Кіріспе
"Он кішкентай үндік" – американдық балалардың санау өлеңі. Оның Roud Folk Song Index нөмірі 12976. 1868 жылы ән жазушы Септимус Виннер оны әнге айналдырып, "Он кішкентай инджен" деп атады, ол миньстрель шоуы үшін жазылған.
"Ten Little Indians" is an American children's counting out rhyme. It has a Roud Folk Song Index number of 12976. In 1868, songwriter Septimus Winner adapted it as a song, then called "Ten Little Injuns", for a minstrel show.
Әнші ән
Әнші Септимус Виннер 1868 жылы балалар әнінің "Он кішкентай үндік" деп аталатын кеңейтілген нұсқасын жасады. Оны Christy's Minstrels орындап, Еуропада кеңінен танымал болды, сол жерде Агата Кристи 1939 жылы осы аттас романында пайдаланды, онда шалқарадағы аралда он адам өлтіріледі. Роман кейіннен американдық басылым үшін "And Then There Were None" деп қайта аталды, бірақ бастапқы атауы Ұлыбританияда 1985 жылға дейін қолданылып келді және ол оның ең танымал туындыларының бірі болып табылады. Кристи романының испан және орыс тілдеріндегі атаулары әлі күнге дейін сәйкесінше Diez negritos және «Десять негритят» болып табылады, ал неміс балалар әнінің әуені басқаша "Zehn kleine Negerlein" деп аталады. Осы әннің түрлері балалар кітаптары ретінде кеңінен жарияланды; олардың ортақ белгісі – «олар әрқашан бала болып, тәжірибеден ешқашан үйренбейтін қара терілі ұлдар туралы». Мысалы, ол 1913 жылы Нидерландыда, 1922 жылы Данияда (Börnenes billedbog), 1922 жылы Исландияда ("Negrastrákarnir" деген атпен) және 1940 жылдары Финляндияда (Kotoa ja kaukaa: valikoima runosatuja lapsille және Hupaisa laskukirja) жарияланды. Бенгал тіліндегі "Харадхон ер Дости Челе" ("Харадхонның он ұлы") поэмасы да "Он кішкентай үндіктерден" шабыттанды.
Расистік тілге сын
Қолданылатын сөздерге байланысты көңіл күйдің өзгеруіне байланысты, балаларға арналған қазіргі нұсқалары көбінесе өлеңнің нысандары ретінде «ұшақтар», «әскер ұлдары» немесе «аққулар» сияқты сөздерді қолданады. 2007 жылы Исландияның Skrudda баспасы 1922 жылғы Исландиялық нұсқасын өзгеріссіз қайта басып шығарғаннан кейін «Он кішкентай негр» деген кітап сол елде қызу пікірталас тудырды, кітапты расистік деп санайтындар мен оны «өткенде жасалған қызықты және әдемі оқиғалардың» бөлігі деп санайтындар арасында күшті дау болды. Кристин Лофтсдотирдің пікірінше, Исландияда кітапты қайта басылым жасау көптеген пародияттарды немесе қайта жазуларды тудырды: Сигрун Элджорн мен Тьораринн Элджорнның «Tíu litlír kenjakrakkar» («Он кішкентай әзілкеш балалар»); Катрин Дж. Оскарсдотир мен Гудрун Джона Магнусдотирдің «10 litlir sveitastrákar» («Он кішкентай ауыл жігіттері»); және Оттар М. Ньордфьордтың «Tíu litlir bankastrákar» («Он кішкентай банкир ұлдары»).
The republishing of the book in Iceland triggered a number of parodies or rewritings: Tíu litlír kenjakrakkar ("Ten little prankster children") by Sigrún Eldjárn and Þórarinn Eldjárn; 10 litlir sveitastrákar ("Ten little country boys") by Katrín J. Óskarsdóttir and Guðrún Jónína Magnúsdóttir; and Tíu litlir bankastrákar ("Ten little banker boys") by Óttar M. Njorðfjörð.