Жеймс Тауэрс: Виктория кресінің иесі

Кіріспе

Виктория Кресінің иегері

Джеймс Тауэрс, ВК (9 қыркүйек 1897 – 24 қаңтар 1977) – ағылшын солдаты, фермер және Виктория Кресінің (ВК) иегері, британдық және Достастық әскерлеріне берілетін жауға қарсы көрсетілген батылдық үшін ең жоғары награда. Бірінші дүниежүзілік соғыста «Камерондықтар» полкінде қызмет еткен ол 1918 жылғы 6 қазанда жүз күндік науқан кезіндегі ерлігі үшін ВК-мен марапатталды.

Ерте өмір

1897 жылдың 9 қыркүйегінде Ланкаширдегі Броутон ауылында дүниеге келген Джеймс Тауэрс фермердің ұлы еді. Эммануэль ұлдар мектебінде білім алған ол, кейін әкесінің сүт шаруашылығында жұмыс істеді.

Бірінші дүниежүзілік соғыс

1915 жылдың шілдесінде Тауэрс 17 жаста болғандықтан, толық емес жасқа ие болды және Британ армиясының Батыс Ланкашир артиллериясына қосылды. Оның нағыз жасы анықталған соң, ол үйге қайтарылды. Келесі жылдың тамызында, 18 жасқа толғаннан кейін, ол 5-ші драгун гвардиясына, жаяу әскер полкіне қабылданып, жақын арада 2-ші батальонға, Камерониялықтарға, басқаша Шотландиялық атқыштар деп те аталатын, ауыстырылды. 1916 жылдың желтоқсанында Батыс майданға аттанды. Тауэрстің батальоны бастапқыда 23-ші бригаданың 8-ші жаяу әскер дивизиясының құрамында болды, бірақ Жүз күндік науқан кезінде 20-шы дивизияда қызмет етті. 1918 жылдың 6 қазанында батальон Боревоар шебінің шығысындағы Мерикур ауылын қорғады. Ауылды неміс әскерлері қоршап алып, атыс ашқан кезде, эвакуациялауға бұйрық берілді, бірақ бір ротадан 30 адамнан тұратын топқа бұл туралы ешқандай хабарлама жетпеді. Еріктілер жоғалған топқа хабар жеткізіп, оларды британдық шепке қайтаруға шақырылды. Бес адам жеке-жеке жолға шықты, бірақ барлығы да қаза тапты. Бұрынғы еріктілердің тағдырына куә болған Тауэрс, компаниясының хабаршысы болғандықтан, сол топты табуға тырысуға келісті. Ол өзінің жылдамдығы мен табиғи ептілігін пайдаланып, ауыр пулеметтен қашып, тұтқынға түскен әскерилерге жетті. Оларды ертеңгі таңда батальонның қалған бөлігіне қайтарды. 6 қазандағы ерлігі үшін Виктория кресімен (VC) марапатталды. 1856 жылы тағайындалған VC – Ұлыбритания империясының әскери қызметкеріне көрсетілген батырлықтың ең жоғары наградасы. Тауэрстің VC-ға берілген марапатында былай делінген:
1918 жылдың 6 қазанында Мерикурда көрсеткен өте батыл және міндетке адалдығы үшін, ауыр атыс кезінде бес хабаршы маңызды хабарламаны жеткізе алмағанда, бұл міндетті орындауға тырысқан хабаршылардың тағдырын жақсы білетін жекелей Тауэрс ерікті болып кемелге жетті. Ол қозғалған кезде оған қарсы қатты атыс ашылғанмен, ол бірден жасырынған жерден екінші жасырынған жерге өтіп, ақырында хабарламаны жеткізді. Оның батырлығы, нығайып тұруы және қауіпке ешқандай мән бермеуі баршаға үлгі болды. «Лондон газеті», 4 қаңтар 1919 жыл. Соғыстан кейін Тауэрс Броутонға оралды және бірнеше айдан кейін Британ армиясынан босатылды. 1919 жылдың 8 мамырында Бэкингем сарайында өткен салтанатты шарада ол өзінің VC-ін алды. Ланкашир газетіне берген сұхбатында Тауэрс өзінің іс-қимылдарының себебін былай түсіндірді: «Сол кезде мен осы жігіттерге көмектесуім керек деп ойладым. Бәрінен бұрын, олар менің достарым еді».

In July 1915, when Towers was 17 and therefore underage, he joined the British Army's West Lancashire Artillery. His true age was discovered and he was discharged and sent home. In August the following year, and now aged 18, he enlisted in the 5th Dragoon Guards, a cavalry regiment but was soon transferred to serve in the infantry with the 2nd Battalion, The Cameronians, also known as the Scottish Rifles. He departed for the Western Front in December 1916. Towers' battalion was originally part of the 23rd Brigade, 8th Infantry Division but by the time of the Hundred Days Offensive it was serving with the 20th Division. On 6 October 1918, the battalion was defending the village of Méricourt, east of the Beaurevoir Line. It had been ordered to evacuate as German forces surrounded the village and opened fire but a party of 30 men from one company did not receive the instructions to do so. Volunteers were asked to take messages to the missing party and guide them back to British lines. Five men individually set out but all were killed. Despite seeing what had happened to the previous volunteers, Towers, who acted as a runner for his company, offered to try and find the party. Using his speed and natural agility, and avoiding the heavy machine gun fire, he was able to make his way to the trapped men. He led them back to the rest of the battalion in the early hours of the next morning. For his actions on 6 October he was awarded the Victoria Cross (VC). The VC, instituted in 1856, was the highest award for valour that could be bestowed on a soldier of the British Empire. The citation for Towers' VC read:
For most conspicuous bravery and devotion to duty at Méricourt on 6 Oct. 1918, when, under heavy fire, five runners having failed to deliver an important message, Private Towers, well aware of the fate of the runners who had already attempted the task, volunteered for the duty. In spite of heavy fire opened on him as soon as he moved, he went straight through from cover to cover and eventually delivered the message. His valour, determination and utter disregard of danger were an inspiring example to all.|The London Gazette, 4 January 1919

After the war, Towers returned to Broughton and within a few months was discharged from the British Army. He received his VC in a ceremony at Buckingham Palace on 8 May 1919. In an interview to a Lancashire newspaper, in describing his motivation for his actions, Towers said "I felt then that I had to go to the help of these lads. After all, they were my pals".

Кейінгі өмірі

Азаматтық өмірге оралған Тауэрс отбасылық шаруашылықта жұмысын жалғастырды. Ол 1920 жылғы 11 қарашада Вестминстер аббаттығында "Белгісіз жауынгерге" арналған жерлеу рәсіміне қатысты және 1956 жылы Хайд-паркте өткен Виктория шаршысының (VC) 100 жылдығына қоса, Виктория шаршысын алғандарға арналған кештер мен басқа да естелік шараларына тұрақты түрде қатысты. Әкесі шаруашылықтан зейнеткерлікке шыққаннан кейін Тауэрс жеке кәсібін ашты. 1971 жылдан бастап денсаулығы нашарлап, 1977 жылғы 24 қаңтарда Ланкаширдегі Престон қаласындағы Корольдік ауруханада қайтыс болды. Оның әйелі мен қызы күйін сақтап қалды, оның күлі Шотландиялық атқыштар және Виктория шаршысы қауымдастығының өкілдері қатысқан қызметтен кейін Престон крематорийінің аумағына шашылды. Тауэрске арналған бірнеше ескерткіштер бар; Престондағы Лонсдейл иелігіндегі бір көше оның атымен аталады, ал Браутон қаласында 2017 жылғы қазан айында ашылған маңызды бағытқа да оның есімі берілді. 2018 жылғы 6 қазанда Тауэрстің Виктория шаршысына ие болуына себеп болған оқиғаның 100 жылдығына орай Престон қаласының Ту базарында оның атымен аталатын ескерткіш тақта ашылды.

Викторияның айқасы

ВК-ден басқа, Тауэрс Бірінші дүниежүзілік соғыстағы қызметі үшін Британ соғыс медалі мен Жеңіс медаліне де лайық болды. Медальдар бірнеше жыл бойы отбасында сақталды, бірақ 1983 жылы аукционда 7500 фунт стерлингке сатылды. 2005 жылы Австралияда тағы да аукционға шығарылып, бұл жолы 90 000 фунт стерлингке сатылды. Он жыл өткен соң, Лондонда өткен аукционда медальдар анонимді ұсынушыға 144 000 фунтқа сатылды.