Кіріспе

Францияның Окситания аймағындағы департамент

Эро (eʁo; , ) – Францияның оңтүстігіндегі Окситания аймағының департаменті. Эро өзенінің атымен аталған, оның орталығы – Монпелье қаласы. 2019 жылы халық саны 1 175 623 адамды құрады.

Тарих

Эро – француз төңкерісі кезінде 1790 жылдың 4 наурызында құрылған 83 департаменттің бірі. Ол бұрынғы Лангедок провинциясының бір бөлігінен жасалған. 20 ғасырдың басында шарап өсіретін аймақтағы жүзім шаруашылығы сатудың күрт төмендеуімен және жүзімдерді зақымдайтын аурулармен қиын жағдайға түсті. Мыңдаған шағын өндірушілер көтеріліс жасады. Бұл көтеріліс Жорж Клемансо үкіметі тарапынан өте қатаң түрде басылды. 1956 жылғы қыстағы апатты аяз зәйтүн ағаштарына зиян келтірді, ал зәйтүн өсіретін аймақтар 1980-жылдардың соңына дейін қалпына келмеді. Көптеген зәйтүн өнеркәсібі кооперативтері жабылды. 20 ғасырдың екінші жартысында Монпелье алқабы Франциядағы ең қарқынды халық санының өсуін бастан кешірді.

География

Геральт Окитания аймағының бір бөлігі болып табылады және оңтүстікте Од, Тарн, Авейрон, Гард департаменттерімен және Жерорта теңізімен (Арыстан шығанағы) шектеседі. Департамент географиялық тұрғыдан әртүрлі: оңтүстігінде жағажайлар, солтүстігінде Севен таулары және олардың арасында ауыл шаруашылығы жерлері орналасқан. Геральт аумағы көбінесе теңізге қарайтын ашық амфитеатр ретінде сипатталады. Географиясы геологиялық және ландшафттық әртүрлілігімен ерекшеленеді. Орталық Массивтің оңтүстік етегінен басталып, Жерорта теңізіне дейін, гарриг аймақтары мен Лангедок шараптарының жазығы арқылы созылады. Геральтта Жерорта теңізі климаты басым. Ең төменгі нүктесі теңіз деңгейінде, ал департаменттің ең биік нүктесі Эспинуза тауының бірінде 1181 метр биіктікте орналасқан. Орташа биіктігі шамамен 227 метрді құрайды. Геральт департаменті арқылы Орталық Массивтің оңтүстік етегінен бастау алып, Жерорта теңізіне құятын бірнеше өзен ағып өтеді. Олар салыстырмалы түрде қысқа қашықтықта, жоғарыдан төменге, солтүстіктен оңтүстікке қарай ағып өтеді. Шығыстан батысқа қарай ағатын негізгі өзендер: Гард департаментімен шекараны белгілейтін Видурль, Монпелье қаласынан өтетін Лез, департаментке атын берген Герольт және Безиер қаласынан өтетін Орб. Батыста, Пиреней тауларынан бастау алатын, 224 шақырымдық Ауд өзені батыстан шығысқа қарай ағып, Геральт пен көршілес Од департаменті арасындағы шекараны белгілейді. Бұл өзендер мен олардың салалары аймақтың «севенол» климатының әсерімен су деңгейінің кенеттен өзгеруіне және су тасқынына бейім. Геральт жағалауында лагуналар орналасқан, олардың ең ірісі – 7500 гектар аумақты алып жатқан Этанг-де-Тау көлі. Лангедоктың төмендіктерінің ішкі аумағы біртіндеп төбелі болып келеді. Бұл жүзімдіктер, зәйтүн ағаштары, жеміс бақшалары және бұталы өсімдіктердің мекені. Зәйтүн және жүзім өсіру Жерорта теңізінің маңызды мұрасының және өмір салтының бір бөлігін құрайды. Лодев қаласының жанындағы Геральт аймағы Жаңа Зеландияның шығыс жағалауындағы Чатем аралының географиялық антиподалық нүктесі болып табылады.

Тіл

Тарихи тіл – окситан тілі.

Мұралық

ЮНЕСКО Миди каналын ЮНЕСКО-ның Әлемдік мұра тізіміне енгізді.

Ауыл шаруашылығы

Геральдтағы жердің 185 048 гектары (шамамен 30%) ауыл шаруашылығына пайдаланылады. Ең бастысы – жүзім шаруашылығы, 85 525 гектарды құрайды. Астық дақылдары 20 095 гектарда, жайылымдар 7 090 гектарда, 4 991 гектар егістіксіз қалды, көкөніс өсіруге 3 788 гектар, ал жеміс бақтарына (зәйтүн, қаштан, жаңғақ, слива, алма) 3 400 гектар бөлінген.

Аквакультура

Герольде жыл сайын 8 300 тонна устрица (жалпы ұлттық өнімнің 10%) және 5 900 тонна мидия өндіріледі. Этанг де Тау Жерорта теңізінде мидия мен устрица өсірудің маңызды орталығы болып табылады. Бузигуесте устрицалар су астындағы, көтерілген өсіру орындарында өсіріледі.

Спорт түрлері

Геральде тән бірнеше спорт түрлері бар: тамбурелло (ойыншылардың 85% француз) және су айқасы.