Кіріспе

Британдық мемлекеттік қызметкер және жазушы (1932–2023)

Сэр Бернард Ингем (21 маусым 1932 – 24 ақпан 2023) – британдық журналист және мемлекеттік қызметкер. Ол 1979 жылдан 1990 жылға дейін Ұлыбритания премьер-министрі болған Маргарет Тэтчердің баспасөз хатшысы қызметін атқарды.

Өмірбаян

Ингем Галифакста туды және Йоркширдің Батыс Ридингіндегі Хебден Бриджде өсті. 16 жасында мектепті тастап, Hebden Bridge Times газетінде 2013 жылға дейін жазды. Ол Брэдфорд техникалық колледжінде күндізгі оқуға қатысып, Жас журналистерді даярлау туралы сертификат алу үшін қажетті білім алды, ол оны "соғыстан кейінгі Ұлыбританияның алғашқы жылдарында өте қадірленген" деп сипаттады. Ингем Йоркшир кешкі поштасында, Йоркшир поштасында, соңында Солтүстік өнеркәсіп тілшісі (1952–1961) және The Guardian (1962–1967) болып жұмыс істеді. Йоркшир Пост газетінде репортер болып жұмыс істеген кезде Ингем Ұлттық журналистер одағының белсенді мүшесі және оның Лидс бөлімшесінің төрағасының орынбасары болды. 1964 жылдан 1967 жылға дейін ол Лейборист партиясының басылымы "Лидс Weekly Citizen" үшін анонимді және консерваторларға қарсы "Альбион" атты колонна жазды. 1967 жылы Ингем мемлекеттік қызметке қабылданып, әр түрлі мемлекеттік ведомстволарда баспасөз және қоғамдық байланыс офицері, сондай-ақ ақпарат директоры болып жұмыс істеді, оның ішінде бағалар мен кірістер жөніндегі ұлттық кеңес (1967) және Энергетика департаменті (1974–1977), онда ол 1978–1979 жылдары Энергияны үнемдеу бөлімінің хатшысының орынбасары болып та қызмет етті. Ингемнің әкесі Хэбден Ройд қалалық кеңесінің Лейборист партиясынан сайланған кеңесшісі болды, ал ол өзі мемлекеттік қызметке кіргенге дейін Лейборист партиясының мүшесі болды. Бифен келесі тағайындауда қызметтен алынды. Оның мемлекеттік қызметші ретінде бейтараптығы мен Маргарет Тэтчердің саясатын жақтаушы және насихаттаушы рөлі арасындағы шекараның бұзылуы Кристофер Хитченсті Ингемді "маңызсыз тұлға" деп сипаттауға және Ингемнің Тэтчердің баспасөз хатшысы болған кезеңінің жағымсыз салдары ретінде көрінгенін сынауға итермеледі: "Оның қызмет еткен кезеңінде Флит-стрит президенттік басқарумен және сөздерге құрметпен американдық жүйеге бірнеше қадам жасады, бірақ оның орнына американдық конституциялық қорғаныстың ешқайсысын алмады". 1987 жылы Даунинг-стрит "The Sun" газетін марапаттау мәселесіне байланысты сынға алды. Тэтчердің ашуға келгені айтылды, ал Ингем "The Sun" газетіне хат жолдап, құпия берілген марапат тізімінің неге жарияланғанын түсіндіруді сұрады. 1989 жылы, Вестленд тікұшағына қатысты даудан кейін үш жыл өткен соң, бұрынғы министр Леон Британ Channel 4 бағдарламасында Ингемнің Даунинг-стриттегі екі жоғары лауазымды шенеуніктердің бірі болғанын мәлімдеді, олар Бас прокурор Патрик Мейхьюден келген маңызды хаттың жариялануына келісім берген, онда ол Хесселтиннің Вестленд тікұшақ компаниясын сатып алу туралы мәлімдемелерінің кейбіреулерін сұраққа алған. Бриттанның Ингем мен Чарльз Пауэллдің хаттың жариялануына келіскенін айтуы кейбір Лейборист партиясының депутаттарының Вестленд ісі бойынша жаңа тергеу жүргізуді талап етуіне әкелді. Ингем Тэтчердің 1990 жылы отставкаға кетіп, зейнеткерлікке шыққан кезде рыцарь атағын алды. Оның баспасөз хатшысы лауазымына тағайындалған Гас О'Доннелл 2005 жылы кабинет хатшысы және мемлекеттік қызметтің басшысы болды. Ингемнің баспасөз хатшысы болған кезеңіне арналған "Хабаршыны өлтіру" атты мемуары марксистік журналист Пол Фут тарапынан сынға алынды, ол былай деді: "Бұл кітапта ешқандай ақпарат жоқ. Мен оны құлшыныспен алдым, соншалықты билікке жақын адам ұзақ уақыт бойы тіпті қателікпен бір қызықты ақпаратты ашпауы мүмкін екеніне сенуден бас тарттым" және ол Ингемнің проза стиліне қатысты қатты сын айтты, Ингемнің ағылшын тілін қолдануын көрсететін "Килл Messenger" кітабынан келесі үзінді келтірді: "Мықты емен сияқты, миссис Тэтчерді құлату үшін бір балта жеткіліксіз болды. 1990 жылдың қараша айында олар осы қатты ағаштарды барлық жағынан кесумен айналысты. Бұл ашудың көрінісі қорқынышты болды. Бізді саяси балтамен қорқытып жатқан адамдардан сақтасын. Олар өздерінің мүдделерін қорғау үшін әжелерін де өлтірер еді. Сондықтан олар әжелерін халықаралық деңгейде аяқ киімдерінен өлтірді, Денистің бір сөзін еске түсірейін, оны миссис Тэтчер жиі қолданатын". 2009 жылдың сәуірінде Daily Express газетінде Ингем Тэтчерді "безуміз" және Ұлыбритания үшін күрескен деп сипаттады. Оның айтуынша, оның ең үлкен қасиеті - ол сүйілуді қаламайтынында, ол баспасөз хатшысы болмастан билікке келді және "жеңіліске қарсы инерцияны" жеңу үшін "зор ерікке" ие болды, мысалы: "Ой, сіз мұны істей алмайсыз, Премьер-министр, олар оған рұқсат бермейді". 2013 жылдың сәуірінде ол оның жерлеу рәсіміне Санкт-Пол соборында қатысты.

Теледидар сценарийі

Ингем Тэтчерге "Иә, министр" эскизін жазуға көмектесті, оны ол Пол Эддингтон мен Найджел Хоторнмен бірге көпшілік алдында орындады. 2001 жылдың желтоқсан айында Ингем Хоторнның қазасына байланысты: "Маргарет Тэтчер сайланған саясаткер мен сайланбаған шенеунік арасындағы тартысқа қызығушылық танытты" деді.

Тэтчерден кейін

Ингем "Кантри Гардиан" ұйымының вице-президенті болды, бұл ұйым жел энергиясына қарсы науқан жүргізді. Ингем сонымен қатар BBC ағымдағы істер бағдарламасы "Dateline London"ның тұрақты қатысушысы еді. Ол 1998–2007 жылдары Ұлыбританияда ядролық энергияны қолдауды мақсат еткен "Supporters of Nuclear Energy (SONE)" ұйымының хатшысы қызметін атқарды. Өзі университетте оқымағанмен, Ингем Миддлсекс университетінде жаңалықтар саласында дәріс берді. Ол "Yorkshire Post" газетіне 2023 жылдың қаңтарына дейін мақалалар жазды.

Мыс көз

Ингем "Brass Eye" сатирикалық телебағдарламасында пайда болды. Ол қысқа эпизодқа түсуге көндірілді, онда жастарға жаңа есірткі "кейк" дегеннің қаупі туралы қатаң ескерту жасады, ол бағдарламаның сатирикалық екенін түсінбеген бірнеше мәшһүр адамның бірі болды. Ингем "көптеген адамдар осындай "кейк" пісіруге қолданылатын қазандықтармен жарақат алды", – деді, содан кейін көрермендерден "ақылын жұмыстыруды" және "жоқ, ешқашан" деуді сұрады.

Сот ісі

1999 жылдың 8 наурызында Ингем Кройдон магистралдық сотында бейбітшілікті сақтауға міндеттелді, себебі ол Лондонның оңтүстігіндегі Пурлиде көршісі Линда Криппстің меншігіндегі «Мерседес» көлігіне қасақана зақым келтірді деген айып тағылды. Ингем 12 айға 1000 фунт стерлинг сомасында міндеттеме беруге келіскен соң айыптар алынып тасталды, яғни бейбітшілікті сақтап, жақсы мінез-құлық танытуға келісті. Ингем көлікке ешқандай зақым келтірмегенін жоққа шығарды. Сотта Крипс Ингемге: «Сен менің машинасыма зақым келтірдің», – деген, ал ол оған: «Жақсы, мен қуаныштымын», – деп жауап бергені айтылды. Ингем: «Мен келтірілген зақымды жасаған жоқпын және мәселені шешу үшін міндеттеме беруге келісуім керек деген кеңес алдым. Мен көлікке келтірілген зақымның өтеуі үшін 792 фунт төледім», – деді. Крипстің күйеуі оқиғадан кейін: «Біз ұшыраған үнемі қысымнан шаршадық. Біз сэр Бернард Ингемге тең бола алмаймыз. Енді ол бізге бейбіт өмір сүруге мүмкіндік береді деп үміттенеміз», – деді. Бұл пікір кейін Хиллсбороға қатысты сотта мүлдем жоққа шығарылды. 1996 жылы «Ливерпуль» футбол клубының жанкүйеріне жазған хатында Ингем адамдардың «Хиллсборо туралы үнсіздік сақтауы керек» деп мәлімдеді. 1996 жылдың маусымында «Сұрақтар уақыты» бағдарламасында Ингем апат кезінде болған полиция қызметкерлерін өтемақымен қамтуды қолдап: «Егер мыңдаған билетсіз жанкүйерлер келмегенде және күшпен стадионға кірмегенде, онда мұндай жағдай болмас еді», – деді. «Сізге айтылған нәрседен қашып құтыла алмайсыз», – деді Ингем. «Біз көптеген адамдармен сөйлестік, бас комиссар болды ма, жоқ па, менің ойымша, сыртта мас адамдар көп болды». «The Guardian» газетіне берген сұхбатында ол Маргарет Тэтчермен бірге болған кезде осылай естігенін растады, бірақ Оңтүстік Йоркшир полициясының бас комиссары Питер Райттың жеке өзі айтқан-айтпағанын есіне түсіре алмады. Хевден Бридж тұрғындары Ингемге қарсы науқан ұйымдастырып, оны жергілікті газеттің тілшісі қызметінен шеттетуді талап етті, себебі ол Хиллсборо апатынан кейін айтқан сөздері үшін кешірім сұраудан бас тартты. Ол 2013 жылдың ақпанына дейін мақалалар жазуын жалғастырды.

Шотланд ұлтшылдарына қатысты пікірлер

Ингем шотланд ұлтшылдарының "күнәдей ашкөз" екенін айтты, сондай-ақ "ұлтшылдықты тек мұнай мен мұнайдағы ақшаның иісі қозғайды" деп мәлімдеді, яғни кез келген ұлтшылдық сезімдердің астында жасырылған ашкөздік тұрғанын ұсынды.

Тэтчердің құжаттары

2011 жылдың наурыз айында «The Independent» газеті саясат жөніндегі басшысы сэр Кит Джозеф Маргарет Тэтчердің Даунинг-стриттегі алғашқы жылы "босқа кеткен" деген пікірін жария түрде білдіргенін хабарлады. Джозефтің баспасөз хатшысы осы туралы Ингемге мәлімдеді. 1980 жылдың 1 желтоқсанындағы хатында берген жауабында ол Тэтчердің "мұндай жағдайға өте бейжай" екенін айтып, "Мен оның сэр Китпен келісетініне сенемін, бірақ үкіметтің және оған деген сенімді сақтау үшін олай айтпайды" деп қосты.