Кіріспе

Виталий Валерьевич Цешковский (25 қыркүйек 1944 жыл, Омск – 24 желтоқсан 2011 жыл, Краснодар) – ресейлік шахмат гроссмейстері және КСРО-ның бұрынғы чемпионы. Цешковский (Циешковский) Омск қаласында дүниеге келген (оның асыл тегі Волыньде өмір сүрген). 1973 жылы халықаралық шебер атағын алса, 1975 жылы халықаралық гроссмейстер атанды. Оның ең үлкен турнирлік жеңістері: Лейпциг (1975), Дубна (1976), Ереван (1980), Баня-Лука (1981), Сочи (1981) және Минск (1982). 1978 жылы КСРО чемпионатында (Михаил Талмен бірге) және 1986 жылғы чемпионатта жеңіске жетті. Ол бірнеше әлем чемпиондарын жеңді: Василий Смысловты 1974 жылы Мәскеудегі Спартакиадада, Талды 1970 жылы Сочиде, ал жас Гарри Каспаровты 1978 жылы КСРО чемпионатында. Цешковский 1976 жылы Манила Интерзоналында төртінші орын алып, келесі кезеңге өту үшін қажетті орыннан бір тақырып кем болғандықтан әлем чемпионатына үміткерлердің матчтарына жақын келді. 1986 жылы 27-ші шахмат Олимпиадасында ол екінші резервтік тақтада 2½/5 ұпай жинап, КСРО командасының алтын медаль жеңуіне көмектесті. Санкт-Петербургте 2004 жылы 6/9 нәтиже көрсеткен Цешковский сол жылдың соңында Ресей чемпионатының финалына қатысты, онда Ресейдің жеті үздік ойыншысы (жеңімпаз Гарри Каспаровты қоса) және тағы бес ойыншы өнер көрсетті. 2008 жылы Ташкенттегі Георгий Агзамовты еске алу турнирінде Фаррух Амонатов пен Антон Филипповпен бірге бірінші орынды бөлісті. Келесі жылы ол сол турнирде жеңіске жетті. Цешковский 2009 және 2010 жылдары Еуропаның қарттар шахмат чемпионатында жеңімпаз атанды. 2010 жылы ол Виктор Купрейхик жеңген Еуропалық қарттар арасындағы жылдам ойын чемпионатында Альгимантас Бутнориус пен Николай Пушковпен бірге 2-4 орындарды бөлісті. Ойын ашу кезінде ол ақ түспен 1. e4-ті таңдайтын. Қара түспен ол 1. e4-ке қарсы Руй Лопес, Сицилия қорғанысы, Пирц қорғанысы және қазіргі қорғаныс, ал 1. d4-ке қарсы көбінесе Грюнфельд қорғанысы мен Бенко гамбитін ойнайтын. Цешковский өмірі бойы шахматта жоғары деңгейді сақтап, 2005 жылдың қазан айында ең жоғары Elo рейтингін – 2600 көрсетті. Бапкер ретінде ол Владимир Крамник, Бартомей Мацея және Борис Савченко сияқты көптеген белгілі ойыншылардың жаттығуына көмектесті. 2011 жылдың 24 желтоқсанында Краснодар қаласында қайтыс болды. Өлімінің себебі – турнирде ойнап жатқанда болған жүрек талмасы.