Кіріспе

Британдық әдеби сыншы, жазушы Джон Оливер Бейли, CBE, FBA, FRSL (27 наурыз 1925 – 12 қаңтар 2015) – британдық ғалым, әдеби сыншы және жазушы. 1974-1992 жылдары Оксфорд университетінде ағылшын тілі профессоры қызметін атқарды. Оның бірінші некесі романшы және философ Айрис Мердокпен тізілген. Бейли Гёте мен Пушкин, сондай-ақ Джейн Остин шығармаларын талдауымен танылды. Ол "көргенін-білгенінің шебері", "сыншылардың сыншысы", "терең білім мен логикалық талдаудың" үйлесімділігінде ерекше көзге түседі; оның сын-тұлғасы "тақырыптарды тартымды және жаңаша қарастырудан тұрады", "әсіресе поэзия және орыс және Орталық Еуропа әдебиеттеріне арналған еңбектерінде".

Өмірбаян және мансап

Бейли Британдық Үндістандағы Лахорда дүниеге келді және Итон колледжінде оқыды, онда Г. У. Литтелтоннан сабақ алды, ол сонымен қатар Алдоус Хаксли, Дж. Б. С. Холдейн, Джордж Оруэлл және Сирил Конноллиге де сабақ берген. Итоннан кейін ол Оксфордтың Нью-колледжінде білім алды, содан кейін онда жартылай ғасырға жуық уақыт оқытумен айналысты. 1974 жылдан 1992 жылға дейін ол [ағылшын тілі] бойынша Уортон профессоры және Сент-Кэтрин колледжінің мүшесі болды. Бейли Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Ұлыбритания армиясына қатысып, Гренадерлік гвардияда қызмет етті, содан кейін соғыстан кейінгі Германияға жіберілді. Ол ондаған жылдар бойы «The New York Review of Books» басылымында жиі рецензия жазды. 1962 жылдан 2002 жылға дейінгі очерктері мен ғылыми мақалаларын «The New Yorker» журналының әдеби редакторы Лео Кэри іріктеп, «Рахат күші: Әдебиеттегі өмір» деген атпен жариялады. Бейли сонымен қатар романист болды. 1956 жылдан 1999 жылы қайтыс болғанға дейін ол философ және романист Дам Айрис Мердокқа үйленді, ол күйеуінің «Колриджтен бері ең ұлы сыншы болуы мүмкін» деді. Ол сексті «қашуға болмайтын күлкілі» деп есептеді. Оның сезімдеріне қарамастан немесе соның нәтижесінде, әйелі әр түрлі ер адамдармен және әйелдермен қарым-қатынас жасады, оны ол кейде өзі куә болды. 1990 жылдардың ортасында Мердок Альцгеймер ауруына шалдықты, ол 1997 жылы анықталды. Содан кейін Бейли «Айрис: Айрис Мердоктың естеліктері» (1998) атты кітабын жазды, ол 2001 жылы Ричард Эйрдің «Айрис» фильміне негіз болды. Бұл фильмде Бейлидің жастық шағын Хью Бонневилл, ал кейінгі жылдарын Джим Бродбент сомдады. Фильмде сонымен қатар Кейт Уинслет және Джуди Денч Айрис Мердок рөлінде ойнады. Мердок қайтыс болғаннан кейін Бейли отбасылық дос Ауди Виллерске үйленді. 1999 жылы CBE орденімен марапатталды. Джон Бейли 2015 жылдың 12 қаңтарында дүние салды.