьюзан Салливан тұтынушыларға Тайленолға көптеген дәрігерлер де сенетіндіктен, американдықтар сенім арта алатынын айтты; дәрігерлер Тайленолды басқа да ауырсық басушы дәрілерге қарағанда төрт есе жиі тағайындайтынын атап өтті. Декстрометорфан, псевдоэфедрин, ацетаминофен және хлорфенирамин қосылған препарат Котиленол ретінде сатылады.
Елдер
2021 жылға қарай "Tylenol" тауар белгісі Австралияда, Бразилияда, Канадада, Қытайда, Мысырда, Кувейтте, Ливанда, Мексикада, Мьянмада, Нидерландыда, Оманда, Парагвайда, Филиппинде, Оңтүстік Африкада, Оңтүстік Кореяда, Швейцарияда, Тайваньда, Таиландта, АҚШ-та, Уругвайда, Венесуэлада және Вьетнамда пайдаланылды.