Кіріспе

1989 жылғы Роберт А. Хайнлайнның автобиографиясы, Вирджиния Хайнлайн құрастырған

«Grumbles from the Grave» – ғылыми фантастика жазушысы Роберт А. Хайнлайнның 1989 жылы жарық көрген, оның жазбалары мен еңбектерінен әйелі Вирджиния Хайнлайн жинаған өмірбаяндық кітабы.

Өмірбаян

Бұл еңбек – бұрынғы теңізші офицері және көрнекті ғылыми-фантастика жазушысы Генлайнның автобиографиясына ең жақын туындысы. Кітапта Генлайнның әйелі Вирджиния редакциялаған кең ауқымды хаттар, жазбалар және естеліктер жинағы бар. Ол Генлайнның қазасынан бір жарым жыл өткен соң жарияланды.

Мазмұны

"Қабірден күңкілдеу" Хайнлайнның жазу процесіне (және ол жиі келіспейтін редакциялық/баспа процестеріне) түсінік береді. Бұған қоса, кітапта оның өмірі мен жеке пікірлеріне қатысты философиялық көзқарастарының дәлелдері бар. Вирджинияның Роберт туралы қысқаша өмірбаянымен басталатын кітаптың басым бөлігі 1939 жылдан 1970 жылға дейінгі кезеңдегі хаттардан алынған үзінділерден тұрады – ол ғылыми фантастика жазуды бастағаннан бастап, бірінші ауыр сырқатының басталғанға дейін. Хайнлайнның "Жат жердегі бейтаныс" романының 13 жылдық даму тарихы туралы мол ақпарат берілген. Сонымен қатар, "Подкайн Марс" романының бастапқы эпилогы және оның "Қызыл планета" романына енгізілген түзетулер талқыланады.

Сындар

Фредерик Поль "Роберт өмірінде айтуға қиналған көптеген нәрселер туралы шынайы пікірлерін өлімнен кейін жариялауға рұқсат бергенін айтқан еді, сондай-ақ оның жеке хаттары кітаптың негізі болатынын көрсеткен. Кейін сол атпен кітап шықты, бірақ ол үлкен көңіл көшірді. Біреу – мүмкін, тек Вирджиния Хайнлайн ғана – оның бейнесін өзгертті, шашын тарап, Роберт айтқысы келген ойларды сыпайы ағылшын шайына алғыс айтуға айналдырды. Роберттің одан да қарапайым хаттары болғанын білемін, өйткені маған да біреуі келген. Бірақ барлық осы қарапайымдықтан айырылды. Ал қалғаны өте жалықтырады және нағыз Хайнлайнға зор зиян келтіреді, оның сыртқы келбеті консервативті оңшыл болуы мүмкін, бірақ жазуы еркін ойлы, бәрін сынға түсетін жазушы еді".

Марапаттар мен құрметтер

Кітап 1990 жылы «Үздік ғылыми-танымдық кітап» номинациясы бойынша «Хьюго» сыйлығының финалисі атанды.

Таңдалған цитаталар

"Бұл дау қанша уақыттан бері жалғасып келеді?" — Хайнлайнның алғашқы жарияланған әңгімесі үшін 70 АҚШ доллары көлемінде чек алғаннан кейінгі сөзі.
"Бұл менің осы саладағы соңғы қадамым болады деп күтемін; мұндай қиындыққа тұрудың қажеті жоқ" — Хайнлайнның өзінің жасөспірімдерге арналған "Қызыл планета" романының тіліне, зорлық-зомбылыққа және марсиандар арасындағы көбеюге жасалған цензуралық тырысыстарға жауабы.