Кіріспе

Виктория штатындағы темір жол көлігінің шолуы. Австралияның Виктория штатындағы темір жол көлігін мемлекеттік темір жол желілерінде жұмыс істейтін бірнеше темір жол операторлары қамтамасыз етеді. Желі 2357 км Викторияның кең тарамды желісінен (1600 мм) және 1912 км стандартты тарамды (1435 мм) жүк және мемлекетаралық желілерден тұрады; соңғысы бұрынғысының тарамдық түрленуімен ұлғаяды. Тарихи тұрғыдан алғанда, бірнеше тәжірибелік 762 мм тарамды желілер, сондай-ақ түрлі жеке орман шаруашылығы, кен және өнеркәсіптік темір жолдар салынды. Темір жол желісі штатының астанасы Мельбурннен басталады, Сидней және Аделаида қалаларына негізгі мемлекетаралық байланыстар бар, сондай-ақ аймақтық орталықтарға жететін басты желілер бар, олар Аймақтық Жылдам Темір Жол жобасы аясында жаңартылуда. Үкіметке тиесілі VicTrack Викториядағы барлық темір жол және трамвай желілеріне, темір жол жерлеріне және басқа да темір жолмен байланысты инфрақұрылымдарға ие, оларды Public Transport Victoria компаниясына жалға береді, ол өз кезегінде темір жол және трамвай операторларына тиісті активтер мен инфрақұрылымды жалға береді. Штатта төрт темір жол желісі бар:

Metro Trains Melbourne электрлендірілген метрополитен желісін пайдаланады және электрлі бірнеше бірліктермен жолаушылар тасымалын жүзеге асырады,

V/Line дизельді пойыздармен аймақтық жолаушылар желісін басқарады,

Australian Rail Track Corporation VicTrack-тен Мельбурннан Албериге және Сервисетонға дейінгі стандартты тарамды жолдарды жалға алып, Мельбурн-Аделаида және Мельбурн-Сидней мемлекетаралық қызметтерін жүзеге асырады, және

штаттың солтүстік-батысындағы астық желісі, Гиллонг және Портленд порттарына қосылған. 1990 жылдарға қарай автомобиль көлігі басым бөлігі жүк тасымалын өз басыруына алды. Викториядағы алғашқы аймақтық желі 1857 жылы Geelong and Melbourne Railway Company ашқан Мельбурннан Джилонгке дейінгі желі болды. Алғашқы жылдары желілерді жеке компаниялар салған. 1859 жылы қала маңындағы желі Принс-бриджтен Ричмондқа қарай кеңейтілді, содан кейін 1860 жылдардың басында Брайтон мен Хоторнға дейін. Алғашқы қала маңындағы желілердің барлығы Флиндерс көшесінің маңында орналасқан түрлі жеке компаниялар құрды, олар 1865 жылы Мельбурн және Хобсон шығанағы Біріккен теміржол компаниясына бірікті. 1862 жылы Виктория теміржол желілері Бендиго мен Баллараттың алтын іздеу қалаларына жетті, ал 1864 жылы теміржолдар Мюррей өзенінің Эчука портына дейін созылды. 1887 жылы Сервисетон қаласында Оңтүстік Австралия теміржолымен кең тарамды байланыс орнатылды, Intercolonial Express (қазіргі The Overland) Аделаидаға астаналар арасында жүріп тұрды. Сол онжылдықта Вангаратадан Уитфилдке дейінгі алғашқы тар тарамды желі ашылды, 1910 жылға дейін тағы үш желі ашылды. 1924 жылы Флиндерс көшесі станциясының негізгі қалалық терминалы арқылы апта сайын 210 000 жолаушы өтті. 1924 жылдан бастап бұрандалы байланыстарды түйіндік байланыстарға ауыстыру және 1925 жылы алғашқы қашықтан басқарылатын сигнализация жүзеге асырылды. Жұмыстарға Траралгонды электрлендіру, жаңа Харрис қала маңы пойыздары, Уокер теміржол моторлары және шамамен 3000 жаңа жүк вагондары кірді. Аймақтық жолаушылар тасымалында 1986 жылы кондиционерсіз ағаштан жасалған жолаушылар вагондары қызметтен шығарылды, олардың орнына жаңа "H" вагондары қойылды. Сондай-ақ, одан әрі жаңартулар үшін сынақтар жүргізілді, A85 локомотиві 160 км/сағ жылдамдықпен жұмыс істеуге қайта жабдықталды және штаттың батысындағы Гленорчи мен Любек арасындағы сынақ жүрісі кезінде сынақтан өтті. Бұл сонымен қатар бір дәуірдің аяқталуы болды, 1985 жылдан бастап жүк пойыздарында күзетшілердің вагондары мен күзетшілері жойылды, ал 1986 жылы мал тасымалы тоқтатылды. Жұмыс тәжірибесі де өзгерді, 1982 жылы Мельбурн мен Аделаида арасында C класындағы локомотивтердің үздіксіз жұмысы енгізілді. Темір жол желісін қысқарту жалғасты, штаттың солтүстік-батыс аймағында ірі орталықтандырылған астық қоймалары салынды, дәстүрлі қауіпсіздік жүйелерін жергілікті персоналды қажет етпейтін жүйелермен ауыстыру салдарынан кейбір станциялар персоналдан айырылды. V/Line-нен пайдалы болат және интермодальдық тасымалдау алынды; және Мельбурн мен Аделаида арасындағы стандартты тарамды желі 1995 жылы ашылды, тарамдық кедергі жойылды. Жекешелендіруге бағытталған қадамдар 1997 жылы V/Line жолаушылар және V/Line жүк тасымалына бөлінгеннен кейін, 1998 жылы Мельбурн қызметтерін Public Transport Corporation бөліп, Bayside Trains және Hillside Trains құрды. Бағдарламаны негізінен Федералды үкімет Қауымдастықтың активтерді қайта өңдеу қоры арқылы қаржыландырды. Жоба Балларат желісін жаңартуға 518 миллион доллар бөлді, оның ішінде Дир Парк Уэст пен Мелтон станциялары арасындағы 18 км-ге дейін екі еселенген жол, жаңа өткізу тізбектері, жаңа пойыз тұрақтары, жаңартылған станциялар және дәліз бойында қосымша тұрақ орындары бар. Джилонг желісі Уорн Пондс станциясына жаңа платформа мен жол қосылады, сондай-ақ Армстронг Крикке теміржол салу мүмкіндігі зерттеледі. Гипсленд желісінде сигнализация жаңартылады, кейбір жолдар екі еселенеді, жаңа тұрақ құрылысы салынады және кейбір станцияларға платформалар қосылады. Жобаға Бендиго-Эчука желісінде жол жылдамдығы мен сигнализацияны жаңарту да кіреді, барлық жобалар 2022 жылға дейін аяқталуы тиіс.

Тез жүретін рельс

Виктория аймағына жоғары жылдамдықты жолаушылар теміржолы құру бойынша көптеген ұсыныстар жасалды. 2018 жылы штаттық үкімет Гиллонгке дейін жоғары жылдамдықты темір жол желісін жоспарлауға 50 миллион доллар бөлді және техникалық кеңесшілерден жылдам темір жол жөніндегі референциялық топты тағайындады. Үкімет Гиллонг пен Балларатқа дейін пойыздың сағатына 250 км жылдамдықпен жүруі мүмкін екенін мәлімдеді, бұл қазіргі VLocity пойыздарының сағатына 160 км жылдамдық шегінен асып түседі. 2019 жылы Федералдық үкімет Гиллонгке дейін жылдам темір жол желісіне 2 миллиард доллар бөлді, саяхат уақыты 32 минутты құрайтынын уәделеді. Албери-Водонга және Үлкен Шепартонға жылдам темір жол құрудың бизнес-жоспарлары қазіргі уақытта 2019 жылы құрылған федералдық орган – Ұлттық жылдам темір жол агенттігі үшін дайындалып жатыр.

Жүктілік өлшегіші

Викториялық вагондардың жүк тиеу габариті британдық және американдық стандарттар арасында орналасқан. Вагондардың ұзындығы, ені рельстен 4,27 метр биіктікте жүк тасымалдауға мүмкіндік береді. Бұл шектеулерде контейнерлік вагондарды екі қабаттап тиеу мүмкін емес, кейбір бағыттардағы биік контейнерлерді қоспағанда, ең үлкен рұқсат етілген контейнерлер орташа биіктіктегілер болып табылады. Семафорлық сигналдар алғашқы теміржол желілерінде қолданылған, бірақ уақыт аралығына негізделген жүйеге көшуге байланысты олардың саны минималды болды. Пойыздардың қауіпсіздігін қамтамасыз ету үшін алғашқы сигналдардың біріктірілуі 1874 жылы, ал төменгі квадранттық сомерсальт типті басты сигналдар 1887 жылы енгізілді. Бұл екі жүйе де жолдың бір бөлігінде бір уақытта бір ғана пойыздың болуын қамтамасыз етті. 1883 және 1888 жылдар аралығында телеграфтық блок жүйесі Винтерс блогымен ауыстырылды, ол бүгінге дейін қолданылып келе жатқан екі жолды блок жүйесінің алдағысы болды. Кейінірек, штат және билет жүйесіне өзгерістер енгізілді, көбірек қозғалыс бар желілерде электр штабымен жабдықталды, бұл пойыздар саны артқанда қауіпсіздікті арттырды. Мельбурн желісіндегі қала маңындағы жолаушылар трафигі сол кездегі блок жүйесіне үлкен жүктеме салды, бұл пойыздардың жақын арада жүруін қамтамасыз ету үшін көптеген операторлармен жабдықталған сигналдық посттарды қажет етті. Осының нәтижесінде, пойыздардың болуын автоматты түрде бақылап, пойыздар арасындағы қауіпсіз қашықтықты қамтамасыз ететін автоматты блок жүйесі (АБЖ) негізінде қуатты сигнализацияны қабылдау туралы шешім қабылданды. 1915 жылдан бастап енгізілген жүйе американдық жылдамдық сигнализациясының тәжірибесіне негізделген, GRS2A жоғарғы квадранттық механикалық сигналдары екі иінтігімен жүргізушілерге 5 түрлі жылдамдық режимін көрсетуге мүмкіндік берді. Автоматты блок жүйесінің нұсқасы – Автоматты және жол бақылауы (АЖБ) енгізілді, ол бір жолда ABS сияқты артықшылықтарды ұсынады, сонымен бірге жолдың бір бөлігінде бір ғана пойыздың болуын қамтамасыз етеді. 1960 жылдары Албериге жаңа стандартты кеңдіктегі желіде орталықтандырылған трафик бақылауы енгізілді. Пойыздардың қауіпсіздігі де жақсарды, аймақтық жылдам пойыз жобасының бөлігі ретінде негізгі жолаушылар желілерінде Пойызды қорғау және ескерту жүйесі енгізілді. Сонымен қатар, кейбір локомотивтер сериясының нөмірі 0-ден басталады, ал кейбіреулері 1-ден басталады. Локомотивтердің көп бөлігі Ұлыбританиядан, Бейер, Пикок және Компания, Роберт Стивенсон және Компания, R & W Хоторн және Джордж Ингленд және Компания сияқты компаниялардан импортталды. Виктория теміржолы үшін салынған соңғы бу локомотивтері 4 6 4 R және 2 8 0 J класс локомотивтері болды. Олардың дизайны заманауирақ болғанымен, олардың артықшылықтары алғашқы дизель локомотивтерінің бірден пайда болуынан көлеңкеде қалды. Электр локомотивтері алғаш рет 1923 және 1928-29 жылдары Е кластың қала маңындағы локомотивтерімен, содан кейін 1953 жылдан бастап Траралгонға дейінгі магистральды брикет тасымалы үшін электрлендірілген L класымен сатып алынды. General Motors EMD қозғалтқыштары мен тарту қозғалтқыштарының австралиялық лицензиясын алғандықтан, оларды жергілікті құрастырылған корпусқа орнату мүмкіндігі болды. 1980 жылдары бірінші буын локомотивтері өмірлік циклінің соңына жақындады, ал электр локомотивтері 1988 жылға дейін пайдаланудан алынды. Бүгінгі таңда бұрынғы Виктория теміржолының локомотив паркі екіге бөлінді, N класы V/Line компаниясымен жолаушылар тасымалында пайдаланылады, ал қалғандары Pacific National немесе басқа жеке операторлармен жүк тасымалында қолданылады.

Компаниялар

Викториядағы алғашқы темір жолдар жеке компаниялармен басқарылды, бірақ компаниялар банкротқа ұшырағанда немесе жұмысын тоқтатқанда, мемлекеттік билік оларды өз бақылауына алды. 1856 жылдан 1883 жылға дейін үкіметтік агенттік "Темір жол департаменті" деп аталды, ал Виктория темір жол комиссарлары туралы заң қабылданып, Виктория темір жолдары құрылды. 1973 жылы 1972 жылғы "Темір жолдар (өзгерістер)" заңымен темір жолдарды басқару құзыреті Виктория темір жол комиссарларынан Виктория темір жол басқармасына берілді. 1993 жылы профессор Фред Хилмер Ұлттық бәсекелестік саясатын зерделеу комитетінің қорытындыларын ұсынды, бұл Хилмер есебі деп белгілі болды, және 1995 жылы Ұлттық бәсекелестік саясаты енгізілді. Бұл саясаттың бір салдары – Викторияда жаңа жүк тасымалдау операторларына қызмет етуге рұқсат беру болды. 1995 жылы Specialised Container Transport Перт қаласына пойыз қатынай бастады. Ал 2003 жылдың шілдесінде үкімет V/Line Passenger-ді мемлекеттік меншікте қалдыру ниетін жариялады және 2003 жылдың 1 қазанында операторды банкроттан сатып алған V/Line Corporation мемлекеттік кәсіпорнын құрды. 2004 жылдың 16 тамызында Pacific National Freight Victoria бизнесі мен ауылдық теміржолдарды жалға алу құқығын сатып алды, бірақ 2006 жылдың қарашасында олар жалға алу құқығын 133,8 миллион долларға Виктория үкіметіне сату туралы келісімге келді, сату 2007 жылдың 7 мамырында аяқталды және V/Line теміржолдарды басқарушыға айналды. 2007 жылдың желтоқсанында Pacific National Викториядағы астық тасымалдау және Portlink ауылдық контейнерлік бизнес операцияларын сату немесе жабу жоспарларын жариялады. Бұл шешім сынға ұшырады, себебі ол астық өсірушілерді жылдық астық жинауды ауылдық элеваторлардан порттарға тасымалдау үшін қымбат жол көлігін пайдалануға мәжбүрлейді. Көптеген сарапшылар Pacific National компаниясының 2004 жылы Freight Australia компаниясының операцияларын активтерді жою және теміржол жүк тасымалындағы бәсекелестікті жою мақсатында сатып алғанын айыптайды. 2008 жылы El Zorro Pacific National компаниясынан Warrnambool – Melbourne контейнерлік қызметін иелігіне алып, кең көлемді астық тасымалына көшті, ал Aurizon Melbourne – Horsham контейнерлік қызметін алды.

Негізгі жарғылар

Виктория штатындағы басты теміржол заңы – Көліктік интеграция туралы заң. Бұл заң Викторияның көлік жүйесі үшін интеграция агенттігі ретінде Көлік, жоспарлау және жергілікті инфрақұрылым департаментін құрады. Заң сондай-ақ, қоғамдық көлікпен қызмет көрсету және жүк тасымалы үшін желіге қол жеткізуді басқаруға жауапты мемлекеттік органдарды – атап айтқанда, Қоғамдық көлік директорын және V/Line-ды құрып, олардың міндеттерін белгілейді. Бұдан өзге, заң бойынша VicTrack құрылады, ол мемлекеттік теміржол желісі мен оған қатысты инфрақұрылымға иелік етеді. Тағы бір маңызды заң – 1996 жылғы Теміржол басқару туралы заң, ол теміржол операторларына өкілеттік береді және штаттың теміржол желісі үшін теміржолға қол жеткізу схемасын қарастырады. Көліктік интеграция туралы заңға жақында енгізілген өзгерістердің нәтижесінде Қоғамдық көлік директорының функциялары Bailieu үкіметінің маңызды бастамасы – жаңа Қоғамдық көлік дамыту органына біртіндеп берілуде.

Реттеу

Виктория штатындағы теміржол операцияларының қауіпсіздігі 2006 жылғы «Теміржол қауіпсіздігі туралы» заңмен реттеледі, ол барлық коммерциялық жолаушылар және жүк тасымалдау операцияларына, сондай-ақ туристік және тарихи теміржолдарға қолданылады. Заң барлық теміржол саласының қатысушылары үшін қауіпсіздік міндеттемелерін қамтитын құрылымды құрайды және инфрақұрылым мен вагондарды басқаратын теміржол операторлары жұмысты бастамас бұрын аккредиттеу алуға міндетті. Аккредиттелген теміржол операторлары өз қызметін басқару үшін қауіпсіздік басқару жүйесіне ие болуы керек. «Теміржол қауіпсіздігі туралы» заң бойынша құрылған қауіпсіздік схемасына қолданылатын санкциялар 1983 жылғы «Көлік (Қамтамасыз ету және әртүрлі)» заңында қарастырылған. Викториядағы теміржол жүйесінің қауіпсіздік реттеушісі – Көлік қауіпсіздігі директоры (Транспорттық қауіпсіздік Викториясы деп сауда белгісі тіркелген), оның кеңсесі 2010 жылғы «Көлік интеграциясы туралы» заңмен құрылған.

Тергеу

Викториядағы теміржол операторлары Бас тергеуші, Көлік қауіпсіздігі немесе Австралиялық Көлік қауіпсіздігі бюросы (ATSB) жүргізетін кінәлі емес тергеулерге де қатысуы мүмкін. Бас тергеуші Көлік интеграциясы туралы заңмен теміржол қауіпсіздігіне қатысты мәселелерді, оның ішінде оқиғаларды және тенденцияларды тергеуге міндетті. Ал ATSB, керісінше, белгіленген мемлекетаралық теміржол желісінде орын алған осы мәселелер бойынша құзыреттілікке ие.

Билеттер мен жүріс-тұрыстар

Викториядағы қоғамдық көлік құралдарына билет алу талаптары негізінен 2006 жылғы Көлік (билеттеу) ережелерінде және Виктория штаттық бағалар мен билеттеу нұсқаулығында қамтылған. Мельбурн қаласындағы пойыз және трамвайлардағы қауіпсіздік және тәртіп ережелері көбінесе 1983 жылғы Көлік (бағыну және әртүрлі) заңында және 2005 жылғы Көлік (тәртіп) ережелерінде жазылған.

Туристік және мұралық темір жолдар

Виктория штатындағы туристік және мұралық темір жолдар 2010 жылғы «Туристік және мұралық темір жолдар туралы» заңының қағидаларымен реттеледі, ол 2011 жылдың 1 қазанында күшіне енді.