Арнольд Брешиа: Реформаторлық ойлар және Рим коммунасы

Кіріспе

1090 - 1155) Арнольд Брешиалық (1090 - 1155), сондай-ақ Арнальдус деп те аталады, Ломбардиядан шыққан итальяндық канондық, шіркеуді мүлік иелігінен бас тартуға шақырды және 1144–1193 жылдардағы Рим коммунасының сәтсіздігіне қатысты. Арнольд кем дегенде үш рет жер аударылып, соңында тұтқындалды, ал папалық оны дарға асты; оның денесі өлгеннен кейін өртеліп, күлі Тибр өзеніне тасталды. Ол діни реформатор және саяси лидер ретінде сәтсіз болғанымен, апостолдық кедейлік туралы оның тұжырымдары өлімінен кейін «Арнольдшылардың» арасында, сондай-ақ вальденстер мен рухани францискандардың арасында кеңінен тарады, бірақ оның ешбір жазбасы ресми айыптаудан аман қалған жоқ. Протестанттар оны Реформацияның алға басушыларының бірі деп есептейді.

Өмірбаян

Арнольд Брешияда дүниеге келді, августиндік каноник болды, кейін Брешиядағы монастырьдың приоры қызметін атқарды. Ол католик шіркеуінің жер дауына қатысқан уақытша билігін сынады. Шіркеу өзінің талаптарынан бас тартып, иелігін қала әкімдігіне қайтаруға шақырды, осылайша ол иелік етуден таза қалуы мүмкін. Әлемдік заттардан бас тарту – оның негізгі ұстанымдарының бірі еді. 1139 жылы екінші Латеран соборында айыпталып, Италиядан қуылды. Фрайзингтік Оттоның шежіресінде айтылғандай, Арнольд Парижде реформатор және философ Пьер Абелярдың жетекшілігімен оқыған. Ол Абелярдың монастырлық реформаға қатысты ұсыныстарын қолдады. Бұл мәселе 1141 жылы Сен синодының қарауына түсті, Арнольд пен Абелярдың ұстанымдары Бернард Клерволымен қабылданбады. Абеляр капитуляциядан кейін шіркеу шешіміне қарсы жалғыз қалды; Арнольд Парижге оралды, онда Бернардқа қарсы уағыз айтуды және дәріс беруді жалғастырды. Соның салдарынан оған үнсіздік бұйырылды және папа Иннокентий II оны елден қуды. Ол бірінші Цюрихке, содан кейін, мүмкін, Баварияға паналады. Оның жазбаларын да өртеуге бұйрық берілді, бірақ оның ешбір нәрсе жазғанын дәлелдейтін жалғыз дәлел осы үкім болды. Арнольд апостолдық кедейлікке қатысты радикалдық идеяларын уағыздауды жалғастырды. Тек қарсыластарының жамандауы мен айыптауы арқылы танылған Арнольд халыққа шабуыл жасаушы деп жарияланды; оның ниеттері күмәнді деп есептелді. 1143 жылдан кейін Италияға оралған Арнольд 1145 жылы папа Евгений III-пен келісімге келді, ол оған Римдегі шіркеудің кешіріміне бағынуын бұйырды. Ол келгенде Джордано Пьерлеонидің жақтастары Рим коммунасының ежелгі құқықтарын жариялап, қаланың бақылауын папалық әскерлерінен тартып алып, республика құрғанын көрді. Арнольд дереу халық жағына шықты және Пьерлеонидің қызметтен алынуынан кейін Коммунаның зиялылық көшбасшысы болды, бостандық пен демократиялық құқықтарды талап етті. Арнольд дін қызметкерлерінің мүлікке ие болуы оларға діни рәсімдерді орындауға құқық бермейтінін үйретті. Ол 1146 жылы папа Евгенийді елден қууға жетті, осы үшін ол 1148 жылдың 15 шілдесінде анттан алынды. Папа Евгений 1148 жылы қалаға оралғанда, Арнольд анттан алынғандықтан гөрі, гүлденген республиканы басқаруды жалғастырды. Осы оқиғаларды қорытындылай келе, Цезарь Барониус Арнольдты «саяси ерестің әкесі» деп атады, ал Эдвард Гиббон кейіннен «Рим бостандығының туын алғаш рет Арнольд көтергенін» айтты. Евгенийдің өлімінен кейін папа Адриан IV Римді қайта бақылауға алу үшін дереу шаралар қабылдады. Ол 1155 жылы қасиетті аптаның тыйым салуынан кейін Римді күшпен басып алған және Арнольдты тағы да елден қуған Фредерик Барбароссамен одақтасты. Арнольд императорлық әскерлермен ұсталды және Рим Куриясымен бүлікшілік жасады деп сотталды. Маңыздысы, оны ешқашан ерестікпен айыптамады. Өлім жазасына кесілгенде, ол өзінің ұстанымдарынан бас тартты. Арнольд бүлікшілік жасағаны үшін сотталып, маусым айында асылып, денесі өртелді. Ол Рим халқының көп бөлігінде және кіші дін қызметкерлері арасында батыр болғандықтан, оның жерленген жері шейіт ретінде құрметтелмеуі үшін оның күлі Тибр өзеніне тасталды. 1882 жылы папалық уақытша билік құлағаннан кейін Брешия қаласы өзінің туған ұлына ескерткіш орнатты.

Born in Brescia, Arnold became an Augustinian canon and then prior of a monastery in Brescia. He criticized the Catholic Church's temporal powers that involved it in a land struggle in Brescia against the Count Bishop of Brescia. He called on the Church to renounce its claim and return ownership to the city government so as not to be tainted by possession—renunciation of worldliness being one of his primary teachings. He was condemned at the Second Lateran Council in 1139 and banished from Italy. According to the chronicler Otto of Freising, Arnold had studied in Paris under the tutelage of the reformer and philosopher Pierre Abélard. He approved of Abélard's proposals for monastic reform. The issue came before the Synod of Sens in 1141 and both Arnold and Abélard's positions were overruled by Bernard of Clairvaux. Arnold stood alone against the church's decision after Abélard's capitulation; he returned to Paris, where he continued to teach and preach against Bernard. As a consequence he was then commanded to silence and exiled by Pope Innocent II. He took refuge first in Zürich and then probably in Bavaria. His writings were also ordered burned as a further measure, though that judgement is the only evidence that he had actually written anything. Arnold continued to preach his radical ideas concerning apostolic poverty. Arnold, who is known only from the vituperative condemnation of his foes, was declared to be a demagogue; his motives were impugned. Having returned to Italy after 1143, in 1145 Arnold made his peace with Pope Eugene III, who ordered him to submit himself to the mercy of the Church in Rome. When he arrived, he found that Giordano Pierleoni's followers had asserted the ancient rights of the commune of Rome, taken control of the city from papal forces, and founded a republic, the Commune of Rome. Arnold sided with the people immediately and, after Pierleoni's deposition, soon became the intellectual leader of the Commune, calling for freedoms and democratic rights. Arnold taught that clergy who owned property had no power to perform the Sacraments. He succeeded in driving Pope Eugene into exile in 1146, for which he was excommunicated on 15 July 1148. When Pope Eugene returned to the city in 1148, Arnold continued to lead the blossoming republic despite his excommunication. In summing up these events, Caesar Baronius called Arnold "the father of political heresies", while Edward Gibbon later expressed his view that "the trumpet of Roman liberty was first sounded by Arnold." After Pope Eugene's death, Pope Adrian IV swiftly took steps to regain control of Rome. He allied with Frederick Barbarossa, who took Rome by force in 1155 after a Holy Week interdict and forced Arnold again into exile. Arnold was seized by Imperial forces and tried by the Roman Curia as a rebel. Importantly, he was never accused of heresy. Faced with the stake, he refused to recant any of his positions. Convicted of rebellion, Arnold was hanged in June and his body burnt. Because he remained a hero to large sections of the Roman people and the minor clergy, his ashes were cast into the Tiber, to prevent his burial place becoming venerated as the shrine of a martyr. In 1882, after the collapse of Papal temporal powers, the city of Brescia erected a monument to its native son.

Нанымдар

Арнольд Рим шіркеуінің билігіне шабуыл жасады және дін қызметкерлерінің моральдық реформасын жүзеге асыруға зор құлшыныс танытты. Арнольд теократиялық мемлекетке қарсы болды және шіркеу мен мемлекеттің толық бөлінуі керек деп сенді. Екінші Латеран кеңесі нәрестелерді крещениелеуден бас тартқаны үшін Арнольдшыларды айыптады. Арнольд Рим шіркеуінің билігін мойындамады және күнәлі дін қызметкерлерінің қасиетті дұғаларды оқу құқығынан айырылатынына сенді. Оның кейбір сыншылары Арнольдты "крещение және Евхаристияға қатысты наразылық тудыратын пікірлері" үшін сынады.