Кіріспе

Уилтон шлюздары — Англияның Нортгемптоншир графтығындағы Давентриге жақын Гранд Юнион каналындағы жеті шлюздің жиынтығы. Олар Бакби шлюздері деп те аталады.

Тарих

Гранд-Джанкшн каналы 1793 жылғы 30 сәуірде Парламент актісімен бекітілді. Ол Оксфорд каналындағы Браунстоннан Лондонға жақын Брентфордқа дейін 90 миль (145 км) қашықтықты қамтитын болды, онда Теміз өзенімен қосылатын еді. Бакубидегі Уилтон шлюздарын қамтитын солтүстік бөлімінің құрылысы екі туннельдің қажеттілігімен қиындатылды – біреуі Браунстон маңындағы шлюздердің солтүстігінде, едәуір ұзын болса, екіншісі оңтүстікке қарай Блисвортта, ол да ұзын болды. Браунстон туннелінде жылдам құмға тап болғанына қарамастан, ол 1796 жылғы 21 маусымда аяқталды және канал шлюздерден оңтүстікке қарай шамамен 4 км жердегі Вейдон Бекке дейін ашылды. Біраз уақыттан кейін ол оңтүстікке қарай Блисвортқа дейін ұзартылды, бірақ 1796 жылдың қаңтарында құлап кеткен Блисворт туннелімен байланысты ауыр мәселелер туды. Уильям Джессоп инженерлік жұмыстарды басқарды және туннель салудан бас тартуды қалады. Ол Блисворттан тысқары жерге 29 шлюз салуды ұсынды, бірақ кеңес беру үшін шақырылған үш инженер оны басқа бағытты қарастыруға көндірді. Басты жұмыстарды судан босату үшін төменгі деңгейлі галереялар жасалды, ал туннель 1805 жылғы 25 наурызда ашылды, бұл каналдың соңғы аяқталған бөлігі болды. Гранд-Джанкшн каналы 1929 жылы Регентс каналы, Уорвик және Бирмингем каналы, сондай-ақ Уорвик және Нептон каналымен біріктірілгеннен кейін Гранд-Юнион каналының бір бөлігіне айналды. Ең төменгі шлюзден Блисворт туннеліне дейін созылған ұзын, тегіс учаске болды. Жеті шлюз каналдың деңгейін 19 метрге көтеріп, Браунстон туннелінен өтіп, содан кейін бес шлюз арқылы Браунстонға дейін түсетін еді. Шлюздар екі тар кемені қатар алып өтуге жететіндей етіп салынды, соның арқасында солтүстік терминалдан тысқары жатқан каналдар өз шлюздарын кеңейтуге және 70 тонна жүкті тасымалдайтын кең баржаларды пайдалануға көндірілуі мүмкін еді. Гранд-Джанкшн каналы 1800 жылдардың басынан бастап жақын орналасқан тоғандармен тәжірибе жасады. Борн-Энд шлюздарында бірнеше радиалды тоғандар болды, бірақ тоғандарды пайдалану ұзаққа созылғандықтан тоқтатылды. Бакбидегі шлюздарда әр түрлі деңгейде орналасқан екі тікбұрышты жақын орналасқан тоғандар болды, ал бұл конструкция ақырында Бакби мен 45-ші шлюз арасындағы Булборндағы Вендовер қосылысына дейінгі көптеген шлюздарда қолданылды.

Орналасқан жері

Қалқалар ұшқыштың жоғарғы жағында 7-ден төменгі жағында 13-ке дейін нөмірленген. Ұшқыштың оңтүстігінде ұзын, тегіс деңгейлі су жолы бар, ол 23 километрге (14.6 миль) созылып, Stoke Bruerne Canal мұражайына және жеті шлюздік Stoke Bruerne ұшқынының жоғарғы жағына жетеді. Бұл бөлімнің оңтүстік жағында Блисворт туннелі және Гейтон түйіспесі орналасқан, онда Нортгемптон тармағы Нортгемптондағы Нене өзеніне қосылады. Түйіспеден сәл төменде Лондоннан Рэгбиге дейінгі темір жол желісі каналдан өтеді де, оған параллель жүреді. Уилтон шлюздерінен 2 километр (1 миль) төменде M1 тас жолы жақындап келеді және шығыс жағалаумен қатар жүреді, сондықтан төменгі төрт шлюз темір жол мен тас жолдың арасында қалып қояды. Содан кейін темір жол шығыс жағалауға өтеді, ал канал батысқа бұрылады. Соңғы шлюзға жеткенге дейін канал Уотлинг көшесінің астынан өтеді, ол бұрын римдік жол болған, ал қазір A5 тас жолының бөлігі. Grand Union Canal-дың Лестер бөлімі Нортон түйіспесінде бұрылады, ал канал Браунстон туннелі арқылы өтіп, Уильтон ұшқынының жоғарғы жағынан 6 километр (3.5 миль) қашықтықтағы Браунстонға түсетін алты шлюздің жоғарғы құлыптарына жетеді. Ұшқыштың жоғарғы жағындағы теңіз деңгейінен биіктігі 115 метр (377 фут) құрайды. 7 және 8-ші шлюздердің арасында тас тіректерге сүйенген, 19-шы ғасырдың басында салынған көпір орналасқан. Оның тіректері мен парапеттері кірпіштен жасалған, және бұл құрылыс ІІ санатқа жатады. 9-шы шлюздің жанында сол дәуірден қалған, Браунстонға дейінгі арақашықтықты 8 километр (5 миль) көрсететін, құйма темірден жасалған километрлік белгі орналасқан, ол да санатқа жатады.