Николаус II Бернулли: швейцар математигінің өмірі мен еңбектері
Nicolaus II Bernoulli
Николаус II Бернулли (1695-1726) – швейцар математигі, қисықтар, дифференциал теңдеулер, ықтималдық және сұйық динамикасы саласындағы зерттеуші. Эйлермен бірге жұмыстасқан.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Швейцариялық математик (1695–1726)
Swiss mathematician (1695 1726)
Николаус II Бернулли (Никлаус немесе Николаус деп те жазылады; 6 ақпан 1695, Базель – 31 шілде 1726, Санкт-Петербург) – швейцариялық математик, оның әкесі Иоганн Бернулли және бауырларының бірі Даниэль Бернулли де математиктер еді. Ол Бернулли әулетіндегі белгілі математиктердің бірі болды.
Nicolaus II Bernoulli (also spelled as Niklaus or Nikolaus; 6 February 1695 in Basel – 31 July 1726 in Saint Petersburg) was a Swiss mathematician as were his father Johann Bernoulli and one of his brothers, Daniel Bernoulli. He was one of the many prominent mathematicians in the Bernoulli family.
Жұмыс
Николай негізінен қисықтар, дифференциалдық теңдеулер және ықтималдық саласында жұмыс істеді. Ол Леонард Эйлердің досы және замандасы болды, ол Николайдың әкесімен бірге оқыған. Ол сұйықтық динамикасына да үлес қосты. Ол Даниэль Бернуллидің ағасы болды және оған математикадан сабақ берді. Ол жастығынан бірнеше тілді үйренген. 13 жасынан бастап Базель университетінде математика және құқық пәндерін оқыды. 1711 жылы философия магистрі, ал 1715 жылы құқық докторы дәрежесін алды. 1716-17 жылдары Венецияда жеке репетитор болып жұмыс істеді. 1719 жылдан бастап Джованни Полениден кейін Падуа университетінде математика кафедрасын басқарды. Ол әкесіне, басқа салалармен қатар, Исаак Ньютон мен Лейбниц арасындағы басымдық дауындағы хат алмасуда, сондай-ақ әкесі мен ағылшын математигі Брук Тейлор арасындағы басымдық дауында көмектесті. 1720 жылы ол ағылшын Ньютондарына бағытталған өзара ортогональды траекториялар мәселесін қойды. 1723 жылдан бастап Берн жоғары мектебінде құқық профессоры болды. 1725 жылы ол ағасы Даниэльмен бірге Италия мен Францияға саяхат жасап жүргенде, Петр I оларды жаңадан құрылған Санкт-Петербург академиясына шақырды. Тағайындалғаннан кейін сегіз ай өткен соң, оған қызба сезіп, қайтыс болды. 1727 жылы Бернулли ағайындылары ұсынған Леонард Эйлер оның профессоры лауазымын иеленді. Оның ерте қайтысы үміттендіретін мансабын тоқтатты.
Nicolaus worked mostly on curves, differential equations, and probability. He was a friend and contemporary of Leonhard Euler, who studied under Nicolaus' father. He also contributed to fluid dynamics. He was older brother of Daniel Bernoulli, to whom he also taught mathematics. Even in his youth he had learned several languages. From the age of 13, he studied mathematics and law at the University of Basel. In 1711 he received his Master's of Philosophy; in 1715 he received a Doctorate in Law. In 1716 17 he was a private tutor in Venice. From 1719 he had the Chair in Mathematics at the University of Padua, as the successor of Giovanni Poleni. He served as an assistant to his father, among other areas, in the correspondence over the priority dispute between Isaac Newton and Leibniz, and also in the priority dispute between his father and the English mathematician Brook Taylor. In 1720 he posed the problem of reciprocal orthogonal trajectories, which was intended as a challenge for the English Newtonians. From 1723 he was a law professor at the Berner Oberen Schule. In 1725 he together with his brother Daniel, with whom he was touring Italy and France at this time, was invited by Peter the Great to the newly founded St. Petersburg Academy. Eight months after his appointment he came down with a fever and died. His professorship was succeeded in 1727 by Leonhard Euler, whom the Bernoulli brothers had recommended. His early death cut short a promising career.